رفتن به مطلب

کاشت داشت و برداشت گندم


shirin.agro

ارسال های توصیه شده

گندم آذر : وجود شرایط خاص آب وهوایی و تعداد اقلیم ، زراعت در مناطق دیم را با مشکلات زیادی مواجه ساخته ساخته است .

استرس های خشکی ، سرما ، گرما ، توزیع نتمناسب بارندگی ووجود بیماری های زنگ زرد از جمله عوامل کاهش تولید محصول گندم (دیم ) در مناطق به شمار می آیند . با توجه به اهمیت گندم و نقش آن در تغذیه جامعه ، بخش غلات موسسه تحقیقات کشاورزی دیم با تأییدات الهی و تلاش ارزنده پرسنل فنی ایستگاه های دیم ، پس از سالها تلاش و کوشش شبانه روزی ، گندم نان آذررا اصلاح و معرفی نموده است .رقم آذرحاصل تلاقی سرداری (Sefid) با لاینBb/Inia/Kvz/my 71/Maya S می باشد که بعد از رورگ گیری در بخش غلات دیم کرج و گزینش درایستگاه دیم مراغه و سایر ایستگاه ها به علت برخورداری از ویژگی های خاص زراعی ، لاینKvz/my 71/Maya S تحت عنوان رقم آذر در سال 1378 برای کشت در مناطق سردسیر و معتدل دیم کشور معرفی شد .

 

 

رقم آذر بعد از سال ها ارزیابی در ایستگاه های مختلف دیم کشور ، به علت دارا بودن صفاتی مانند زودرسی ، تحمل به تنش های خشکی ، سرما و دارا بودن عملکرد بیشتر نسبت به شاهد های سرداری و سبلان به ترتیب ( 14 و 16 درصد ) انتخاب شد . میانگین عملکرد چند ساله رقم آذردر کلیه مناطق مورد بررسی معادل 2143 کیلوگرم در هکتار می باشد

 

مشخصات زراعی :

 

گندم آذردارای تیپ رشد زمستانه ،زودرس ، متوسط ارتفاع بوته آن 76 سانتی متر ( ارتفاع بیشتر از سزداری و سبلان ) است . این رقم مقاوم به ورس ( خوابیدگی ) ، ریزش دانه ، سرما وخشکی می باشد ،میانگین وزن هر دانه آن 36_33 گرم است.

 

توصیه های به زراعی :

 

تهیه بستر :

 

در اراضی با تناوب حبوبات ، خاک ورزی اولیه شامل گاوآهن قلمی پایه سخت ( غیر فنری) در عمق 20 تا 25 سانتی متر در پاییز بعد از برداشت گندم . خاک ورزی ثانویه با توجه به تراکم علف های هرز ، استفاده از پنجه غازی در بهار و اوایل تابستان در اولویت بعدی ، در صورت عدم دسترسی به گاوآهن قلمی پایه سخت ، خاک ورزی اولیه در پاییز با استفاده از گاوآهن برگرداندار بدون صفحه برگردان ، و خاک ورزی ثانویه در بهار و اوایل تابستان با توجه به تراکم علف های هرز ، با استفاده از پنجه غازی انجام شود .

 

در اراضی با تناوب حبوبات _ گندم ، استفاده از گاوآهن قلمی در تابستان بعد از برداشت نخود و استفاده از پنجه غازی در پاییز انجام شود .

 

زمان کاشت :

 

کشت گندم آذر از اوایل مهر ماه در مناطق سردسیر شمال غرب ، تا اوایل آذر ماه در مناطق معتدل کشور قابل توصیه است . نتایج آزمایش های صورت گرفته نشان داده است که آبیاری در اولین تاریخ کشت باعث افزایش معنی دار عملکرد دانه خواهد شد .

 

میزان بذر :

 

مصرف بذر بر اساس ، 350 بوته در متر مربع از 120 تا 135 کیلوگرم بذر در هکتار ( با توجه به وزن هزار دانه ) می باشد ، که بسته به نوع خاک ، نحوه تهیه بستر بذر ، تاریخ کاشت و سایر عوامل ، متفاوت خواهد بود .

 

آبیاری تکمیلی :

 

نتایج آزمایشهای صورت گرفته در ایستگاه تحقیقات دیم مراغه نشان می دهد که یک بار آبیاری در زمان کاشت ( اولین تاریخ کاشت ) عملکرد آن نسبت به سرداری بیشتر می شود و ضمناً به علت مقاومت به ورس ، رقم آذر میتوان در صورت وجود آب در مناطق کاشت در دو نوبت زمان کاشت و در مرحله ظهور سنبله آبیاری شود .

 

فاصله خطوط کشت :

 

مناسب ترین فاصله خطوط کشت برای این رقم 17 تا 20 سانتی متر است در کشت با فاصله خطوط 15 سانتی متر مقدار 145 کیلوگرم بذر در هکتار نیز توصیه می شود .

 

میزان و زمان مصرف کودها :

 

مصرف کودها بر اساس توصیه آزمایشگاه خاکشناسی منطقه بوده ولی به طور عمومی مصرف 65 کیلوگرم در هکتار کود فسفات آمونیوم و 100 کیلوگرم در هکتار اوره توصیه می شود .دو سوم کود اوره در زمان کاشت به همراه کود فسفاته و بقیه کود ازته بهار به صورت سرک توصیه می شود ( لازم به ذکر است که کود ازته نباید در مجاورت با بذر قرار گیرد .)

 

بیماری ها :

نسبت به زنگ قهوه ای و سیاهک پاکوتاه گندم مقاوم است . ضد عفونی بذر با سموم قارچ کش در موقع کشت برای پیشگیری از بیماری سیاهک پنهان معمولی توصیه می شود .

 

 

کیفیت نانوایی :

 

گندم آذر دارای دانه سفید رنگ ، متوسط درصد پروتیین آن در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم مراغه در طول چند سال آزمایش2/11_5/9 درصد بوده که برای پخت نان های ایرانی مناسب است

 

 

منبع:شاپرک

لینک به دیدگاه
  • 3 ماه بعد...

زمان مناسب مصرف کود ازت در گندم آبی

 

 

کود ازته ای که برای مصرف به صورت سرک در مزرعه گندم آبی می باشد بهتر است تقسیط شده و یک نوبت ان در شروع ساقه رفتن و نوبت دیگر آن در شروع دانه بستن به مزرعه داده شود

با افزایش تعداد تقسیط کارایی مصرف، کارایی زراعی و درصد بازیافت نیتروژن افزایش می یابد.

 

 

 

 

منبع:سالنامه نظام مهندسی کشاورزی

لینک به دیدگاه
  • 2 ماه بعد...

گندم گیاهی است که از خانواده Poaceae واز جنس Tiriticum . بارزترین خصوصیات گیاه شناسی گندم عبارتند از :

 

▪ ریشه :

 

که عبارتند از ؛ ریشه های اولیه و ریشه های ثانویه .

 

۱) Seminal

 

به ریشه اولیه دیشه حقیقی و ریشه بذری نیز می گویند . این ریشه ها از گیاهگ بذر منشآ می گیرند .

 

ریشه های اولیه پوشیده از کرک های نازک بنام تارهای کشنده می باشد . که وظیفه جذب آب و املاح را دارند.

 

۲) Secondary roots

 

به ریشه های ثانویه نابجا یا کاذب می گویند . نقش اصلی و اساسی ریشه به عهده این نوع ریشه ها می باشد .این ریشه ها از گره انشعاب یا طوقه Crown محلی که اندام های هوایی یا پنجه نیز ایجاد می شود ، منشا ُ می گیرند .

 

▪ ساقه Culm

 

تمام گندم ها دارای ساقه استوانه ای ، بند بند ، بدون انشعاب و اغلب تو خالی می باشد که به آن سوفار یا سوفال گفته می شود.

 

هر بند ساقه را یک گره node و فواصل آنها را میانگره Inter node می گویند .

 

تعداد گره و فواصل آنها در واریته های مختلف گندم ۵ ۸ واغلب ۶ عدد دانست . ساقه در محل گره در تمتم انواع وارقام تو پر بوده وطول میانگره از پایین به طرف بالا بیشتر می باشد .

 

▪ برگ Leaf

 

گندم دارای برگ های کشیده و باریک به طول متوسط ۱۵ ۲۰ سانتی متر با رگ برگ های موازی می باشد. هر برگ از دو قسمت پهنک وغلاف تشکیل شده است .

 

غلاف هر برگ که در جهت طولی شکاف دارد، تمام یک میان گره را پوشانده و در محل اتصال آن به پهنک یک زائده به نام Ligule و یک جفت زائده به نام Stipule با گوشوارک Auricule دیده می شود.

 

▪ گل وگل آذین گندم

 

( Flower and Inflorescence)

 

هرگندم شامل یک مادگی یک برچه ای ساده با کلاله دو شاخه ای و ۳ پرچم می باشد . بساک پرچم ها شبیه X می باشد.

 

کاسبرگ وگلبرگ در گندم وجود ندارد. اما برگ های تغییر شکل یافته ای به نام پوشینه glumlle مانند دو قاشقک اندام های زایای برگ را می پوشانند. به پوشینه داخلی پالئا وبه پوشینه خارجی Awn می گویند ولذا پرچم ودانه گروه تولیدی آن راه به بیرون ندارد. در قائده پوشینه در درون دو جسم بالشتک مانند به نام Lodiculess قرار گرفته است. لودیکولها با تورم خود باعث باز شدن لما و پالئا از هم و آذاد شدن اندام های زایا می شوند.

 

▪ گرده افشانی و لقاح

 

ـ Pollination and fecundation

 

گندم گیاهی دو جنسی hermaphrodite و خود لقاح می باشد . درصد دگر لقاهی در این گیاه معمولاً ۱% و حداکثر به ۴% ممکن است برسد.

 

خود گشنی گندم به این دلیل است که رسیدن پرچم ها ،آزاد کردن دانه های گرده و تلقیح حدود ۹۹% گلها قبل از باز شدن پوشینه از یکدیگر می باشد.

 

عمل لقاح از میان طول سنبله شروع شده و به دو طرف ادامه پیدا می کند .

 

ـ میوه دانه

 

ـ fruit and grain

 

پس از ترکیب سلول زایشی دانه گرده با سلول تخم زای کیسه جنینی واقع در تخمدان مادگی ،سلول تخم حاصل می شود.

 

در اثر تکامل تخم ، گیاه جنین رویان Germ = embryo دانه به وجود می آید و یا رشد وتکامل فرایند لقاح مظاعف ، اندوخته غذایی دانه یا آندوسپرم حاصل می شود. طول میوه گندم ۳ ۱۲ میلیمتر ، قطر آن ۱.۵ ۵ میلیمتر وزن هزار دانه آن ۱۵ – ۵۲ گرم وزن هکتار لیتر آن ۵۲ ۷۹ کیلو گرم است.

 

 

لینک به دیدگاه

● برداشت گندم

 

باید به موقع صورت گیرد. برداشت زودتر یا دیرتر از موقع محصول، موجب کاسته شدن کیفیت آن می شود. برداشت زود هنگام محصول هم موجب پایین آمدن کیفیت گندم می گردد.

 

وزن دانه ها تا زمان رسیدن دانه افزایش می یابد، ولی پس از آن رو به کاهش می گذارد. همچنین دانه های نارسی که زود هنگام برداشت می شوند، چه در مزرعه و چه در انبار بیشتر در معرض آسیب های ناشی از گرما و آفات از جمله کپک زدگی قرار می گیرند. زمان مناسب برای برداشت دانه، موقعی است که آندوسپرم دانه های گندم سفت شده و میزان رطوبت آن هم به ۱۸ تا ۲۰رسیده باشد.

 

گندم:در فصل برداشت به آب و هوای گرم و خشک نیاز دارد.

 

● میزان بذر مصرفی

 

▪ ناصر مجنون حسینی و بهمن یزدی صمدی:

 

در شرایط معمول کشت گندم از ۶۰ کیلوگرم در زراعت دیم لغایت۲۰۰ کیلوگرم در هکتار در زراعتهای پاییزه آبی متغیر است. در زراعتهای پاییزه گندم آبی نسبت بذر مصرفی به تولید یک به بیست است. میزان بذر کمتر و یا بیشتر از معمول در برخی مواقع و به دلایل متعددی به شرح زیر توسط کشاورزان مورد استفاده قرار می گیرد. از آن جمله: واریته های بذر درشت (اندازه بذر) واریته هائی با پتانسیل (توانائی) پنجه زنی کم، کشت بهاره، کشت دیر (در پائیز یا بهار)، روش دستپاش، اراضی سنگین، درصد جوانه زنی پائین و غیره.

 

خسارت های وارده بر بذر گندم به هنگام داشت، برداشت و پس از برداشت توسط برخی عوامل بیماری زا و آفات (در مزرعه و انبار) باعث افزایش ضایعات بذر گندم می شود. متوسط رطوبت موجود در خاک نیز از عوامل اصلی تعیین کننده میزان بذر مصرفی است. به طوری که در مناطق کم باران میزان متوسط بذر کمتر و در مناطق نیمه مرطوب و مرطوب بذر بیشتری مصرف می شود.

 

● عملکرد

 

▪ ناصر مجنون حسینی و بهمن یزدی صمدی:

 

گندم به عنوان مهمترین محصول زراعی و ماده غذایی کشور بطور متوسط ۵/۶ میلیون هکتار از اراضی کشور را بخود اختصاص داده و بالغ بر ۵/۱۰ میلیون تن تولید دارد. عملکرد پائین گندم در ایران در مقایسه با جهان عمدتاً بواسطه سطوح پائین نهاده (بویژه آب) و ضعف مدیریت زراعی است. تکیه بر افزایش عملکرد بعنوان کلیدی ترین راه حل افزایش تولید گندم، توسعه تحقیقات در زمینه های کاهش ضایعات و ساماندهی بذر را بعنوان راهکاری مناسب طلب می نماید.

 

عمده ترین بخش مصرف گندم در ایران مربوط به تولید نان است (۹۰% عرضه گندم را شامل می شود)، و بخشی نیز به مصرف بذری و مصرف دامی می رسد. مصرف بذر مورد نیاز کشت سالانه در کشور بالغ بر۰۰۰/۰۰۰/۱ تن برآورد گردیده است .

 

● سطح زیرکشت، میزان تولید و عملکرد گندم کشور

 

▪ سطح زیر کشت:

 

سطح زیرکشت گندم کشور حدود ۴۱/۶ میلیون هکتار برآورد شده است که ۴۲/۳۷ درصد آن آبی و ۵۸/۶۲ درصد به صورت دیم بوده است

 

▪ میزان تولید :

 

میزان تولید گندم کشور حدود ۴۴/۱۳ میلیون تن برآورد شده است که ۷۷/۶۴ درصد آن از کشت آبی و مابقی (۲۳/۳۵ درصد) از کشت دیم بدست آمده است.

 

استان فارس علیرغم رتبه دوم از نظر سطح با ۷۹/۱۳ درصد از تولید گندم کشور در جایگاه نخست قرار گرفته است و استانهای خراسان، گلستان، خوزستان، کرمانشاه وآذربایجان غربی به ترتیب با ۲۳/۱۱، ۴۴/۸، ۰۶/۸، ۹۵/۵ و ۲۱/۵ درصد از تولید گندم کشور در مقام های دوم تا ششم قرار دارند.

 

شایان ذکر است که حدود ۶۸/۵۲ درصد از گندم کشور در شش استان مذکور تولید شده است و سهم سایر استانها ۳۲/۴۷ درصد بیشتر نبوده است. گیلان با سهم ۱۲/۰ درصد در تولید گندم کشور در رتبه آخر قرار گرفته است.

 

▪ عملکرد در هکتار:

 

عملکرد گندم آبی کشور ۳۶۲۹ کیلوگرم و عملکرد گندم دیم کشور ۱۱۸۱ کیلوگرم در هکتار بوده است. بیشترین عملکرد آبی گندم با ۴۸۷۹ کیلوگرم در هکتار متعلق به استان تهران و کمترین آن با ۱۵۸۰ کیلوگرم در هکتار به استان بوشهر تعلق دارد. استانهای گلستان و بوشهر نیز به ترتیب با متوسط تولید ۲۷۵۸ و ۱۹۲ کیلوگرم در هکتار در بین استانهای گندم دیم کار کشور در جایگاه نخست و آخر قرار گرفته اند.

 

● میزان تولید استانی :

 

استان خراسان با ۸۵/۱۰ درصد کل اراضی گندم کشور، بیشترین سطح را به خود اختصاص داده است. . پس از آن استان های فارس،آذربایجان شرقی،کردستان،خوزستان، همدان و کرمانشاه به ترتیب با۳۲ /۹ ،۷۲/۶، ۶۶/۶، ۵۹/۶، ۲۹/۶ ،۰۸/۶ درصد کل اراضی گندم کشور مقام های دوم تا هفتم را دارا می باشند ، به عبارتی دیگر بیش از نیمی از (۵۱/۵۲ درصد) اراضی گندم در این هفت استان کشت شده است. کمترین سطح نیز با حدود ۱۳ هزار هکتار (۲۰/۰ درصد اراضی گندم) متعلق به استان هرمزگان می باشد.

 

● اثرات تنش شوری در گندم

 

حجم زیادی از تحقیقات شوری مربوط به گندم می باشد دانشمندان امید وارند که بتوانند ارقام گندم برتری برای کشت و کار در اراضی شور معرفی نمایند. پیشرفت در اجرای تحقیقات گندم موید این نظریه است.

 

(triticum aestivum ۱)به عنوان یک گیاه نیمه متحمل به شوری شناخته شده است .کاهش رشد گندم یکی از واکنشهای گیاه در تنش شوری است . که ناشی از کاهش فعالیتهای سنتزی مسیرهای متابولیکی سلولها است که ناشی از کاهش فعالیتهای سنتزی مسیرهای متابولیکی سلولها است که تولید ماده خشک را تحت تاثیر قرار میدهد و بصورت کاهش سطح برگ گیاه تظاهر نموده و در نهایت رشد کلیه اندامهای گیاهی و عملکرد راتحت تاثیر قرار می دهد.

 

کافی استوارت(۱۳۷۶)در بررسی اثر شوری بر رشد و عملکرد ۹ رقم گندم گزارش نمودند که شوری باعث کاهش سطوح فتوسنتز کننده در گیاه شد – ولی بعضی از ارقام سطح برگ مناسب داشتند . در مقایسه عملکرد آنان نشان دادند که رقم قدس و فلات حساس به شوری هستند . و ارقام بزوستایا – کراس روشن و الوند و موراکو تحمل به شوری داشته اند . برسی نتایج عمده تحقیقات مربوط به شوری نشان می دهد که گروه بندی والدین بر اساس تحمل به شوری برای رسیدن به ارقام برتر در برنامه های به نژادی مفید واقع شده است . لذا می توان نتیجه گرفت که بخشی از مکانیزمهای تحمل به شوری ژنتیکی بوده و قابل انتقال به نتاج است.

 

تنشهای محیطی مانند : خشکی – شوری و سرما در گیاه موجب بروز یک سری تغییرات مورفولوژیکی و فیزیو لوژیکی می گردند . تعدادی از واکنشهای فیزیولوژیکی القاء شده تحت تنشهای محیطی متفاوت در گیاهان همانند می باشند که حاصل آن بروز روند پیچیده خود تنظیمی در گیاه است .

 

فرایند تغییرات حاصله نهایتا باعث تغییر تعادل ابی می گردد که بصورت کاهش پتا نسیل آبی بافتها بروز می نماید . لذا بدلیل کاهش شدید پتانسیل آبی محلول خاک سلولهای ریشه گیاه نیز بایستی پتانسیل آبی خود را به حدی کاهش دهند که اختلاف پتانسیل منفی تری بین دوسیستم هم جوار ایجاد شود تا جذب آب از محلول خاک برای گیاه امکان پذیر گردد . گزارشاتی وجود دارد که برخی از ارقام متحمل گندم در مراحل رشد رویشی و زایشی حساسیت یا تحمل متفاوتی نشان داده اند لذا به نظر می رسد که به گزینی به خصوص برای عملکرد دانه نیازمند گزینش در طی چند مرحله است .

 

مرحله رشد نهالبذری حساسترین مرحله رشدی بیشتر گیاهان به غلظت با لای نمک است در این مرحله از رشد گیاهان غلات جوانه های پنجه تشکیل شده و بعد ار آن رشد و تشکیل آغازه های برگ و سنبلچه شروع می شود .در نتیجه شوری با لای خاک طی مراحل اولیه رشد می تواند به شدت بر عملکرد نهایی بذر تا ثیر بگذارد .

 

اگر چه تنش شوری جوانه زنی و سبز شدن را به تاخیر می اندازد . ولی بعصی گیا هان زراعی قادر به جوانه زنی در سطوح بالاتری از نمک که گیاهان بطور معمول می توانند آن را در مراحل رشد رویشی یا زایشی تحمل کنند هستند .به هر حال این تحمل بالای گیاهان در مراحل نهال بذری و حسا سیت آنها در مراحل رشد بعدی مزیت اندکی است .در گندم دوروم و گندم نان حساسیت به شوری با افزایش سن گیاه کا هش می یابد لذا پائین نگهداشتن شوری خاک در طی مرحله جوانه زنی و سبز شدن گیاهچه ای دارای اهمیت می با شد و به همین منظور کشت هیرم کاری در مناطق خشک و نیمه خشک در مورد غلات مرسوم است.

 

در جو تفاوتهای ارقام در مرحله رشد گیاه افزایش یا فت . همچنین درجه تحمل نسبی در طی زمان رشد برای نیشکر نیز گزارش شده است این گزارشات فرایند غربال و انتخاب را در صورتیکه بر مبنای یک مرحله از رشد گیاه پایه گذاری شده باشد پیچیده می سازد .

 

لینک به دیدگاه

● طبقه بندی گندم

 

ـ انواع هگزا پلوئیدی ۲n=۶x=۴۲کروموزوم

 

به گندمهای معمولی Dinkelمعروف بوده وعموماُ زراعی ولی دارای انواع لخت وبا پوشش می باشد . گونه T.aestivu گونه های وحشی واهلی گندم را برحسب نظرات اویلوف" و اصلاحات مکی" از کرومزومی (ژنتیکی) و به طور کلی به سه گروه به شرح زیر تقسیم میشوند :

 

ـ انواع دیپلوئیدی ۲n=۲x=۱۴ کرومزوم

 

به این گندمها ، گندمهای تکدانه یا Einkorn نیزمی گویند به لحاظ اینکه در هر سنبلچه واقع در محور سنبله همانند جو دو ردیفه فقط یک دانه تشکیل میشود .

 

دانه ها نیز همانند جو پوشش دار هستند . انواع زراعی در این گروه بسیار نادر می باشد .

 

ـ انواع تترا پلوئیدی ۲n=۴x=۲۸ کرومزوم

 

گندمهای جفت دانهای یا Emmre نامیده می شوند دارای انواع وحشی وزراعی ، لخت وپوشش دار بود ، ودو گونه T.DicoccumوT.Durum (گندم ماکارونی ) در سطوح وسیع کشت میشوند .

 

یکی از گونه های این گروه می باشد که با داشدن ارقام وانواع مختلف وتیپهای متعدد کاشت غالب جهانی رادارد .

 

● تیپهای گندم :

 

گندم معمولی دارای انواع بهاره ، پاییزه ،دو فصله می باشد .

 

گندمهای پاییزه ریشه عمیق تر ، رشد بطئی تر ، رنگ دانه اغلب تیره تر ، درصد پروتئین بیشتر از انواع بهاره رفتن نیاز به دورهای سرما دارند و خفتگی بذر نیز در این تیپ مطرح می باشد.

 

گندم های دو فصله خصوصیاتی دو فصله دارند .

 

گندم های معمولی نیز دارای انواع سخت ونرم می باشند . در این سختی ونرمی علاوه بر خصوصیات ژنتیکی عوامل محیطی نیز موُثر هستند .

 

گندم های معمولی از نظر برخی خصوصیات گیاه شناسی مثل داشتن یا نداشتن ریشک ، تراکم یا نیمه تراکم یا باز بودن محور سنبله، ارتفاع و ... دارای فرم های مختلفی هستند.

 

اصلاح و معرفی یک رقم شیوه های مختلفی دارد که عبارتند از :

 

۱) Selection

 

گندم های بومی هر کشوری ، مجموعه ای از انواع گندم های مختلف با ویژگی های مختلف می باشد که یک اصلاح گر از بین این انواع با توجه به هدف خود و نیز خصوصیات گیاهی ، مقاومت ها ، حساسیت ها ،عملکرد و غیره بوته های خاصی را انتخاب کرده وبا آزمایشات مختلفی که روی آنها انجام می دهد. در نهایت به یک توده بذر خالص با ویژگی های مورد نظر اصلاح گر می رسد . که با طی تشریفات قانونی آنرا به عنوان یک رقم معرفی می کنند . ارقام آذر ، امید ، روشن ، طبسی از جمله ارقامی هستند که به این ترتیب حاصل شده اند .

 

۲) Plant Introduction

 

در جهان مناطق متعددی هستند که شرایط اقلیمی آنها با شرایط اقلیمی مناطقی از کشور ما مطابقت می کند .

 

ارقامی که در این مناطق کشت موفقی داشته باشند ممکن است در مناطق مشابه در کشور ما نیز موفقیت آمیز باشد. لذا مراکز تحقیقات با وارد کردن نمونه ای از آنها به کشور وانجام آزمایشات مختلف برای مناطق خاصی معرفی کرده یا برا انجام تلاقی ها از آنها استفاده کند .

 

البرز ، بزوستایا ، پنجامو ، چناب ، خزر ، مغان ۱و۲ و کاوه این گونه اند .

 

۱) Hybridation

 

ممکن است یک رقم انتخابی از توده های بومی یا یک رقم وارداتی با داشتن صفات مطلوب یک چند ویژگی نا مناسبی هم داشته باشند. مثلآ عملکرد خوب ولی حساس به ریزش.

 

۲) Mutation

 

ممکن است به صورت طبیعی یا با اقداماتی چون پرتو نگاری با قرار دادن بذور یا گیاهان تحت شرایط با مواد خاص تغییراتی در ترکیبات ژنتیکی ودر نتیجه ویژگی های آنها ایجاد شود . اگر این تغییرات مطلوب باشد که احتمال آن بسیار کم است میتوان آنرا به عنوان یک موتانت معرفی کرد .مثل موتانت اروند .

 

● طبقه بندی گندم بر اساس خصوصیات ژنتیکی

 

▪ گروه دیپلوئید (کروموزوم ۲n=۲۸ (

 

ـ پوشیده – زراعی Ein korn T. aegilopoidesBa

 

ـ پوشیده – وحشی Wild einkorn T.boeoticum Boisscl

 

▪ گروه تتراپلوئید ( کروموزوم۲n=۲۸)

 

ـ پوشیده – وحشی Wild Emmer T. dicoccoides Korn

 

ـ پوشیده –زراعی Timolcevi T. dimophecvii Zhukow

 

ـ پوشیده –زراعی Emmer T. dicoccum schubi

 

ـ لخت – زراعی Makaroni Wheat T. durum Docf

 

ـ لخت – زراعی Rivci Wheat T. mrgidiom L .

 

ـ لخت زراعی Khorasan Wheat T. wranicum jakubz .

 

ـ لخت – زراعی Polish Wheat =(T. oricniai pere )

 

ـ لخت – زراعی Persian Wheat T. polonicum vav

 

▪ گروه هگزاپلوئیدی ( ( ۲n = ۴۲

 

ـ لخت – زراعی Commun wheat T. vulgare

 

ـ لخت – زراعی Club wheat

 

ـ لخت – زراعی Shot wheat

 

ـ پوشیده – زراعی Spelt

 

ـ پوشیده – زراعی Rivet wheat

 

ـ پوشیده – زراعی Khorasan wheat

 

 

منبع: کاهش ضایعات بذر مصرفی گندم

منبع: آمارنامه کشاورزی,جلداول محصولات زراعی و باغی,سال زراعی ۸۲ – ۱۳۸۱

لینک به دیدگاه

ارزيابی واکنش ارقام گندم ديم و آبي به تنش خشکی در مرحله گياهچه ای

 

اين تحقيق به منظور بررسي اثرات تنش خشکي القايي توسط پلي اتيلن گلايکول بر مولفه هاي جوانه زني و رشد گياهچه هاي هشت ژنوتيپ گندم نان (سرداري101، هما، رصد، آذر 2، زرين، گاسگوژن، مارتن و سايسون) به صورت آزمايش فاكتوريل بر پايه طرح كاملا تصادفي با سه تکرار انجام شد. تيمار خشکي شامل شاهد (0)، 2-، 6- و 10- بار بود. نتايج نشان داد كه ارقام مورد بررسي در تمامي صفات بجز نسبت طول ريشه چه به طول ساقه چه، وزن تر ريشه چه و نسبت وزن تر ريشه چه به وزن تر ساقه چه و سطوح تنش خشکي بجز وزن تر ريشه چه اختلاف معني داري را از نظر صفات مورد مطالعه دارا بودند. اثر متقابل ژنوتيپ × سطوح تنش خشکي بجز صفات طول ساقه چه، وزن تر گياهچه و وزن تر ساقه چه غير معني دار بود. با تشديد تنش خشکي کليه صفات مورد مطالعه، بجز نسبت طول ريشه چه به طول ساقه چه، نسبت وزن تر ريشه چه به وزن تر ساقه چه و وزن خشک ساقه چه، كاهش يافتند. بر اساس تجزيه خوشه اي 8 ژنوتيپ مورد بررسي در سه گروه قرار گرفتند و تجزيه تابع تشخيص اين گروه بندي را تاييد کرد. همچنين نتايج حاصل از مقايسات گروهي بين ارقام ديم و آبي حاکي از اين بود که در بسياري از صفات مورد بررسي ارقام ديم و آبي در دو گروه مجزا قرار گرفتند. در بين ارقام گندم ديم، رقم هما نسبت به سايرين در بسياري از صفات مورد بررسي، وضعيت مناسب و مطلوبي را در برابر تنش خشکي از خود نشان داده و جهت کاشت در مناطقي با کمبود بارندگي توصيه مي شود.

 

 

دانلود

لینک به دیدگاه
  • 1 سال بعد...

ندم

 

 

گندم از مهم‌ترین غلات است. این گیاه در دو گونه وحشی و اهلی موجود است. گندم یک ساله و از خانواده گرامینه‌ها (گندمیان) است.

خصوصیات گیاه گندم

گندم ، گل آذین سنبله‌ای دارد. از هر گره آن معمولاً یک سنبلچه متشکل از دو گلوم و سه گلچه بوجود می‌آید. گاهی تعداد گلچه‌ها به 9 هم می‌رسد. دانه گندم بین دو پوشش قاشق مانند به نامهای پوشک بیرونی (لما) و پوشک درونی (پالئا) قرار گرفته‌ است. برگهای گندم مانند برگهای سایر غلات (به جز ذرت و ارزن) ، نازک و کم عرض بوده و زبانه‌های کوچکی دارند.

میوه گندم

میوه گندم با توجه به گونه آن ، 3 تا 10 میلیمتر طول و 3 تا 5 میلیمتر هم قطر دارد و شامل بخش‌های زیر است.

گیاهک: یا رویان که تقریباً 5/2 درصد وزن دانه را تشکیل می‌دهد و سرشار از پروتئین و چربی است که این بخش را معمولاً در تهیه آرد گندم جدا می‌کنند.

سبوس: همان پوسته دانه‌است و تقریباً 14 درصد از وزن دانه را تشکیل می‌دهد. سبوس را هم همچون گیاهک در مرحله آرد سازی از دانه جدا می‌کنند و معمولاً برای خوراک دام مورد استفاده قرار می‌گیرد.

آندوسپرم: حاوی مواد نشاسته‌ای دانه گندم است و تقریباً 83 تا 87 درصد از کل دانه را شامل می‌شود. آندوسپرم دارای دانه‌های نشاسته‌ای و مواد پروتئینی می‌باشد که دانه‌های نشاسته آن به‌وسیله گلوتن که یکی از پروتئینهای موجود در دانه‌است، بهم چسبیده‌اند. میزان گلوتن موجود در دانه بر حسب نوع و نژاد گندم تفاوت می‌کند.

همین میزان گلوتن گندم است که مرغوبیت آن را تعیین می‌نماید. گندمهای قرمز سخت بهاره و پاییزه گلوتن بیشتری دارند و به همین دلیل ، ارزش تهیه نان از آنها بیشتر است. چون خمیر حاصل از آردی که از لحاظ گلوتن غنی است، به دلیل داشتن حالت کشدار ، قادر است که گازهای ناشی از تخمیر را بیشتر در خود نگهدارد و برای همین ، خمیر بهتر ورآمده و حجمش بیشتر می‌گردد. کیفیت پخت نان به طور عمده به دو فاکتور بستگی دارد : کیفیت وکمیت گلوتن خمیرنان.

کمیت گلوتن در ری کردن وافزایش حجم نان موثر است.گندمهایی که دارای مقدار بیشتری گلوتن هستند، از لحاظ نانوایی نیز کیفیت مطلوبتری دارند. کیفیت گلوتن نمی‌تواند جانشین کمیت آن شود، زیرا گندمهایی با کیفیت خوب گلوتن ممکن است آردی که از نظر نانوایی ناپایدار و سست باشد بوجود آورند. میزان گلوتن گندم بستگی فراوانی به شرایط آب وهوایی دارد، ولی به کمک اصلاح بذر گندم می‌توان کمیت آنرا افزایش داد. شرایط جوی بیش از ارقام مختلف گندم در تغییر میزان مواد سفیده‌ای موثر و حداکثر میزان گلوتن را می‌توان در نواحی گرم به دست آورد. آب وهوا به میزان 70 درصد ونوع رقم به میزان 30درصد در مقدار گلوتن دانه موثر می‌باشد. در نانوایی کیفیت گلوتن نیز مانند کمیت آن قابل اهمیت می‌باشد. کیفیت گلوتن به استقامت آن در برابر فشار گازهای ایجاد شده از تخمیر و همچنین پایداری آن در مقابل ازدیاد حجم و شل شدن خمیر (بدون آنکه پاره شود) بستگی دارد. به عبارت دیگر خمیر بایستی هنگام خمیرگیری مدتی پایداری کرده وبزودی شل نشود. بدین ترتیب جدار حبابهای هوای داخل خمیرزود پاره نشده و بالنتیجه نان حجم بیشتری پیدا می‌کند. درورآمدن خمیر بایست تخمیرزیادی صورت گیرد تا مقدارگازهای حاصله فراوانترشده وحجم نان افزایش یابد.

کیفیت گلوتن گیاه عمدتا به وسیله پیشینه ژنتیکی آن تعیین می‌شود: کیفیت گلوتن نمی‌تواند بوسیله تغییرات در شرایط محیط یا با استفاده از کودها تغییر یابد. سطوح بالاتر پروتئین که عمدتا سبب افزایش کیفیت نانوایی می‌شود، از خوب بودن کیفیت گلوتن حکایت دارد. سطوح بالاترN دررقم با کیفیت پائین پروتئین، فقط سبب پیشرفت بسیار محدودی در کیفیت نانوایی می‌شود. جهت افزایش کیفیت نانوایی آرد باید از یک طرف درصد رشد و نمو را که موجب بهبود کیفیت گلوتن می‌گردد زیاد نمود (مانند کیفیت گندم Manitoba)و از طرف دیگر کمیت گلوتن را با کمک روشهای به نژادی فزونی داد (برای نمونه در آلمان غربی میزان گلوتن از 19درصد به25-23 درصد افزایش یافته‌است) و بالاخره باید درصد بلغوریا سبوس را کاهش داد(6%). همچنین در اثر افزودن نمک طعام(به مقدارکم) به خمیر، ثبات و استحکام گلوتن زیاد می‌شود وتحمل خمیر در هنگام زدن و مخلوط کردن افزایش می‌یابد (غلظت زیاد نمک سبب تضعیف پایداری و استحکام خمیرمی گردد). گلوتن از دو جزء گلوتنین(محلول در باز ضعیف) و گلیادین(محلول در الکل نسبتاقوی) تشکیل یافته‌است که گلوتنین عامل چسبندگی خمیر و گلیادین عامل الاستیسیته(کشش) خمیر می‌باشد، برای جداسازی گلوتن از نشاسته از دستگاه گلوتن شوی گلوتامیک استفاده می‌شود و جداسازی گلوتنین و گلیادین با سانتریفیوژ گلوتن در دورهای بالا انجام می‌شود . خمیر خوب خمیری است که دارای مقادیر متناسبی از هر دو جزء باشد. بنابرنظر ایرانی (1385) درصد گلوتن مرطوب باید از27 کمترنباشدو شاخص گلوتن( عددکیفیت گلوتن) باید دررنج 90-50 باشد. بنظر می‌رسد که در شرایط تنش، بدلیل افزایش شدید انباشت پروتئین‌های گلیادین(پروتئین‌های گلیادین، پروتئین‌های شبه شوک حرارتی بوده و مقاومت گیاه را در برابر تنش‌های غیر زنده بالا می‌برند)و کاهش اندک مقادیر پروتئین‌های گلوتنین، شاخص گلوتن(نسبت گلوتنین به کل گلوتن) با کاهش مواجه شده و در نتیجه قدرت و کیفیت خمیر کاهش یابد

 

 

 

آب و هوای مناسب برای رشد گندم

شرایط ایده‌آل برای رشد گندم ، آب و هوای خنک در دوره رشد رویشی ، آب و هوای معتدل در دوران تشکیل دانه و آب و هوای گرم و خشک در زمان برداشت محصول می‌باشد. بنابراین در مناطقی که زمستانهای سخت دارند، کشت گندم با مشکلاتی از قبیل سرمازدگی زمستانی مواجه می‌شود. البته باید بدانیم که گندم در برابر خشکی مقاومت چندانی ندارد و نمی‌تواند به مدت طولانی ، خشکی و کم آبی را تحمل نماید. اما قادر است خود را با شرایط خشک تا حدی تطبیق داده و با تشکیل یاخته‌های کوچک‌تر که در نهایت سبب تشکیل برگهای کوچک شده و در نتیجه روزنه‌ها کوچک‌تر می‌شود، سطح تعریق را کاهش دهد و از اثرات سوء کم آبی تا حدی محفوظ بماند.

انواع گندم

معمولاً گندمها را به دو دسته کلی گندم بهاره و گندم پاییزه تقسیم بندی می‌کنند. این دو نوع علاوه بر آن که دانه‌هایشان از نظر رنگ ، بافت ، شکل و ... باهم فرق دارد شرایط رشد و نمو آنها نیز باهم تفاوت می‌کند. این دو نوع گندم را در دو زمان مختلف در سال کشت می‌نمایند. دانه گندم ، دارای شیاری است که در طول دانه قرار می‌گیرد. عمق این شیار در گندمهای پاییزه زیاد و در گندمهای بهاره کم است. طرفین این شیار در گندمهای بهاره گرد و در گندمهای پاییزه گوشه‌دار می‌باشد.

گندم بهاره

 

در اوایل بهار کاشته می‌شود. پس از جوانه زدن ، گیاه جوان در بهار و اوایل تابستان رشد نموده و محصول آن را تا اواخر تابستان برداشت می‌کنند. گندم بهاره را معمولاً در نواحیی کشت می‌کنند که گندم پاییزه نمی‌تواند در برابر سرمای سخت زمستانی آن مناطق ، مقاومت نماید. البته میزان محصول‌دهی گندم پاییزه از بهاره بیشتر است. معمولاً پس از تهیه بذر و زمانی که دمای خاک به یک درجه سانتیگراد بالای صفر رسید، گندم بهاره را می‌کارند.

اگر شرایط آب و هوایی اجازه دهد می‌توان گندم را زودتر هم کاشت تا دوره رشد آن طولانی‌تر شده و میزان محصول دهی آن بیشتر شود. گندم پاییزه برای آن که به مرحله گلدهی برسد، باید به مدت طولانی در معرض هوای سرد قرار گیرد. اگر گندم پاییزه را در بهار بکارند، چون دوره سرما را پشت سر نمی‌گذارد، نمی‌تواند گل آذین خوبی تشکیل دهد.

گندم پاییزه

این نوع گندم در نیم کره شمالی ، در فصل پاییز موقعی که دمای خاک از 13 درجه سانتیگراد کمتر باشد کشت می‌شود. ابتدا بذر گندم پاییزه جوانه می‌زند. سپس در فصل زمستان ، گیاه به صورت گیاه جوان کوچکی باقی می‌ماند و با آغاز فصل بهار ، مجدداً رشد و نمو خود را آغاز می‌کند. معمولاً در یکی از ماههای خرداد ، تیر یا نهایتا مرداد ، دانه می‌رسد و آماده برداشت می‌شود. گندمهای پاییزه به نسبت گندمهای بهاره ریشه‌های عمیق‌تر و پرپشت‌تری دارند که تا 200 سانتیمتر در خاک نفوذ می‌کنند. این امر ناشی از آن است که گندمهای پاییزه فصل رشد طولانی‌تری دارند.

لینک به دیدگاه

شرایط مناسب برای رشد گندم

خاک شنی و رسی عمیق با زهکشی خوب ، برای رشد گندم مناسب است. اصولا میزان عملکرد گندم در شرایط دیم (آبیاری با باران) ، در خاکهای ریز بافت بیشتر است. چون این قبیل خاکها قادرند آب را بهتر و به مدت طولانی‌تر در خود نگهدارند. اما در شرایط آبی (که کشاورز خود گیاه را آبیاری می‌کند) ، معمولاً گندم زیاد تحت تأثیر بافت خاک خود قرار نمی‌گیرد. گندم هم مانند سایر گیاهان نمی‌تواند در خاک خشک جوانه بزند.

گندم بهاره به دلیل ذخیره شدن رطوبت زمستانی در خاک ، همواره رطوبت مورد نیاز خود را دارد. اما رطوبت خاک گندمهای پاییزه معمولاً فرایند جوانه‌زنی را با مشکل مواجه می‌نماید. اگر برای جوانه زنی یا رشد اولیه جوانه ، خاک رطوبت کافی نداشته باشد بذرها ممکن است بپوسند یا در معرض صدمات ناشی از سرما قرار گیرند.

آفات و بیماریهای گیاه گندم

سن گندم

سن گندم(Eurygaster integriceps) پس از ملخ یکی از خطرناکترین آفات گندم می‌باشد و سالیانه خسارت زیادی به مزارع گندم وارد می‌سازد.

خسارت سن در دو مرحله مختلف صورت می‌گیرد : درنخستین مرحله و در فصل بهار حشرات کامل به مزارع غلات مخصوصا گندم روی می‌آورند و با مکیدن شیره سلولی گیاه باعث پژمردگی آن می‌گردند. در مرحله دوم پوره‌ها پس ازخروج از تخم روی خوشه‌ها می‌روند و دانه‌ها را نیش زده واز محتوای دانه تغذیه می‌کنند و سبب کوچک شدن دانه می‌شوند. این حشره با نیش زدن دانه‌ها آنزیم پروتئازرا وارد آنها نموده ودر نتیجه پروتئین گندم در محل نیش تجزیه شده وگلوتن سیال وآبکی می‌شود که این امر سبب ریختن وضایع شدن خمیر در هنگام پخت می‌شودواگر نان به صورت حجیم تهیه شود، چون گلوتن قدرت نگهداری گازکربنیک حاصل ازتجزیه گلوتن را ندارد و درمغز نان خلل وفرج تشکیل نمی‌شود، مغز اینگونه نانها اغلب نپخته‌است وحالت پوکی نان سالم را ندارد و در صورت دیدن حرارت بیشتر، سخت و استخوانی می‌شود. بررسیها نشان می‌دهد که بیشترین مقدار تغذیه سن ازگندم در زمان ظهور سن‌های نسل جدید بوده و خسارت کیفی سن در مرحله زایشی (عمدتا در مراحل شیری وخمیری دانه وبا شدت کمتری در مرحله سخت شدن دانه) وارد می‌شود. همچنین گفته می‌شود که زودرسی گیاه و متعاقب آن امکان برداشت زودهنگام محصول، چنانچه سبب عدم همزمانی زمان رسیدگی گیاه با ظهور نسل جدید سن گردد می‌تواند سبب کاهش خسارت کمی وکیفی سن به سنبله‌های گندم گردد . بطورکلی درصد سن زدگی گندم از2تا3 درصد نباید تجاوز کند. گندمهای با درصد سن زدگی بیش از این مقدار به تنهایی قابل مصرف نبوده و باید با نمونه‌های با کیفیت بالا مخلوط شوند و یا اینکه مواد بهبود دهنده مثل اسیداسکوربیک ویا گلوتن به آنها اضافه شود و سپس مورد استفاده قرار گیرند.

امروزه اثبات شده‌است که بین مقدارسختی دانه و درصد سن زدگی دانه‌ها ارتباط معکوس وجود دارد، یعنی هرچه سختی دانه‌ها بیشتر باشد درصد سن زدگی کمتراست، همچنین تنش سبب افزایش درصد سن زدگی می‌شود. برای تعیین درصد سن زدگی ابتدا100گرم دانه گندم را وزن کرده، سپس دانه‌های سن زده را جدا و با توزین آنها درصد سن زدگی نمونه را محاسبه می‌کنیم. شایان ذکر است که محل نیش حشره به صورت یک لکه کوچک که اطراف آن به رنگ کرم روشن درآمده، قابل مشاهده و شناسایی است.[۳]

زنگ گندم

زنگ گندم را ، قارچی به نام Puccinia ایجاد می‌کند. مهم ترین بیماری گندم به شمار می‌رود که شامل زنگ ساقه ، زنگ برگ ، زنگ خطی و زنگ نواری می‌شود. شرایط محیطی مساعد برای ایجاد این نوع آفت ، آب و هوای گرم تا گرم مرطوب می‌باشد. تشکیل حفره‌های قرمز یا سیاه که حاوی اسپورهای تولید مثل در سطح ساقه ، برگ ، غلاف و ... از علائم این بیماری می‌باشند. این قارچها از کارآیی گیاه در مصرف آب می‌کاهند، بافتهای گیاه را تخریب می‌کنند و تعداد دانه‌های موجود در سنبله را مانند زمانی که گیاه به کمبود آب دچار شده، کاهش می‌دهند.

سیاهک گندم

سیاهک گندم یکی از بیماریهای قارچی گندم است که می‌تواند به صورت سیاهک آشکار ، سیاهک برگ ، سیاهک پنهان معمولی و ... ظاهر گردد. سیاهک پنهان ، مهم‌ترین و رایج‌ترین و در عین حال ، مخرب‌ترین نوع سیاهک است که خسارت زیادی مخصوصا به گندم پاییزه وارد می‌آورد.

پوسیدگی جوانه و ریشه

بیماریهایی هستند که قارچها آنها را بوجود می‌آورند. این بیماریها هم خسارات زیادی را به محصول گندم وارد می‌کنند. در گذشته ، ضدعفونی نمودن بذر با ترکیبات جیوه‌ای تا حدی از این بیماریها جلوگیری می‌نمود. اما امروزه اغلب از کاربامات و هگزا کلرو بنزن برای نابودی این بیماریها استفاده می‌کنند.

زمان برداشت محصول

 

 

زمان برداشت گندم تحت تأثیر عواملی از جمله بارندگی ، رطوبت نسبی ، دمای هوا و همچنین رسیدن دانه قرار می‌گیرد. برداشت گندم در ایران از اوایل بهار (در مناطق گرمسیری) آغاز شده و تا اواخر تابستان (در مناطق سردسیری) ادامه دارد. امروزه در سراسر جهان از وسایل مکانیکی خاصی برای برداشت گندم استفاده می‌نمایند، ولی هنوز هم گندم به طریق سنتی که کند و پر هزینه‌است، برداشت می‌شود. در روش سنتی ، بوته‌های گندم را از فاصله چند سانتی سطح خاک ، درو نموده و به صورت دسته‌های کوچک درمی‌آورند. سپس این دسته‌ها را به خرمنگاه منتقل نموده و طی مراحل خاصی می‌کوبند. زمان صحیح برداشت گندم ، وقتی است که رطوبت دانه بین 14 تا 16 درصد باشد.

موارد مصرف گندم مواد مغذی آن

برخلاف سایر غلات ، گندم را می‌توان از طرق مختلف از جمله در تهیه نان ، بیسکویت ، شیرینی ، کیک ، اسپاگتی ، ماکارونی و... مورد مصرف قرار داد. از گندم در صنایع کاغذ سازی، چسب سازی و همچنین در تهیه پودرهای لباسشویی هم استفاده می‌گردد. از سبوس و کاه آن نیز به عنوان خوراک دام استفاده می‌کنند. انواع مختلف گندم برای مصارف مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرند. مثلاً گندمهای نرم بهاره یا پاییزه برای مصرف در صنایع بیسکویت سازی ، شیرینی‌پزی و کیک‌پزی مناسبند. در حالی که از گندمهای سخت پاییزه و بهاره در نانوایی استفاده بیشتری دارند.

تولیدکنندگان بزرگ گندم در ایران

استان فارس در شهر های فسا و مرودشت مهمترین تولید کنندگان گندم در [ایران] هستند .

تولیدکنندگان

 

 

 

ده تولیدکننده اصلی گندم — ۲۰۰۵ (میلیون تن)

چین

96

هندوستان

72

ایالات متحده آمریکا

57

روسیه

46

فرانسه

37

کانادا

26

استرالیا

align="right" | 24

آلمان

24

پاکستان

22

ترکیه

 

تمام جهان

626

 

 

منبع

wheat (انگلیسی) (۲۰۰۷). Encyclopædia Britannica. بازدید در تاریخ ۲۲ آوریل ۲۰۰۷.

لینک به دیدگاه

[h=2]گندم از کاشت تا برداشت[/h]

مقدمه

گندم غذای اصلی بسیاری از مردم در کشورهای جهان سوم را تشکیل داده و تا کنون محصول دیگری نتوانسته از اهمیت این محصول در سبد غذایی انها بکاهد. بنابراین نقش ان در فرایند توسعه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. گندم بعنوان ضروریترین و مهمترین محصول کشاورزی در تمام جهان دارای ارزش استراتژیک و فوق العاده ای بوده و ملاحظات غیر اقتصادی از جمله احتمال تبدیل گندم به حربه ای سیاسی ، کشورهای وارد کننده را ناگزیر به افزایش تولید داخلی گندم ساخته است. از میان شیوه های مختلف افزایش تولید گندم ، افزایش منابع اساسی (مثل زمین و آب ) و توسعه تکنولوژیهای جدید ( به دلیل فرصت های محدود جهت توسعه و پذیرش آن ) با مشکلات و تنگناهایی روبروست. بدین ترتیب بنظر می رسد مناسبترین شیوه برای نیل به نرخ رشد لازم در تولید گندم بهبود عملکردگندم باشد.

جهت افزايش كمي وكيفي محصول گندم ، سعي شد ازنكات مديريتي ذكر شده در كلاس هاي آموزشي برگزارشده مختص هر دوره وازآموخته هاي قبلي استفاده گردد . كه اين نكات در قالب آموزش هاي ساده وروان و به صورت رودرو و فردي ودر قالب توصيه هاي فني مراحل كاشت گندم به صورت ساده و روان به كشاورزان ارائه گرديد .

لینک به دیدگاه

[h=2]فصل اول.تهیه زمین[/h]

تسطیح

عملیات تسطیح به معنی پر کردن گودی ها وصاف کردن بلندی ها و در نهایت ایجاد شیب مناسب جهت حرکت آب بر روی زمین است که معمولاً با ادواتی مانند بولدوزر ، گریدر ، و یا اسکریپر انجام می شود
.

عملیات تسطیح قبل از کشت و به دلایل زیر صورت می گیرد

توزیع یکنواخت آب آبیاری وباران

جلوگیری از فرسایش و هدر رفتن آب

کار کردن مناسب و بهتر ادوات کشاورزی درزمین

نکته مهم در تسطیح زمین این است که چون لایه سطحی زمین از لحاظ مواد غذایی و ساختمان کاملتر و قویتر ازلایه زیرین خاک است . لذا هنگام جابجایی حجم زیادی از خاک ابتدا باید قسمت سطحی خاک
( حدود٢٠ - ٣٠ سانتی متر ) زراعی حاصلخیز را جدا کرده ، در قسمتی جمع نمود و پس از عملیات خاکبرداری از لایه های زیرین مجدداً خاک حاصلخیز سطحی را بر روی سطح تسطیح شده پهن نمود ، در غیر این صورت زمین قدرت لازم جهت رشد و نمو گیاه را از دست خوهد داد .

ماخا ر

ماخار به منظور مرطوب نمودن و نرم كردن بافت خاك جهت انجام تسهيل عمليات شخم مناسب با عمق شخم مطلوب انجام مي گيرد از مسائل مهم ماخار يكنواختي آبياري سطح زمين مي باشد كه چنانچه سطح مزرعه به صورت يكنواخت آبياري نشود و بعضي جاها خشك بماند در تهيه زمين با گاوآهن دچار مشكل شده و در اين قسمتها ضمن اين كه عمق شخم كمترمي شود كلوخه ايجاد مي گردد و باعث عدم تهيه خوب زمين مي شود كه جهت كاشت با خطي كار مشكل ايجاد مي نمايد. از مزاياي ديگر ماخار رشد علفهاي هرز تا زمان انجام شخم مي باشد كه با انجام عمليات شخم آن تعدادي از بذور علفهاي هرز كه جوانه زده و رشد نموده اند از بين مي روند.

شخم

قبل از شخم زدن ، زمین آبیاری می شود و بعد از گاو رو شدن بوسیله گاو آهن بر گردان دار زمین را

زیر و رو می کنند.

هدف از شخم خاك

● شخم خاك به منظور سهولت نفوذ ريشه گياهان

● بهبود تهويه خاك (گرفتن نيتروژن و اكسيژن از هوا)

● تشويق فعاليت ارگانيسم هاي خاك

● افزايش نفوذپذيري آب

● كاهش تبخير

● از بين بردن و كنترل علف هاي هرز و آفات خاك

● مخلوط كردن بقاياي محصول و كود در خاك

● ايجاد بسترمناسب براي دانه ها و جوانه زدن

● ترميم متراكم شدن خاك كه بعلت فعاليت‌هاي قبلي انجام مي شود.

 

تنظيم گاوآهن برگردان دار

براي اجراي يك شخم صحيح رعايت نكات زير در مورد گاوآهنها لازم و ضروري است:

تنظيم افقي بودن گاو آهن در جهت طولي يا مسير حركت

منظور از اين تنظيم اين است كه فاصله كليه نقاط شاسي گاوآهن در جهت حركت تراكتور با زمين مساوي باشد اين عمل به وسيله بازوي وسط دستگاه سيستم اتصال سه نقطه اي تـــــراكتور انـجام مي گيرد.

روش كار به اين طريق است كه هر گاه قسمت عقب گاو آهن بالا ايستاده باشد. چون خيش جلويي زيادتر از حد در زمين فرو مي رود لذا خيش آخري عمق شخمش كمتر از ميزان لازم خواهد شد. بنابراين با پيجاندن محور وسط اتصال سه نقطه اي سيستم هيدروليك طول اين بازو را زياد مي كنيم. در نتيجه به قسمت عقب گاو آهن فشار وارد كرده و خيش آخري پايين مي رود. برعكس چنانچه جــــــلوي گاو آهن بالا ايستاده باشد. در اين حالت خيش اخري بيش از اندازه لازم وارد خاك مي شود. لذا با كوتاه كردن طول بازوي وسط اتصال سه نقطه اي تراكتور، عقب گاوآهن بالا آمده و در نتيجه جلوي آن بالا مي رود و گاو آهن در جهت طولي افقي مي گردد.

 

 

 

تنظيم افقي بودن گاو آهن در جهت عرضي يا عمود بر مسير حركت

 

منظور از اين تنظيم اين است كه كليه نقاط شاسي گاو آهن در جهت عمود بر مسير حركت تراكتور با زمين مساوي باشد. اين عمل به كمك نگاهدارنده هاي مالبندهاي افقي تراكتور قابل تنظــــمي مي باشد.

هنگام شروع عمل شخم زني محور چرخهاي تراكتوري با زمين مساوي است ولي در گاو آهنهاي متداول هنگاميكه شيار دوم شخم را ميخواهيم شروع كنيم به علت اينكه چرخهاي سمت راست تراكتور درداخل شيار خالي ( اخرين شيار يا آخرين خيش) قرار مي گيرد. به اندازه عمق شخم به طرف زمين شخم خورده متمايل مي گردد. در نتيجه افقي بودن گاو آهن در جهت عرضي تراكتور به هم مي خورد، بنابراين بايد از شيار دوم يك تنظيم افقي بودن در جهت عرضي تراكتور انجام گيرد. به اين منظور از بازوهاي نگاهدا رندة مالبندهاي افقي سيستم هــــيدروليك تراكتور استفاده مي شود.

 

تنظيم عرض شخم

 

عرض كلي هر شيار گاوآهنهاي اتصال سه نقطه اي ( سوار شونده ) مقدار مشخصي است كه توسط كارخانه سازنده براساس طراحي دستگاه به منظور انجام شخم مناسب تعيين مي گردد در صورتيكه عرض شخم يا شيار گاو آهن از اين حد تجاوز كند و عريض
تر شخم زده شود ايجاد حالتي خواهد شد كه به آن پي شخم يا سياه كاري مي گويند. در اثر اين حالت يك نوار شخم نشده يا بد شخم شده بين هر عبور گاو آهن با عبور قبلي آن باقي مي ماند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

تنظيم عمق شخم

 

تنظيم عمق شخم عبارت است از انجام اعمالي كه به گاو آهن اجازه مي دهد كه تا عمق موردنظر به داخل خاك فرو برود. در تراكتورهاي امروزي، در قسمت سيستم اتصال سه نقطه اي هيدروليكي وسايلي نصب شده است كه به وسيله آنها مي توان ميزان نفوذ گاو آهن به داخل خاك را تنظيم ، تصحيح و كنترل كرد.
بطور کلی یک شخم خوب شخمی است که عمق آن درسراسر زمین یکنواخت و باقیمانده گیاهی موجود در سطح زمین کاملاً زیر خاک رفته باشد . عمق مناسب شخم در کشت گندم ٢٠-٣٠ سانتیمتر است .

 

دیسک

 

بعد از عملیات شخم با حفظ یک فاصله زمانی مناسب عملیات دیسک زدن صورت می گیرد این فاصله زمانی بسته به بافت خاک و فصل می تواند از یک تا چند روز متفاوت باشد ولی به هر صورت نباید فاصله زمانی میان شخم تا دیسک آنقدرطول بکشد که خاک خیلی خشک شده و به صورت کلوخه ای در آید. با انجام عملیات دیسک شیارهای خاک شخم خورده به صورت یکنواخت و یکسان در می آید و خاک دانه بندی مناسب جهت بستر بذر می یابد . در صورتی که زمین دارای کلوخ و بقایای گیاهی باشد ، بهتر است دو دیسک عمود بر هم زده شود تا باقیمانده های گیاهی به زیر خاک رفته و تهویه بهتر انجام شود . دیسک زدن نبایدطوری باشد که کلوخه ها به حالت پودری خرد شود ، زيرا پس از آبیاری یا بارندگی خاک سله بسته و خروج جوانه بذر از خاک مشکل می گردد.اگر كلوخه ها كم باشند زاويه محورهابايد كم شوند در صورتي كه كلوخه ها زياد باشند زاويه محورها بايد زياد شود .سرعت تراكتور را متناسب با مقدار كلوخ تنظيم كنيد ( كلوخ زياد بيشتر ، كلوخ كم سرعت كمتر ). سرعت متوسط تراكتور ۸ – ۶كيلومتر در ساعت باشد .

 

ماله

پس از شخم و عمليات ديسک در خاک ممکن است پستي و بلندي جزئي ناشي از تهيه بستر در زمين باقي مانده باشد. لذا از ماله براي از بين بردن اين پستي و بلندي ها استفاده مي شود. لازم است که جهت حرکت ماله به صورت مورب از يک گوشه زمين به يک گوشه ديگر آن باشد تا نتيجه بهتري به دست آيد. ميتوان يکبار به صورت ضربدر و بار ديگر در جهت عمليات فارو ماله کشي نمود. فاصله تيغه ماله از سطح خاک بسته به وضعيت مزرعه معمولا از ٣ تا
۸
سانتيمتر است که لازم است قبلا در يک سطح مسطح تنظيم گردد.

لینک به دیدگاه

[h=2]کود پایه[/h]

کود پایه

 

 

در حالت معمول توصيه مي شود مقدار
۱۰
٠ کيلوگرم کود فسفاته و مقدار
۱
٠
۰
تا
۱۵۰
کيلوگرم کود اوره و مقدار
۱۰۰
کيلو کود پتاسه به صورت پايه با عمليات ديسک به خاک داده شود ولي با آزمون خاک با توجه به بافت و وضعيت خاک مزرعه و پتانسيل مورد انتظار توليد محصول مي توان توصيه عملي مصرف کودهاي شيميايي پايه ازته و فسفاته و پتاسه را مشخص نمود .

 

کود ازته

 

مهمترين عنصر غذائي در توليد گياهان زراعي به شمار مي رود و كمبود آن در اكثر خاك هاي آهكي ديده مي شود. اين عنصر عمدتاً به شكل نيترات و مقداري نيز به شكل آمونيو
م
جذب گياه مي گردد. ازت علاوه بر شركت در ساختمان پروتئين ها ، قسمتي ازساختمان كلروفيل را نيز تشكيل مي دهد. پویائي بسيار زياد ازت در گياه سبب مي شود كه در زمان كمبود، برگ هاي جوان سبز ولي برگ هاي پير زرد شوند. هنگامي كه ريشه ها از عهده جذب ازت به ميزاني كه رشد گياه را تأمين كند برنيايند، تركيبات ازته ( پروتئيني ) در اندام هاي پير تجزيه شده و به نواحي زاينده ( برگ هاي جوان ) منتقل مي شوند. براي پيشگيري از بروز علايم زردي بايستي مقدار ازت خاك از طريق افزايش مواد آلي و يا كودهاي ازته در حد مطلوبي تنظيم گردد كارآيي مصرف ازت به مقدار زيادي تحت تأثيرميزان ، دفعات مصرف ( تقسيط ) ، منبع، زمان و روش مصرف كودهاي ازته قرار دارد . مصرف يكباره ازت موجب هدررفت اين عنصر غذايي پراهميت شده و كارآيي آن را كاهش داده و سبب آلوده شدن آب هاي زير زميني مي شود. تقسيط كود ازته ( حداقل دوبار و حداكثر چهار بار كه خود بستگي به بافت خاك دارد) علاوه بر افزايش عملكرد ، باعث بهبود كيفيت دانه مي گردد .

 

انواع كودهاي ازته عبارتند از

● كوداوره با پوشش گوگردي حاوي ۴۰ درصد
ازت

● كود اوره
حاوي ۴۶درصد
ازت

● كود نيترات آمونيم
حاوي ۳۴درصد
ازت

● كود سولفات آمونيم
حاوي ۲۰ درصد
ازت

 

کود فسفاته

فسفر یکی از موادی است که موجب رشد و تولید ریشه های قوی و استحکام ساقه گیاه در دوره ی زندگی و همچنین افزایش کیفیت دانه ها می شود .این ماده مقاو مت گیاه را در مقابل خشکی افزایش داده و باعث زود رس شدن خوشه های کندم می شود .

کمبود فسفر موجب تیره شدن رنگ برگها ، ساقه و نهایتاً کندی رشد گندم می شود . اگر کمبود ، شدید باشد ، رنگ گیاه ارغوانی و سپس بنفش خواهد شد .

به علت تقريبا غيرمتحرک بودن در خاک لازم است در منطقه ريشه گياه قرار گيرد لذا با توجه به اين که غالب ريشه هاي گندم تا عمق ٢٠ سانتيمتري عمق خاک نفوذ ميکند پراکنش کود لازم است از حدود
۸
سانتيمتري از سطح خاک قرار گيرد در صورتي که بذر کاري و کودکاري با يک دستگاه انجام پذيرد . عمق بذر ٣ تا
۵
سانتيمتري و عمق کود در ٣ تا
۵
سانتيمتري پايين تر در اطراف بذر مي تواند انجام پذيرد که در اين حالت ضمن استفاده بهتر از مقدار مصرف آن کاسته مي شود.

 

کود پتاسه

گزارشهاي نتايج حاصل از تجزيه خاک در آزمايشگاهها دلالت بر کمبود شديد پتاسيم در اکثر خاکهاي زراعي دارد . و با توجه به نياز گندم به کود پتاسه مقدار آن در حد نياز گياه به کود ازته است رفع کمبود آن را با افزودن کودهاي پتاسه همراه کودهاي پايه ضروري مي سازد نقش پتاسيم در بهبود کيفي محصول و افزايش عملکرد و محافظت گياه در برابر عوامل نامساعد محيطي امر مسلم و ثابت شده اي است.

اثر پتاسيم بر روي محصول گندم

● تحمل گياه به شوري رابيشتر مي کند

● مقاومت گياه را در برابر کم آبي افزايش مي دهد.

مقاومت گياه را در برابر آفات و بيماري ها زياد مي کند.

● راندمان آب آبياري و کودهاي ازته را بالا مي برد.

عمل فتوسنتز را زياد مي کند.

● تنش رطوبتي را کاهش مي دهد.

کارآيي تعرق گياه در شرايط تنش آبي را به دليل افزايش تعداد و قطر دسته هاي آوندي افزايش مي دهد.

كودهاي ريزمغذي ( كم مصرف )

كودهاي سولفات روي ، سولفات آهن ، سولفات مس و سولفات منگنز و اسيد بوريك از كودهاي كم مصرف مي باشند كه هر يك نقش خاصي و بسزائي در زراعت گندم دارند اين كودها بايستي قبل از كاشت مصرف و با شخم زيرخاك شوند در غير اينصورت مي توان در مراحل پنجه زني ، اوايل ساقه رفتن ومرحله گلدهي محلوپاشي شوند البته مصرف اسيد بوريك ( بر) در مناطقي كه داراي خاك شور مي باشد توصيه نمي گردد.

اهمیت کود های حیوانی در زراعت گندم آبی
:

● کود های حیوانی دارای مواد غذایی از جمله ازت ، فسفر و پتاس میباشند که به تدریج در اختیار گیاه قرار می گیرد .

● کود های حیوانی دارای عناصری هستند که به مقدار کم مورد نیاز گیاه می باشد . این عناصر عبارتند از آهن ، روی ، مس و منگنز .

● کود حیوانی خاک را پوک و نرم می کند تا ریشه گیاه بتواند به راحتی در خاک نفوذ کرده و از آب وهوا و عناصر غذایی استفاده نماید .

● کود حیوانی باعث افزایش ظرفیت نگه داری رطوبت خاک می شود .

● کود های حیوانی به منزله ی غذای تازه برای موجودات ریز در خاک خواهند بودو باعث فعالیت بیشتر این موجودات که نتایج جالبی را از نظر تغذیه گیاه به دنبال دارد ، خواهند شد . بنابر این افزایش ٣۰ تا ٤٠ تن کود حیوانی در هکتار هر ٢تا ٣سال یکبار توصیه می شود .
لینک به دیدگاه

[h=2]صل دوم: عملیات کاشت[/h]

بذر و بذرکاری

ويژگي يک بذرخوب عبارتند از
:

● اندوخته غذايي کافي داشته باشد.(چروکيده نباشد)

● وزن هزار دانه از 35 گرم بيشتر باشد.

● بذر بايد سالم و شکستگي نداشته باشد.

● عاري از بذور علف هرز باشد.

● خلوص ژنتيکي داشته باشد(همه بذور از يک رقم باشد)

● قوه ناميه آن بيشتر از٠ ٩ درصد باشد.

چنانچه بذر توسط زارع تهيه شود لازم است بهترين قسمت مزرعه جهت تهيه بذر مورد انتخاب و بذور جمع آوري شده اگر داراي علف هرز هستند بوجاري شوند.قبل از کاشت لازم است بذور را ضد عفوني نمائيم با اين کار محصول خود را در مقابل بيماريهاي سياهک و برخي بيماري هاي ديگر بيمه مي نمائيم. جهت اين که از سموم قارچ کش توصيه شده استفاده شود و به گونه اي عمل شود که دانه ها بذر به خوبي به سم آغشته شده و قشر نازکي از سم بذور را فرا گيرد. براي اين کار مي توان از ميکسرهاي مختلف که درب آنها بسته مي شود با چرخش مخلوط بذر و سم حدود 3 دقيقه استفاده نمود يا اين که بذور را روي پلاستيک يا برزنت يا سطح صاف و تميز کپه نمود و سم مورد نياز را روي آن پاشش داده و با استفاده از پارو بذور را چندين بار زيرورو کرد تا کاملا به سم آغشته شود.اين کار لازم است قبل از عمليات بذر کاري صورت گيرد . مقدار سم لازم معمولا ٢ در هزار مي باشد. در هنگام ضدعفوني بذور از ماسک و يا پارچه جهت پوشانيدن سر و صورت و دهان استفاده شود و از خوردن و آشاميدن و سيگار کشيدن حين عمليات ضدعفوني پرهيز شود . تعدادي از سموم موجود در حال حاضر جهت ضدعفوني بذور گندم عبارتند از: کاربوکسين تيرام- تريادينمول- ديکونازول- رئال- کاربندازيم
.

 

 

تاريخ كاشت

منظور از تاريخ كاشت م
طلوب فراهم نمودن شرايط آب و هوايي براي رشد و نمو مطلوب گياه است به نحوي كه در طول مراحل مختلف رشد و نمو از كليه عوامل نامساعد اعم از گرما ، سرما ، شيوع آفات و بيماريها مصون و محفوظ باشد . بهترين تاريخ كاشت توصيه شده ۱۵ آبان لغايت ٢۵آذر مي باشد.

روشهاي كاشت

روش كرتي

روشي است سنتي و در زمين هايي اعمال مي شود كه داراي سطح كم، شيب نامناسب و يا آب كم براي آبياري هستند. در اين روش معمولاً پس از انجام گاوآهن و ديسك،‌ بذر را پاشيده و با ديسك زير خاك برده و مرزهايي با مرزبند ايجاد مي كنند. در اين روش استفاده از ماشين آلات براي انجام امور داشت مانند سمپاشي عليه علف هاي هرز غيرممكن و برداشت با كمباين به دليل مرزهاي زياد مشكل است. همچنين از سطح مفيد مزرعه به خوبي استفاده نشده و ضايعات زمين زياد است.

● روش خطي يا فارويي

پس از انجام گاوآهن، ديسك و تسطيح، با استفاده از دستگاه كودپاش (سانتريفوژ) بذر را در سطح مزرعه پاشيده و سپس با دستگاه فاروئر جوي و پشته ايجاد مي شود. در مواردي پيش از انجام جوي و پشته به وسيله ديسك بذر را زير خاك مي كنند كه آزمايش ها نشان داده، اين عمل چندان موثر و مورد نياز نيست.

در اين روش پشته ها،‌ كم عرض (٢۵ – ۱٠سانتيمتر) و كم عمق (۱۵ – ۱٠سانتيمتر) هستند و در مواردي هنگام آبياري، حالت غرقابي ايجاد مي شود. بذرپاشي به روش سانتريفوژ باعث مي شود بذرها به طور تصادفي و كنترل نشده پخش و در خاك مستقر شوند، بنا بر اين تعدادي بوته نيز در كف جويچه ها سبز مي شوند كه جايگاه مناسبي براي استقرار گياه نبوده و ممكن است بوته هاي اين ناحيه مقداري از مواد غذايي و رطوبت موجود را مصرف كنند. ولي قدرت رقابت با بوته هاي روي پشته را ندارند و محصولي نيز توليد نمي كنند و در صورت توليد از كيفيت كمي برخوردارند.

نوع ديگري از كشت رديفي گندم در ايران وجود دارد كه در آن از ماشين هاي بذركار استفاده مي شود. عرض پشته ها در اين نوع بذركارها تقريباً ثابت (حدود ٣٠ سانتيمتر) بوده و دستگاه قادر است سه رديف بذر بر روي هر پشته بكارد. فاصله بين رديف كاشت (فاصله وسط يك جويچه تا وسط جويچه مجاور) حدود ۵۵ سانتيمتر است. برخي بذركارها همزمان دو عمل احداث پشته و كاشت بذر بر روي پشته را انجام مي دهند كه نوعي مزيت براي اين دستگاه ها محسوب مي شود.

 

روش نواري

اين روش در زمين هايي كه شيب مناسب داشته و انجام عمل تسطيح در آن ها ميسر باشد قابل اجراست. در اين روش با توجه به شيب مناسب نيازي به ايجاد جويچه نيست. كاشت با ماشين هاي بذركار صورت گرفته زمين در قطعات بزرگ قابل آبياري است. از دستگاه كمباينت مي توان در اين روش كشت استفاده كرد. اين دستگاه همزمان در اراضي شخم خورده عمليات ديسك، تسطيح و كشت را انجام مي دهد.

روش كشت بذر بر روي پشته هاي بلند

مدرن ترين روشي است كه در كشورهاي پيشرفته اجرا مي شود. به طور خلاصه، در اين روش دو الي سه رديف بذر بر روي پشته هاي بلند و عريض كاشته مي شود. در اين سيستم عرض پشته ٧۰ – ٤۵ سانتيمتر، فاصله رديف كاشت بر روي پشته ٢۰ – ۱۵ سانتيمتر، عرض جويچه ها (فارو) ٣٠ – ٢۵ سانتيمتر و ارتفاع پشته (عمق فارو) ٢٠ – ۱٢ سانتيمتر است. هدايت آب در زمين از طريق جويچه ها انجام مي شود، به طوري كه رطوبت به صورت نشتي به محل استقرار بذرها نفوذ مي كند و حالت غرقابي ايجاد نمي شود.

ميزان بذر

میزان بذر مصرفی یکی از مهمترین فاکتورهای دخیل درعملکرد می باشد تحت تاثیر عوامل زیر قرار می گیرد:

● رطوبت؛ هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را بیشتر می گیرند و برعکس.

● حاصلخیزی خاک؛ هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را بیشتر می گیرند و برعکس.

● زمان کاشت؛ هر قدر تاریخ کاشت با تاخیر روبرو شود یا به اصطلاح کرپه شود میزان بذر را بیشتر در نظر می گیرند.

● وزن هزار دانه؛ وزن هزار دانه هر قدر بیشتر باشد میزان بذر مصرفی را جهت ایجاد تراکم مناسب بیشتر در نظر می گیریم.

● نوع کاشت؛ در کشت و بذرکاری بصورت دست پاش میزان بذر مصرفی بیشتر و تلفات بذر زیاد است در صورتیکه در کاشت بوسیله ماشین های کاشت (خطی کار غلات ) میزان بذر مصرفی گاهی تا ۵۰ کیلوگرم در هکتار کاهش می یابد. تراکم و سطح سبز ایجاد شده توسط ماشین کاشت یکسان و مطلوب و در نهایت عملکرد بیشتر خواهد شد.

● نحوه تهیه زمین؛ اگر تهیه بستر بذر بصورت اصولی و مطلوب صورت گیرد میزان بذر مصرفی به همان نسبت تا حد معینی کاهش خواهد یافت.
لینک به دیدگاه

[h=2]فصل سوم :عملیات داشت[/h]

آبیاری

 

پس از كشت مزرعه عمليات داشت با انجام اولين آبياري ( خاك و آب ) شروع مي شود رطوبت خاك بدليل تبخير و تعرق محصولات قبلي و نيز كاربرد ادوات تهيه زمين كاهش يافته و بذر گندم براي جوانه زني به رطوبت نياز دارد بنابراين پس از كشت ، آب اول و دوم گندم ضرورت داشته و انتظار براي بارندگي هاي فصلي صحيح نمي باشد. تعداد دفعات آبياري و مقدار آب در هر بار آبياري بستگي به آب و هواي منطقه و نوع و جنس زمين دارد

 

 

 

 

 

 

مراحل مهم آبياري در زراعت گندم

 

● جوانه زدن ( خاك آب ) دانه گندم براي جوانه زدن حدوداً به۵٠ درصد وزن خود نياز به آب دارد بنابراين چنانچه در اين مرحله آب در اختيار دانه قرار نگيرد گندم جوانه نمي زند.

● پنجه رفتن ( پنجه آب )

● ساقه رفتن ( ساقه آب )

● مرحله سنبله رفتن ( خوشاب)

● مرحله گل رفتن ( گل آب )

● مرحله دانه رفتن ( دان آب) آبياري درمرحله دانه بندي از نظر انتقال مواد غذايي برگها به دانه و در نتيجه افزايش عملكرد اهميت زيادي دارد

 

 

 

 

 

قطعه بندي زمين

آبياري در زراعت گندم خصوصا اولين آبياري از اهميت خاصي برخوردار است آب بايستي با سرعت ملايم و به صورت يکنواخت در سرتاسر مزرعه توزيع گردد تا باعث جابجايي بذور و شستشوي خاک نشود.

 

 

نكات مهم در قطعه بندي و آبياري

● طول قطعات جهت آبياري بر حسب بافت خاک و شيب زمين از
۱
٠
۰
تا ٢
۰
٠ متر متغير است.

● عرض مرزها حتي الامکان ضريبي از عرض کمباين باشد

● هر چه بافت خاک سبکتر و شيب زمين بيشتر باشد طول نوارها يا فاروها را بايد کمتر در نظر داشت و هر چه جريان ورودي آب در رديفها زيادتر باشد طول فاروها را مي توان بيشتر گرفت. بهتر است طول فاروها از ٢٠
۰
متر تجاوز نکند.

● اگر شيب مزرعه زياد باشد مقدار آب ورودي قطعات بايد کم باشد و اگر شيب مزرعه کم باشد مقدار آب ورودي را بايد زيادتر در نظر گرفت.

● با استفاده از نهر مضاعف مي توانيم سرعت آب را در حد دلخواه کنترل کنيم.

بارندگي موثر حدود٢
۰
تا ٢
۵
ميليمتر است که تقريبا مي توان آن را يک نوبت آبياري محسوب نمود.

از فاکتورهاي بسيار مهم در آبياري احداث نهر مضاعف است.هدف از احداث نهر مضاف اين است که آب بيشتري با سرعت کمتر براي جلوگيري از آبشوئي رديفهاي کشت شده وارد مزرعه شود.

احداث زه كش

براي جلوگيري از آب ماندگي و غرقاب شدن در انتهاي مزرعه بايستي در پايين مزرعه نهري جهت تخليه آب اضافي تعبيه نمود.

 

 

اثر تنش کم آبی

 

 

مرحله نمو گندم

 

 

تشکیل گیاهچه ضعیف

 

 

جوانه زدن

 

 

علاوه بر کاهش تعداد پنجه در این مرحله ریشه های ثانویه یا دائمی تشکیل می گردند که نقش اصلی و حیاتی در تغذیه گیاه دارند که در اثر وقوع تنش ضعیف خواهند بود.

 

 

 

پنجه زدن

 

 

کاهش تعداد سنبله و سنبلچه

 

 

ساقه رفتن

 

 

علاوه بر افزایش گلهای نازا در نتیجه آن کاهش تعداد دانه در سنبله است چون در این مرحلــه برگ پرچـم

 

 

رشد می کند که در صورت بروز تنش با کاهـش سطح فتو سنتـــز کننده و کاهـش وزن هزار دانه را به دنبال خواهد گذاشت.

 

 

 

سنبله رفتن

 

 

عدم تلقیح گلها و کاهش تعداددانه در سنبله

 

 

گلدهی

 

 

چرک و لاغر بودن دانه ها و کاهش وزن هزار دانه

 

 

شیری شدن

 

 

 

 

 

 

تغذیه

 

مصرف كود شيميايي ازته ( سرك دهي)

 

بيشترين مقدار كود ازته موجود براي گندم كود اوره است كه حــــاوي٤٦ در صـــد ازت خالص مي باشد. اين كود يكي از بهترين كودهاي ازته با قابليت جذب آهسته مي باشد با توجه به حلاليت فراوان اوره بايستي مصرف آن بصورت تقسيط صورت گيرد.

نيترات آمونيوم نيزاز كودهاي ازته است كه ٣٤ درصد ازت خالص دارد اين كود بسيار متحرك بوده و رعايت تقسيط آن بايستي حتي بيشتر از اوره مورد توجه قرار گيرد بطور كلي كودهاي ازته بعنوان ســــــرك در خاكهاي سنگين طي دو نوبت ( زمان پنجه دهي و پر شدن دانه) و در خاكهاي سبك در سه نوبت ( پنجه دهي ، بستن غلاف و تشـــكيل سنبله – پر شدن دانه ) مصرف مي گردند.

 

علائم کمبود ازت در گندم

کمبود ازت عمومی ترین و وسیع ترین کمبود عناصر غذایی در غلات دانه ریز است . گیـــاهان مبـــتلا به کمبود ازت به دلیل تجزیه کلروفیل خود در مقایسه با گیاهان ســـالم زرد رنــگ هستند.عـــلائم اختــــــصاصی کمبود ازت ( همانند فسفر و پتاسیم ) ابتدا در مسن ترین برگ های گیاه همراه با برگ های جــــوانی که نسبتاً سبز باقیمانده اند دیده می شود. مسن ترین برگ های گیاه در گندم نسبت به برگ های جـــوانتر کم رنگ تر شده و کلروزی که در انتهای برگ ایجاد شده است تدریجا در قاعده برگ به سبز کم رنگ تبدیل خواهد شد .همچنانکه کلروزها به دیگر برگها منتقل می شود مسن ترین برگ های گندم به طور کـــــامل کلروزه شده و رنگ آن تقریباً از زرد به سفید تبدیل می گردد گیاهانی که فاقد ازت کافی هســـتند قبل از رشد رویشی کامل به مرحله باز شدن کامل گل و رسیدگی دانه می رسند . در مزرعه علائم کمــبود ازت همیشه به صورت قطعاتی با رنگ زرد یا سبز روشن دیـــــده می شــود که این عـلائم ممکنـست ســریعا پراکنده شده و کل مزرعه را به صورت رنگ مایل به زرد در آورد .

 

زمان مصرف و تقسيط كود ازته

پويايي و تحرك بالاي ازت در خاك باعث شده است تا زمان مصرف آن براي موفقيت در توليد دانه و پروتئين آن از اهميت ويژه اي برخوردار باشد. لذا با در نظر گرفتن عوامل اقتصادي و محيطي مي توان با تحمل كمتر هدررفت ، بازدهي را به حداكثر مقدار ممكن رساند . نيل به اين هدف از طريق روش هاي مناسب مصرف ، زمان مصرف و تقسيط كود ازت در طي رشد
– كه هدررفت ازت را به كمترين اندازه مي رساند – مسير مي شود. در تقسيط كود ازت ، بايد به زمان مصرف و مقدار مصرف كود توجه شود و از مصرف غير ضروري كود در مرحله اي از رشد رويشي كه منجر به خوابيدگي گياه و در نتيجه كاهش عملكرد مي شود اجتناب ورزيد. با مصرف ازت در مرحله اي از رشد كه گياه داراي يك مجموعه ريشه فعال براي جذب كود ازت مي باشد. مي توان از هدرروي ازت از طريق آب شويي و تخريب نيترات و تصعيد آن جلوگيري نمود. توجه به اين مسئله نه تنها از هدر رفتن سرمايه زارع جلوگيري مي كند بلكه مانع از آلودگي آب هاي زير زميني و يا آب چاه ها و ساير ذخاير آبي مي گردد. ( ملكوتي١٣٧٦) . بنابراين براي پيشگيري از تلفات آبشوئي ازت بهتر است ازت را به دفعات مصرف نمود ( تقسيط ) . بهترين زمان مصرف ازت ، نزديك به زمان حداكثر نياز مطابق با فنولوژي رشد گندم مي باشد.

 

کودهاي ميکرو(عناصر کم مصرف
)

 

عناصر کم مصرف با وجود نياز خيلي کمي که گياه به آنها دارد اهميت زيادي براي گياه دارند . مهمترين اين عناصر عبارتند از روي- آهن- مس و منگنز مي باشد . اين عناصر به صورت کودي غالبا به صورت سولفات روي- سولفات آهن – سولفات مس و سولفات منگنز در دسترس مي باشند که بايستي با توجه به نتايج آزمايش خاک قبل از کاشت به صورت پايه به مزرعه داده شود در غير اين صرت مي توان با محلول پاشي کود ميکرو در مراحل پنجه دهي يا اوائل ساقه رفتن تا گلدهي اقدام به پاشش در مزرعه نمود.

در مورد محلول پاشي با کود ميکروي کامل لازم است به نکات مهمي توجه داشت

● محلول پاشي بايد صبح زود يا عصر انجام گيرد

● هنگام محلول پاشي وزش باد نباشد.

● در اراضي با خاک شور از کود ميکروي کامل بدون بر استفاده شود
.

لینک به دیدگاه

[h=2][/h]

علف های هرز

 

 

علف های هرز در مصرف آب ومواد غذایی با گندم رغابت نموده ودر نتیحه باعث کاهش محصول

 

 

می شوند. همچنین علف های هرز چند ساله که در زمان برداشت سبز می شوند عملیات برداشت با کمباین را با مشکل مواجه می سازند.بررسی های انجام شده نشان داده است مزارعی که آلودگی شدید به علف های هرز دارند ،گاهی تا ٤٠% کاهش عملکرد داشته اند.

 

فاکتورهای
شناخت علفهای
هرز

تیپ رویشی

منظور از
تیپ رویشی
مشخص کردن این است که گیاه هرز زمستانه است مانند برو موس ویا
بهاره است مانند سلمک . بیشتر علفهای
هرز پهن برگ گندم بغیر از برخی
از چند
ساله ها رو
یش بهاره دارند
.
اطلاع از مراحل فنولوژی
رشد علفهای
هرز به ما کمک می
کند تا بهترین
زمان مبارزه با علف هرز را انتخاب کنیم .

ساختمان ظاهری

منظو
از ساختمان ظاهری
پهن برگ
یا باریک برگ بودن است

 

نحوه تکثیر

 

اطلاع از نحوه تکثیر علف هرز يكي از از مهمترین فاکتورهای انتخاب راه صحیح مبارزه می
باشد برای
مثال در مورد علفهای
هرزی
که از طریق بذر تکثیر پیدا میکنند مانند تاج خروس
در صورتی
که بعد از به بذر رفتن گیاه اقدام به شخم زمین گردد این عمل مانند
این است که ما گیاه تاج خروس را کشت کرده ایم در مورد گیاهان چند ساله که از
طریق ریشه ها تکثیر پیدا می
کنند مانند پیچک احتیاج به
یک مبارزه تلفیقی
می
باشد به نحوی
که با انجام چند بار شخم
یا دیسک و دادن فرصت به گیاه برای
جوانه زدن ذخیره غذایی
موجود در ریشه ها را تحلیل ببریم و بعد با
یک سم عمومی
قوی
مانند گراماکسون علف هرز را تا حد امکان کنترل کنیم (سال ایش)

 

روشهای مبارزه با علفهای هرز گندم

برای کنترل علفهای هرزبهتراست حتی الامکان ازروشهای
روشهای غیر شیمیایی که مهمترین آنها
پیشگیری – زراعی و مکانیکی است استفاده شود که در ادامه در مورد هر یک به اختصار
توضیح داده می شود

پیشگیری

در مدیریت مزرعه باید
برنامه ریزی طوری باشد که حتی المقدور مانع از ورود و گسترش هر نوع علف هرز جدید به
مزرعه بشویم . برای این منظور رعایت نکات زیر ضروری است
:

کنترل علفهای هرز در مسیر
جویهای آبیاری قبل از اینکه به بذر بروند
.

جلوگیری از رشد و توسعه علفهای هرز در حواشی
مزارع و روی مرزها و به طور کلی در نقاط کشت نشده
.

از ورود خاک مشکوک به داشتن
بذر علف هرز به مزرعه جلوگیری شود
.

از بذر عاری از علف هرز استفاده شود
.

از
کود نپوسیده دامی استفاده نشود
.

از تردد حیوانات ( گله ها ) در مزرعه
جلوگیری شود
.

سابقه منطقه بررسی شود تا در صورت وجود علفهای هرز خاص تناوب مناسب در
نظر گرفته شود و یا پیش بینی های لازم جهت مبارزه با علفهای هرز احتمالی صورت گیرد
.

مبارزه زراعی

امکان حذف علفهای هرز در
مزرعه به طور کامل تقریبأ غیر ممکن می باشد و بیشتر بحث کنترل مطرح است
.
به کلیه روشهایی که به کمک آنها
می توانیم با تغییراتی در کشت خود به لحاظ نوع کشت ، تاریخ کاشت ، تراکم ، تناوب و
...
محدودیتهایی را برای رشد علفهای هرز ایجاد می کنیم روشهای زراعی اطلاق می شود
.

تراکم و یکنواختی مناسب بوته : تراکم بوته در واحد سطح
بستگی به رقم گندم – حاصلخیزی خاک و نحوه کشت دارد – تراکم و یکنواختی باعث جلوگیری
از وجود فضاهای خالی که نور و رطوبت و کود کافی و ...رادراختیارعلف هرزقرارمیدهد می
شود
.

 

مبارزه
شیمیایی

با
وجود
همه
اقدامات
پيشگيرانه
و
زراعي،
چنانچه
با
دانش
امروز
بخواهيم
حداكثر
عملكرد
را
داشته
باشيم،
در
اغلب
موارد
استفاده
از
علف
كش
ها
اجتناب
ناپذير
است
.
البته
استفاده
از
علف
كش
ها
به
معني
آن
نيست
كه
ساير
اقدامات
ضرورتي
نداشته
باشد

 

نکات مهم و کاربردی
درمبارزه شیمیایی

 

درصورت نیازبه استفاده ازکشیده برگ کشهاوپهن برگ
کشهاباید اول ازکشیده برگکشها استفاده شود حداقل یک هفته صبرکنیم وسپس ازپهن برگ
کشها استفاده شود

شرایط مناسب برای کاربرد علفکشها(هوای آرام-درجه حرارت متعادل بین ۱٠-٢٠درجه درزمان رشدوفعالیت علف هرزباشد

● بعدازپایان شبنم صبحگاهی باشد-درزمان تابش
شدیدافتاب نباشد

درسمپاشی هوایی دراطراف
مزارع ازعلفکشهای غیرهورمونی استفاده شودیاحتی الامکان دراطراف مزارع ازسمپاشی
زمینی استفاده شود

زمان مصرف
توفوردی ازچهاربرگی تا بنداول ساقه

زمان مصرف گرانستارازدوبرگی تا بنددوم ساقه

 

 

آفات

مديريت تلفيقي آفات گندم

 

مديريت تلفيقي آفات(
Integrated Pest Management
) يك سيستم تصميم گيري براي كنترل آفات است كه با در نظر داشتن اصول اكولوژيك، اصول اقتصادي و علايق توليد كنند گان، تلفيقي از روش هاي مختلف كنترل (بيولوژيكي، زراعي، مكانيكي، فيزيكي، رفتاري، شيميايي و
) را به گونه اي به كار مي برد كه سوددهي اقتصادي حداكثر و زيان وارده به محيط زيست به حداقل ممكن برسد. مديريت تلفيقي آفات متكي به عوامل طبيعي كنترل كننده است و سموم شيميايي را به عنوان آخرين راه حل توصيه مي كند. برنامة اجرايي مديريت تلفيقي آفات گندم و جو داراي مراحل زير است:

 

 

الف) بررسي هاي اكولوژيكي

 

 

ــ شناسايي آفات و دشمنان طبيعي آنها، تعيين مناطق انتشار و تهية بانك اطلاعاتي براي آنها

 

 

ــ مشخص نمودن آفات كليدي و آفات درجة دوم و سوم

 

 

ــ تعيين روش ها و تكنيك هاي مناسب براي نمونه برداري از جمعيت آفات

 

 

ــ مطالعة بيواكولوژي آفات كليدي و آفات درجة دوم و تهية جدول زندگي آنها

 

 

ــ توسعة سيستم هاي پيش آگاهي و مراقبت براي آفات كليدي

 

 

ب) بررسي هاي اقتصادي

 

 

ــ ارزيابي ميزان خسارت آفات كليدي و آفات درجة دوم

 

 

ــ تعيين سطح زيان اقتصادي(
EIL
) آفات كليدي و آفات درجة دوم

 

 

ــ بررسي هاي اقتصادي و اجتماعي مديريت كنترل آفات

 

 

ج) مديريت تلفيقي (تلفيق روش ها)

 

 

ــ توسعة روش هاي به زراعي و به كارگيري عوامل مختلف براي توليد محصول بهتر

 

 

ــ اتخاذ شيوه هاي مناسب براي افزايش تآثير عوامل زنده و غيرزندة كنترل كنندة جمعيت آفات

 

 

ــ تلفيق روش هاي كنترل (بيولوژيكي، زراعي، شيميايي و
) براي كاهش جمعيت آفات كليدي و آفات درجة دوم بر اساس زيست شناسي و مراحل حساس زندگي آنها

 

 

د) اجرا، ارزيابي، ترويج و توسعه

 

 

ــ اجراي برنامة مديريت تلفيقي آفات در مزارع نمونه و ارزيابي آن

 

 

ــ آموزش و جلب مشاركت كشاورزان و اجراي برنامة مديريت تلفيقي آفات به كمك آنان

 

 

ــ ترويج و توسعة روش ها و ارزيابي نتايج آنها

لینک به دیدگاه

[h=2]فصل چهارم :عملیات برداشت[/h]

برداشت

برداشت به موقع و صحيح گندم مانع از ريزش و خرد شدن دانه و سبب كاهش افت عملكرد مي گردد .

هنگامی که دانه ها سخت شدند که ديگر با ناخن تقسيم نمی شدند و رطوبت دانه
۱۴٪
می باشد هنگام درو می باشد . برای برداشت بايد از کمباين های که معاينه فنی شده اند استفاده شود که بهتر است نو باشند و ريزش بيشتر از
۵٪
نداشته باشند .

نكات قابل توصيه در زمان برداشت

● تاحد امكان برداشت گندم در روز انجام شود تا با كيفيت مناسب صورت گيرد

● براي برداشت محصول ورس شده بايد هم جهت با خوابيدگي محصول عمليات برداشت را انجام داد .

● چرخ وفلك انگشتي هد كمباين در همه حالات محصول خصوصاً در حالت ورس توصيه مي گردد .

● دستگاه كوبنده قلب هر كمباين است بنابراين نوع تسمه ( نبشي ) سوهاني كه براي گندم توصيه مي گردد بايد تراز ، بدون خميدگي و بت آجهاي برنده (كهنه نشده ) باشد.

● سرعت بالا اغلب باعث افت زياد مي شود بنابراين سرعت مناسب با حد اقل افت توصيه مي گردد .

● سرعت چرخ فلك و نوع آن ، سرعت كوبنده ، فاصله كوبنده ، سرعت و جهت باد ، روزنه هاي الك و ساير تنظيمات بايد بر اساس دفترچه راهنما و نيز آزمون و خطا طوري تنظيم گردد كه حد اقل افت حادث گردد .

● در طول انجام برداشت بايد مرتب افت محصول روي زمين ونيز وضعيت دانه ها در مخزن چك گردد در صورت مشاهده مشكل نسبت به حل آن اقدام گردد .

علل تلفات دانه در كمباين

تلفات قبل از برداشت (تلفات ريزش)

اين تلفات زماني بوجود مي آيد كه سر خوشه چين به طور صحيح كار نكند و يا وقتي كه محصول

به سهولت ريزش كند.

علل متداولي كه باعث اتلاف در سكوي برشي مي شوند عبارتند از:

خوشه هايي كه از دسترسي شانه برشي خارج مي شوند.

دانه هايي كه بر اثر عمل چاقو روي زمين مي ريزند..

دانه هايي كه بر اثر سرعت نامناسب چرخ فلك از دست مي روند.

دانه هايي كه بر اثر ارتفاع خيلي كم چرخ فلك به جلو چرخ فلك پرتاب مي شوند.

دانه هايي كه بر اثر سرعت پيشروي خيلي زياد ريزش مي كنند.

دانه هايي كه به دليل وجود چاقو يا انگشتي صدمه ديده درو نمي شوند.

تلفات كوبيدن

تلفات كوبيدن ناشي از علل زير است:

دانه هاي كوبيده نشده اي كه بر روي كاه برها حركت مي كنند.

دانه هاي ترك دار ناشي از كوبيدگي بيش از حد.

دانه هاي ترك دارناشي از پس مانده هاي اضافي.

تلفات كاه برها (تلفات دستگاه جدا كننده)

اين تلفات موقعي به وجود مي آيد كه سرعت كوبنده كم و فاصله بين كوبنده زياد است. همزمان، كمباين با سرعت پيشروي زيادتر از حد كار مي كند. مواد زياد، مانع عبور دانه ها از سوراخهاي كاربرها و فرو افتادن آنها بر روي واحد تميز كننده مي شوند

لینک به دیدگاه

[h=2]رقم چمران[/h]

مناطق قابل توصيه
گندم (رقم چمران)

اين رقم گندم براي كشت در مناطق گرم جنوب، جنوب غرب و شرق كشور شامل: شمال خوزستان، بوشهر، هرمزگان، سيستان و بلوچستان و بخش هاي گرمسيري از استان هاي كرمانشاه، ايلام، لرستان و كرمان توصيه مي شود.

مشخصات زراعي

رقم چمران داراي تيپ رشد بهاره بوده و ارتفاع آن 95 سانتي متر مي باشد. كودپذيري و مقاومت به خوابيدگي ،‌ وزن هزاردانه 39 گرم، دانه هاي زرد رنگ، زودرسي و تحمل به خشكي و گرماي آخر فصل از خصوصيات مهم اين رقم مي باشد.

مقاومت به بيماري ها

وجود مطالعات انجام شده به منظور ارزيابي واكنش رقم چمران به نژادهاي شايع با قدرت بيماريزايي بالا نشان داد كه رقم مذكور از مقاومت بالايي به نژادهاي موجود زنگ زرد گندم برخوردار مي باشد. از نظر مقاومت به زنگ قهوه اي گندم نيز مي توان گفت كه رقم فوق الذكر واجد مقاومت مطلوب ميباشد. مقاومت مطلوبي نيز براي رقم چمران نسبت به بيماري سياهك ناقص در گزارش هاي داخلي و خارجي دارد.

كيفيت نانوايي

درصد پروتيين و گلوتن مرطوب و خشك رقم چمران به ترتيب 4/10، 25 و 8/6 درصد گزارش شده است. از جنبه زير واحدهاي گلوتنين با وزن مولكولي بالا (
HMW – glu
)‌ تركيب آللي 2، 7 و 10+5 به ترتيب براي سه مكان ژني
GLU – D1 , B1 , GLU – A1
اين رقم گزارش شده است. آلل هاي2 و10+ 5 از نظر تاثير در كيفيت نانوايي مطلوب مي باشند.

توصيه هاي زراعي

الف ـ‌ كاشت:

تاريخ كاشت مناسب اين رقم از 20 آبان تا 20 آذر و حداكثر آخر آذر در مناطق گرم جنوب كشور قابل توصيه است.

ب ـ‌ ميزان بذر:

بسته به نوع خاك، نحوه تهيه بستر بذر، تاريخ كاشت و ساير عوامل متغير بوده با اين وجود براي كشت با رديفكار، ميزان 150 تا 170 كيلوگرم بذر توصيه مي شود.

ج ـ ميزان مصرف كودهاي شيميايي

ميزان مصرف كودشيميايي بسته به نوع خاك، زراعت قبلي و ساير عوامل متفاوت مي باشد. از آن جا كه رقم چمران واجد ژن هاي پا كوتاهي بوده و مقاوم به خوابيدگي است بنابراين، اين رقم از رقم هاي كودپذير و پر پتانسيل به حساب مي آيد. مصرف كود به منظور حصول حداكثر پتانسيل بايد براساس نظريه آزمايشگاه هاي خاكشناسي انجام پذيرد. اما به عنوان يك توصيه عمومي،100 کیلو گرم سولفات پتاسیم و مصرف 150 كيلوگرم فسفات آمونيوم به صورت پايه و 250 كيلوگرم اوره به دو صورت پايه و سرك پيشنهاد مي شود.

لینک به دیدگاه

[h=2]تنظیم کمباین و رفع ایرادهای آن در برداشت گندم[/h]

جدول رفع ایرادهای کمباین

 

 

ایراد

 

 

رفع نقص

 

افت دانه در اثر ضربه وارده به خوشه قبل از عمل برش

سرعت چرخ و فلک جلو را تقلیل دهید تا با سرعت حرکت کمباین تطبیق نماید

گندم در جلو تیغه برش جمع شده و در نتیجه منجر به ریزش خوشه در دستگاه برش می گردد

چرخ و فلک را ضمن اینکه کاملاً به پایین می آورید به طرف جلو ببرید به طوری که محصول بریده شده بیرون نریخته و به طرف حلزون بالابر هدایت شود

ارتفاع دستگاه درو را تقلیل دهید به طوری که طول محصول بریده شده برای هدایت به هلیس مناسب باشد

طول محصول بریده شده یکنواخت نبوده و ساقه ها پاره شده اند

تمام قسمتای آسیب دیده انگشتی و تیغه ها را تعویض نمایید تا محصول یکنواخت بریده شود تیغه های خم شده را صاف کرده ، انگشتی و تیغه را دوباره آزمایش و در صورت لزوم تنظیم نمایید

گره ها را طوری تنظیم کنید که ضمن این که تیغه به آسانی حرکت می کند جای بازی زیادی نداشته باشد

پلیت های مربوطه را طوری قرار دهید که بین انگشتی و تیغه فاصله نباشد

علوفه هرز و سنبل ها دور چرخ و فلک می پیچند

چرخ و فلک را کاملاً به طرف جلو برده به پایین بیاورید سرعت چرخ و فلک جلو را تقلیل دهید تا محصولی که دارای علوفه هرز است به سفره پلانفرم بریزد

حمل ساقه توسط چرخ و فلک

ضمن تقلیل سرعت چرخ فلک تطبیق سرعت آن سرعت حرکت کمباین را بررسی کنید ، چنگک ها را در انواع انگشتی دار به طور عمودی تنظیم کنید .

محصول غیرمنظم وارد سیلندر کوبنده می شود

ارتفاع چرخ و فلک جلو و کشیدگی زنجیر دستگاه هدایت کلش را تصحیح نمایید

سیلندر کوبنده غیرمنظم کار کرده و بار زیاد وارد می شود

تسمه انتقال دهنده نیرو را تنظیم کرده تا از یکسوات آن جلوگیری شود ، سرعت حرکت را تقلیل دهید .

فاصله را طوری تنظیم کنید که دانه ها به طور کامل از خوشه جدا شوند .

دور موتور کمباین توسط متخصص مربوطه تنظیم گردد . به کمک واحد مربوطه دور سیلندر کوبنده را اصلاح کنید .

کزل دانه های جدا نشده در خوشه

مقدار رطوبت محصول را آزمایش کنید . محصول باید کاملاً رسیده باشد .

دور سیلندر کوبنده را افزایش دهید البته افزایش دور طوری باشد که ضمن این که دانه کاملاً جدا می شود موجب خرد شدن آن نشود

سرعت حرکت کمباین را افزایش دهید

فاصله را کاهش دهید تا قدرت کوبیدن افزایش پیدا کند

دستگاه درو را آزمایش کنید که عیب و نقص فنی نداشته باشد

در مخزن ، مقدار دانه های خرد و شکسته بیشتر از حد معمولی به چشم می خورد

سرعت دور سیلندر کوبنده را کاهش دهید و یا فاصله کوبنده و ضد کوبنده را اصلاح کنید.

وجود مواد خارجی و خار در مخزن دانه

دور بادبزن را زیاد کنید

با دریچه های مربوطه جهت وزش باد را درست تنظیم کنید

منافذ الک ها را کمی ببندید

فاصله سیلندر کوبنده و زیر سیلندر کوبنده را بیشتر نمایید و دور سیلندر کوبنده را کاهش دهید

نوسان الک ها را چک کنید

افت دانه در الک

مقدار باد را بیشتر کرده و روزنه الک ها را بیشتر باز کنید

دور بادبزن را کاهش داده و دریچه های باد را تنظیم کنید

روزنه الک بالایی را بازتر کرده و فاصله کوبنده و ضد کوبنده را کمتر کنید

مقدار کاه موجود در مخزن زیاد است

دنباله الک بالایی را طوری قرار دهید که از شیب آن کاسته شود و روزنه های الک را کمی ببندید

دور بادبزن را افزایش دهید

فاصله کوبنده و ضد کوبنده را کاهش داده و یا دور سیلندر کوبنده را کم کنید

در مخزن مقدار دانه های خرد و شکسته بیشتر از حد معمولی به چشم می خورد

روزنه های الک بالایی و پایینی را بیشتر باز نمایید

سرعت حرکت کمباین را زیاد نمایید

فاصله سیلندر و ضدکوبنده را تنظیم کنید

 

کلش به طور منظم از کمباین خارج نشده و جلو کاه برها تجمع می کنند

کشش تسمه ای منتقل کننده نیرو به شافت مربوط به کاه برها را کنترل نماید

سرعت حرکت شافت اصلی را افزایش دهید

افت دانه در کاه برها

سرعت حرکت را کم کرده و طول کاه برها را افزایش دهید

سفره جلوی کاه برهای مایل را ببندید

سطح رویی کاه برها را کاملاً تمیز کنید

عمل برش ضعیف است

1ـ نگاهدارنده تیغه ها را دوباره تنظیم کنید .

2ـ تیغه را تمیز کنید .

3ـ میله های انگشتی را در حالت مستقیم تر قرار دهید .

4ـ تیغه های خراب را تعویض نمایید .

5ـ مواد زاید و خارجی و آشغالهایی که جمع شده ، جمع آوری و پاک نمایید .

تپه به طور ناگهانی متوقف می گردد

1ـ مواد زاید و آشغال هایی را که جمع شده جمع آوری و پاک نمایید .

2ـ میله های انگشتی که خراب شده اند را تعویض نمایید .

3ـ کشش تسمه انتقال حرکت تیغه را تنظیم کنید .

محصولات خوابیده یا کج ، خوب و مناسب برداشت نمی شود .

1ـ فاصله بین میله های بلند کننده های دانه را تنظیم نمایید .

2ـ انگشتی های پروانه را در حالت مورب قرار دهید .

3ـ محصول را از جهت دیگر برداشت نمایید .

4ـ فنرهای شناور را تنظیم کنید .

5ـ پرانه را مقداری به سمت جلو تنظیم کنید .

آشغال و مواد زاید در نوک مقسم ها جمع می شوند

1ـ به وسیله ی تنظیم کشویی مقسم ها را در حالت بالاتری تنظیم کنید .

2ـ از مقسم های مخصوص استفاده کنید .

3ـ چنانچه لازم شد محافظ یا حائل و یا سینی زیر دستگاه برش را تعویض نمایید .

 

کلش به طور منظم از کمباین خارج نشده و جلو کاه برها تجمع می کنند

کشش تسمه ای منتقل کننده نیرو به شافت مربوط به کاه برها را کنترل نماید

سرعت حرکت شافت اصلی را افزایش دهید

افت دانه در کاه برها

سرعت حرکت را کم کرده و طول کاه برها را افزایش دهید

سفره جلوی کاه برهای مایل را ببندید

سطح رویی کاه برها را کاملاً تمیز کنید

عمل برش ضعیف است

1ـ نگاهدارنده تیغه ها را دوباره تنظیم کنید .

2ـ تیغه را تمیز کنید .

3ـ میله های انگشتی را در حالت مستقیم تر قرار دهید .

4ـ تیغه های خراب را تعویض نمایید .

5ـ مواد زاید و خارجی و آشغالهایی که جمع شده ، جمع آوری و پاک نمایید .

تپه به طور ناگهانی متوقف می گردد

1ـ مواد زاید و آشغال هایی را که جمع شده جمع آوری و پاک نمایید .

2ـ میله های انگشتی که خراب شده اند را تعویض نمایید .

3ـ کشش تسمه انتقال حرکت تیغه را تنظیم کنید .

محصولات خوابیده یا کج ، خوب و مناسب برداشت نمی شود .

1ـ فاصله بین میله های بلند کننده های دانه را تنظیم نمایید .

2ـ انگشتی های پروانه را در حالت مورب قرار دهید .

3ـ محصول را از جهت دیگر برداشت نمایید .

4ـ فنرهای شناور را تنظیم کنید .

5ـ پرانه را مقداری به سمت جلو تنظیم کنید .

آشغال و مواد زاید در نوک مقسم ها جمع می شوند

1ـ به وسیله ی تنظیم کشویی مقسم ها را در حالت بالاتری تنظیم کنید .

2ـ از مقسم های مخصوص استفاده کنید .

3ـ چنانچه لازم شد محافظ یا حائل و یا سینی زیر دستگاه برش را تعویض نمایید .

 

دستگاه برش خیلی آهسته بالا می رود

1ـ تسمه پمپ هیدرولیک تنظیم شود .

2ـ روغن هیدرولیک اندازه گیری و در صورت نیاز مخزن را باید بمقدار مورد لزوم پر کرد .

3ـ باید فشار روغن هیدرولیک کنترل گردد .

چرخ و فلک می خواهد از حرکت باز ایستد

1ـ مقدار کمی کشش کلاچ لغزنده را تنظیم کنید .

2ـ سطوح کشویی پولی های تغییر دهنده دور را روغنکاری کنید دقت شود بیش از اندازه روغنکاری نشود . (تسمه
(v)
شکل نباید روغنکاری و گریسکاری گردد)

3ـ کابل کنترل دور چرخ و فلک را عوض کنید .

دستگاه برش در زمین مسطح تر از عرض نیست

1ـ مهره های نگاهدارنده را که در روی محفظه خوراک دهنده قرار گرفته اند شل کره و سپس به وسیله ی آنان دستگاه برش را تنظیم کنید تا در یک سطح موازی با زمین قرار گیرد .

2ـ باد لاستیکها را کنترل نمایید .

کلاچ دستگاه برش درگیر نمی شود .

1ـ تنظیم تسمه کلاچ دستگاه برش کنترل گردد

2ـ پولیهای کلاچ دستگاه برش کنترل گردد .

عدم تغذیه یکنواخت دستگاه

1ـ با توجه به وضعیت محصول و متناسب با آن نسبت به تنظیم ارتفاع مارپیچ اصلی نیز اقدام شود .

2ـ وضعیت و حالت انگشتی های پروانه و دور آن را تنظیم نمایید.

3ـ نسبت به وضعیت محصولات پروانه را عمودی تر تنظیم نمایید.

4ـ زنجیر استوانه خوراک دهند یا زنجیر کلش کش را تنظیم کنید .

5ـ نگاهدارنده یا ضامن محفظه خوراک دهنده را نسبت به وضعیت صحیح خود تنظیم نمایید .

مارپیچ اصلی می خواهد از حرکت باز ایستد تا گیر کند

1ـ مارپیچ را به وسیله پره ها به عقب برگردانید و مواد را بیرون آورید .

2ـ کلاچ لغزنده مربوطه را در وضعیت صحیح خود تنظیم نمایید .

محصولات بدور سرشافت پروانه جمع می شوند

1ـ برگردان های داخلی را به مرکز دستگاه برش نزدیکتر نمایید و در صورت امکان کمی

 

محصولات بدور لوله انگشتی های چرخ و فلک جمع می شوند

2ـ چرخ و فلک را بالا ببرید .

2ـ انگشتی های چرخ و فلک را کمی بیشتر بجلو خم کنید .

4ـ دور پروانه را با سرعت حرکت کمباین هماهنگ نمایید .

در پایین ترین وضعیت انگشتی های چرخ و فلک به تیغه گیر می کند

1ـ چرخ و فلک را بلند کنید ، در صورت امکان بوسیله پیچ رگلاژ جک چرخ و فلک را بلند کنید .

سنگ زیاد برداشته می شود

1ـ تعداد بلند کننده های محصول را کاهش دهید .

2ـ از برداشت محصولات غیر ضروری و خیلی کوتاه خودداری گردد . (محصولات خمیده و خوابیده باید به وسیله ی بلند

کننده ها ، بلند شوند)

سنگها و سایر مواد خارجی موجب خرابی قطعات کوبنده می شوند

1ـ سنگ گیر را زود به زود تمیز کنید .

2ـ در زمینهای سنگلاخ محصولات کم ارتفاع و غیرضروی را برداشت نکنید .

دور کوبنده کم و زیاد می شود یا نامنظم است :

1ـ پولی و فنر سیلندر را که کشش تسمه انتقال نیرو را کنترل

می کند دوباره تنظیم کنید .

2ـ موتور را چک کنید .

تاب خودرن یا ساییدن بیش از اندازه تسمه

1ـ آشغال و مواد زاید را از پولی پاک نمایید مخصوصاً از پولی تغییر دور .

2ـ سطوح لغزنده پولی های تغییر دور را تمیز و گریسکاری نمایید .

3ـ در صورتیکه تسمه ها روغنی شدند با محلول صابون بشویید.

4ـ دستگاههای مختلف کمباین را در دور کم موتور به حرکت درآورید و سپس موتور را به حداکثر دور برسانید .

5ـ کشش تسمه را کنترل کنید و در صورت لزوم محکم کنید .

 

خرمنکوب یا کوبنده ضعیف عمل می کند یا خوب کار نمی کند

1ـ فاصله چند کوبنده و کوبنده را کمتر کنید .

2ـ دور یا سرعت سیلندر را زیادتر کنید .

3ـ تنظیمات اولیه یا ضد کوبنده را انجام دهید (اگر لازم باشد)

4ـ قطعات تاب خورده کوبنده را تعمیر یا تعویض کنید .

5ـ فاصله بین کوبنده و ضد کوبنده را در قسمت ورودی و خروجی تنظیم کنید .

6ـ از قطعات و یا تجهیزات مخصوص خرمنکوب استفاده کنید . (اگر لازم باشد)

7ـ اگر لازم شد صفحات مقعر شکل کوبنده را درگیر کنید

لینک به دیدگاه

[h=2]مديريت بهينه ازت در مزرعه گندم 1[/h]

ازت مهمترين عنصر غذايي مورد نياز گندم است و مديريت مصرف بهينه آن براي موفقيت در افزايش توليد دانه و پروتئين گندم از اهميت ويژه اي برخوردار است . كارآيي مصرف ازت به مقدار زيادي تحت تأثيرميزان ، دفعات مصرف ( تقسيط ) ، منبع، زمان و روش مصرف كودهاي ازته قرار دارد . مصرف يكباره ازت موجب هدررفت اين عنصر غذايي پراهميت شده و كارآيي آن را كاهش داده و سبب آلوده شدن آب هاي زير زميني مي شود. تقسيط كود ازته ( حداقل دوبار و حداكثر چهار بار كه خود بستگي به بافت خاك دارد) علاوه بر افزايش عملكرد ، باعث بهبود كيفيت دانه مي گردد . مصرف دير هنگام ازت ( فراهم بودن ذخيره اي از ازت براي دانه گندم بعد از ظهور خوشه )، پروتئين دانه را افزايش مي دهد، بدون اينكه نيازي به مصرف زيادي كودهاي ازته باشد.

 

ازت
مهمترين عنصر غذائي در توليد گياهان زراعي به شمار مي رود و كمبود آن در اكثر خاك هاي آهكي ديده مي شود. اين عنصر عمدتاً به شكل نيترات و مقداري نيز به شكل آمونيوم
جذب گياه مي گردد. ازت علاوه بر شركت در ساختمان پروتئين ها ، قسمتي ازساختمان كلروفيل را نيز تشكيل مي دهد. پویائي بسيار زياد ازت در گياه سبب مي شود كه در زمان كمبود، برگ هاي جوان سبز ولي برگ هاي پير زرد شوند. هنگامي كه ريشه ها از عهده جذب ازت به ميزاني كه رشد گياه را تأمين كند برنيايند، تركيبات ازته ( پروتئيني )در اندام هاي پير تجزيه شده و به نواحي زاينده ( برگ هاي جوان ) منتقل مي شوند. و در پروتوپلاسم جديد مورد استفاده قرار مي گيرند . براي پيشگيري از بروز علايم زردي بايستي مقدار ازت خاك از طريق افزايش مواد آلي و يا كودهاي ازته در حد مطلوبي تنظيم گردد.

 

 

 

به دليل پويايي و تحرك ازت در خاك ، مديريت مصرف آن از قبيل ميزان ، نوع ، زمان مصرف و دفعات مصرف از اهميت ويژه اي برخوردار است تا

حداكثر عملكرد عايد گشته و كيفيت محصول نيز بهتر شود و همينطور ، مصرف ازت اثرات تخريبي زيست محيطي ايجاد نكرده ، سبب آلودگي آب هاي زير زميني نگردد و بدين وسيله گامي در جهت كشاورزي پايدار برداشته شود.

بذر گندم مرغوب ( با عملكرد بالا) و سازگار با شرايط منطقه ، پس از آنكه در خاك مناسب كاشته شد، براي آنكه زندگي خود را با رشد و نمو كامل ادامه داده و محصول خوب و مطلوب بدهد ، لازم است كه شرايط تغذيه اي آن كاملاً مناسب ، مساعد و كافي باشد.

بر اثر كمبود ازت در خاك ابتدا رنگ برگ هاي گندم ، سبز مايل به زرد و حتي زرد شده ، اندام هاي نبات باريك مي گردد . رنگ ساقه ها سبز روشن و برگ ها به تدريج از نوك به طرف قاعده خشك شده و سرانجام دانه هاي كوچك و چروكيده حاصل مي شود . رشد طولي ساقه ها كم شده و هر گاه در مرحله توليد پنجه ، ازت كافي در اختيار بوته گندم نباشد، پنجه به خوبي تشكيل نخواهد شد. ازت موجب شادابي و ايجاد رنگ سبز طبيعي و نمو سريع نبات و ازدياد ساقه و برگ ها و افزايش مقدار محصول و درصد پروتئين دانه مي گردد. همانطور كه كمبود ماده اي در خاك سبب عدم رشد نبات مي شودو علايمي در گياه به وجود مي آرود، فزوني همان ماده نيز موجب بروز علايمي در گندم خواهد شد . زيادي نيترات ها در خاكي كه در آن گندم كشت شده ، موجب زردي و سوختگي نوك برگ ها و سرانجام ريزش آنها شده ، دانه ها چروكيده گرديده و معمولاً خوابيدگي نيز ايجاد مي شود . از ديگر پيامدهاي زيادي مصرف ازت، رشد رويشي بيش از حد گياه و به رنگ سبز تيره درآمدن برگ هاي آن است. زيادي ازت خاك در صورتي كه مقدار ساير عناصر غذائي كم باشد ، دوره رشد گياه را طولاني تر كرده و رسيدن گندم را به تإخير مي اندازد. چنانچه ازت اضافي به گياه رسيده و شرايط رشد نيز مناسب

 

 

باشد، كربوهيدرات ها به مصرف ساختن پروتئين رسيده و به همين لحاظ آب بيشتري جذب پروتوپلاسم گياه گشته و در نتيجه گياه ترد، شكننده و مستعد ظهور بيماري ها و آفت ها و خوابيدگي مي گردد.

غلظت ازت در اندام هاي گياهي گندم متفاوت بوده ولي ميانگين آن در ماده خشك گندم ، حدود٥/٢ تا ٣درصد است. مقدار ازت برداشت شده به وسيله گياه گندم تابعي از عملكرد گياه است . مقدار ازت برداشت شده توسط گندم با عملكرد ٣٠٠٠كيلوگرم در هگتار، حدود ٦٢ كيلوگرم تعيين شده است ( ملكوتي١٣٧٥). مطالعات نشان داده است كه غلظت ازت در گياه بستگي به مقدار ازت نيتراتي در خاك ، نوع گياه ، اندام گياه و مرحله رشد گياه دارد.

مقادير كافي ازت همراه با فراهم آوردن آب ، از ارقام پرمحصول ، كنترل بيماري ها و آفت ها و علف هاي هرز از عوامل مهم در دستيابي به عملكرد بالا به شمار مي آيد. به علت هزينه هاي روبه افزايش كودهاي شيميايي لازم است كه جذب و مصرف ازت از كارآيي بالايي برخوردار باشد و تا بدين وسيله از هزينه نهاده ها كاسته شده و سود بالاتري عايد كشاورزان گردد.

براي رسيدن به هدف فوق ، لازم است كارآيي مصرف عناصر غذائي و عوامل مؤثر برآن را شناخته و راه هاي افزايش آن را در روش هاي نوين توليد گياهان زراعي ، بدون اينكه عملكرد كاهش يابد تشخيص داد( كارآيي عبارتست از مقدار محصول توليد شده به ازاي هر واحد نهاده مصرف شده ). كارآيي ازت را در توليد گياهان زراعي مي توان از طريق انتخاب ارقام پر محصول و كارآمد ، ميزان مصرف كود ، مقدار ازت مورد نياز كه به صورت تقسيط مصرف شود، اختلاط كامل كود با خاك ( زير خاك كردن كود) ، مبازره به موقع با علف هاي هرز، كنترل بيماري ها و آفت ها ، رعايت تناوب زراعي مخصوصاً كشت بقولات ، برگرداندن بقاياي گياهي پس از برداشت و مصرف بهينه آب و كود افزايش داد.
لینک به دیدگاه

[h=2]مديريت بهينه ازت در مزرعه گندم 2[/h]

عوامل مؤثر بر روي كارآيي ازت

ميزان ، زمان ، منبع و رويش مصرف كودهاي ازته : كارآيي مصرف ازت به مقدار زيادي تحت تأثير ميزان ،منبع ، زمان و روش مصرف كود قرار دارد . مصرف كود ازته به مقدار زياد در گندم باعث مي شود نسبت كاه به دانه و خطر خوابيدگي افزايش يابد . همچنين مقادير زياد ازت در منطقه ريشه در

طول مراحل اوليه رشد ، طويل شدن و رشد تاج را افزايش مي دهد و از طويل شدن و رشد ريشه جلوگيري مي كند. اين تغييرات مورفولوژيكي براي جذب آب و مواد غذايي در مراحل بعدي رشد نامطلوب است. در مورد عنصر غذائي متحركي مانند ازت ، مصرف يكباره مقادير بالا ممكن است از طريق شستشو در شرايط مرطوب ، موجب هدر رفت عنصر غذاي شده و كارآيي ازت بسيار كم شود. منبع و روش مصرف كود هاي حاوي اوره ،كارآيي مصرف ازت را تحت تأثير قرار مي دهند . كاهش كارآيي ازت حاصل از مصرف دستپاش اوره در سطح خاك ، در درجه نخست به خاطر از دست رفتن ازت از طريق تصعيد است. البته اين بستگي به درجه حرارت محيط و رطوبت خاك دارد و با افزايش درجه حرارت مقدار درصد تصعيد افزايش مي يابد. سولفات آمونيوم و نيترات آمونيوم منبع ازته كارآتري نسبت به اوره مي باشند.

لطف اللهي و ملكوتي (١٣٧٦) در آزمايش هاي مزرعه اي در استان هاي فارس و تهران به اين نتيجه رسيدند كه مصرف دير هنگام ازت، پروتئين دانه را افزايش مي دهد و اگر مصرف كودهاي ازته به شكل سولفات آمونيوم ( چهار تا هشت كيلوگرم در هكتار )و هم زمان با سم پاشي بر عليه سن گندم مخلوط با سم فنيتريتون باشد، افزايش درصد پروتئين قابل توجه خواهد بود ، بنابراين روش محلول پاشي مي تواند يكي از روش هاي مناسب براي بهبود كيفيت گندم باشد.

خادمي (١٣٧٧) در آزمايش هاي خود در ايستگاه تحقيقات"شاوور"خوزستان نشان داد كه با تقسيط بيشتر كود هاي ازته ،

 

 

 

عملكرد گندم افزايش يافته و درصد پروتئين دانه گندم حاصل نيز با چهار بار تقسيط در خاك هاي نسبتاً سنگين حداكثر بوده است.

رطوبت:
رطوبت كافي در ناحيه ريشه، عامل مهمي براي استفاده كارآمد از عناصر غذائي موجود به شمار مي آيد . در كشاورزي "فارياب " ، مديريت ازت به گونه اي اجتناب ناپذير به مديريت آبياري وابسته است . مديريت آب و كودها بايد هر دو به دقت هماهنگ گردند تا بدينوسيله اطمينان حاصل شود كه عناصر غذائي از محوطه ريشه هدر نرفته و وضعيت عناصر غذائي در خاك ، جذب سريع توسط ريشه هاي گياهي را

تسهيل نمايد. توزيع بارندگي در طول فصل ، از نظر بازده بيشتر مصرف عناصر غذائي ، مهمتر از مجموع بارندگي است.

شوري :
اعتقاد كلي برآن است كه تجمع بيش از حد نمك هاي محول در ناحيه ريشه ( ريزوسفر ) ، دليل اصلي براي كاهش پتانسيل اسمزي محلول خاك يا محلول غذائي ، تغذيه نامتعادل و مسموميت يوني ( كلر ، سديم ، و احتمالا بٍُر ) در خاك هاي شور به شمار مي آيد.

محققان متعددي اثرهاي منفي شوري در كاهش عملكرد را گزارش نموده و اعلام داشته اند كه وجود نمك هاي محول فراوان در خاك يا محلول غذائي موجب كاهش در جذب ازت كل توسط گندم گرديده و در مجموع در خاك هاي شور ، كارآيي عناصر غذائي در افزايش عملكرد كاهش مي يابد ( سيادت و سعادت بروجني ١٣٧٧، مهاجر ميلاني و همكاران١٣٧٨، درودي و همكاران١٣٧٨). مهاجر ميلاني و همكاران (
١٣٧٨
) ، در تحقيقات سه ساله خود در اراضي شور " قمرود" به اين نتيجه رسيدند كه با افزايش شوري ، بايستي كود هاي ازته بيشتري مصرف گردد ، به ويژه اگر اين كودها به صورت سولفات آمونيوم باشد و اين افزايش شوري آب در خاك هاي سنگين بيشتر از خاك هاي سبك است . آنها توصيه كردند كه با افزايش شوري آب آبياري به ازاء افزايش هر دسي زيمنس بر متر شوري آب آبياري ، بايستي ٢٠كيلوگرم در هكتار ازت خالص به كود توصيه شده اضافه نمود.

لینک به دیدگاه

[h=2]مديريت بهينه ازت در مزرعه گندم 3[/h]

درودي و همكاران (١٩٩٩) در تحقيقات خود در كشت گندم در خاك هاي شور " قمرود " به اين نتيجه رسيدند كه با افزايش غلظت نمك، از رشد گندم كاسته مي شود. در صورت وجود مشكل شوري در مراحل توليد ، علايم زردي و سوختگي در برگ هاي گندم ظاهر گرديده و با افزايش شوري اين صدمات افزايش مي يابد و اينكه هرگاه درجه شوري آب آبياري از حد آستانه شوري (١٠دسي زيمنس بر متر ) تجاوز نمايد، رشد و عملكرد گندم بيشتر تابع شوري خواهد بود تا كمبود كود هاي ازته و پتاسيم . ولي بهر حال با مصرف كودهاي ازته و پتاسيمي از سميت كلر و سديم در گياه گندم تا حدودي كاسته مي شودو همين نتايج توسط ميلاني و همكاران (
١٣٧٨
) نيز كم و بيش به دست آمد . سيادت و سعادت

بروجني (
١٣٧٧
) در بررسي رشد و توليد گندم در شرايط شور ، به اين نتيجه رسيدند كه آستانه شوري ( به معني حدي از شوري خاك در لايه ٠−٥٠سانتيمتري كه بعد از آن توليد محصول كاهش مي يابد) در مورد توليد كل محصول ( كاه + دانه ) بيشتر از آستانه شوري براي توليد دانه است . كه مقادير آنها به ترتيب ٤/٨ و ٨/٦ دسي زيمنس بر متر بود . بعلاوه مديريت زراعي صحيح ، از جمله انتخاب رقم مناسب و تعداد دفعات آبياري ، مي تواند مقدار توليد محصول را در شرايط شوري به طور قابل ملاحظه اي افزايش دهد.

بيشترين توليد ، در شوري كمتر از هشت دسي زيمنس بر متر مربوط به رقم روشن ودر شوري هاي بيشتر مربوط به رقم هاي كلك ، افغان و روشن بود. شواهد قابل قبولي نيز در مورد تأثير مثبت افزايش تعداد آبياري در ميزان توليد محصول در اين شرايط به دست آمد. به اين ترتيب، با اعمال مديريت زراعي خوب و افزايش تعداد دفعات آبياري ، تا حد معيني افزايش توليد در شرايط شور حاصل شد. از نتايج ديگر اين بررسي آن بود كه همگام با افزايش شوري خاك ، تعداد خوشه در هر بوته و نيز شاخص برداشت محصول روندي نزولي نشان دادند.

فشردگي خاك
:فشردگي خاك خصوصيات فيزيكي خاك را تغيير داده ، رشد گياه و جذب آب و عناصر غذائي را تحت تأثير قرار مي دهد. تغييرات

 

فيزيكي شامل كاهش تهويه ، افزايش وزن مخصوص ظاهري ، تغيير و توزيع اندازه خلل و فُرج مي باشد كه همگي باعث كاهش رشد ريشه و اندام هاي هوايي شده ودر نتيجه از كارآيي مصرف كود هاي ازته كاسته شده و عملكرد نيز كاهش مي يابد .

علف هاي هرز
: علف هاي هرز با گياهان زراعي براي آب ، عناصر غذائي و نور رقابت مي كنند. به علت اين رقابت ميان علف هاي هرز و گياهان زراعي ، عملكرد كاهش يافته و در نتيجه بازده عناصر غذائي و از جمله ازت كاهش مي يابد . اثرات آللوپاتيك متقابل علف هرز و گياهان زراعي بسيار معمول است .

بيماري ها و آفت ها
: گياهان زراعي كه آلوده به بيماري ها و آفت ها هستند . عملكرد و در نتيجه بازده مصرف عناصر غذائي كمتري دارند.

بيماري ها و حشرات عمدتاً سطح برگ گياهان را كه محل فرآيندهاي فتوسنتزي است آلوده مي سازند. به دليل كم شدن فعاليت فتوسنتز ، مصرف عناصر غذايي جذب شده به طور قابل ملاحظه اي كاهش مي يابد . بر اثر آلودگي ، مقدار مواد فتوسنتزي كه از منبع به سوي مقصد حركت مي كند محدود شده و نازائي خوشه به طور قابل ملاحظه اي افزايش يافته و در نتيجه عملكرد دانه و بازده مصرف عناصر غذائي كاهش مي يابد

ماده آلي
: كميت و كيفيت ماده آلي خاك ، كنترل كننده حاصلخيزي اوليه مي باشند . ماده آلي خاك ، ظرفيت تبادلي يوني و ظرفيت نگهداري آب را افزايش و فشردگي خاك را كاهش مي دهد و باعث بهبود پايداري خاكدانه ها و حفظ عناصر كم مصرف مي شود. ماده آلي بسياري از مشخصات يك كود آرماني ازت را دارامي باشد . تبديل ازت آلي به معدني به همان عواملي كه رشد گياه را تحت تأثير قرار مي دهند ( نظير دما و فراهم بودن آب )، بستگي دارد . بنابراين مديريت مناسب مصرف ازت و افزايش كارآيي آن با توجه به موارد فوق الذكر براي دستيابي به عملكرد بالا ضروري به نظر مي رسد . يكي از عوامل عمده در افزايش توليد گندم ( توليد بيش از هشت تن در هكتار ) توليد كنندگان نمونه گندم كشور ، علاوه بر استفاده از ارقام پر محصول و مديريت بهينه در مراحل كاشت ، داشت و برداشت ،

 

استفاده مداوم از كودهاي آلي به خصوص كود مرغي در رعايت تناوب كشت است.

براي سهولت اجرا در مناطق مختلف كشور،چون مقدار كود ازته مصرفي برچسب ميزان موادآلي ، بافت خاك ، تناوب ، عملكرد قبلي ، مقدار كود مصرفي در سال قبل و نتايج آزمون خاك ، متفاوت مي باشد ، در جدول ١، مقدار كود ازته لازم براي توليد حداكثر عملكرد در گندم آبي داده شده است .

زمان مصرف و تقسيط كود ازته
: پويايي و تحرك بالاي ازت در خاك باعث شده است تا زمان مصرف آن براي موفقيت در توليد دانه و پروتئين آن از اهميت ويژه اي برخوردار باشد. لذا با در نظر گرفتن عوامل اقتصادي و محيطي مي توان با تحمل كمتر هدررفت ، بازدهي را به حداكثر مقدار

ممكن رساند . نيل به اين هدف از طريق روش هاي مناسب مصرف ، زمان مصرف و تقسيط كود ازت در طي رشد
– كه هدررفت ازت را به كمترين اندازه مي رساند – مسير مي شود. در تقسيط كود ازت ، بايد به زمان مصرف و مقدار مصرف كود توجه شود و از مصرف غير ضروري كود در مرحله اي از رشد رويشي كه منجر به خوابيدگي گياه و در نتيجه كاهش عملكرد مي شود اجتناب ورزيد. با مصرف ازت در مرحله اي از رشد كه گياه داراي يك مجموعه ريشه فعال براي جذب كود ازت مي باشد. مي توان از هدرروي ازت از طريق آب شويي و تخريب نيترات و تصعيد آن جلوگيري نمود. توجه به اين مسئله نه تنها از هدر رفتن سرمايه زارع جلوگيري مي كند بلكه مانع از آلودگي آب هاي زير زميني و يا آب چاه ها و ساير ذخاير آبي مي گردد. ( ملكوتي
١٣٧٦
) . بنابراين براي پيشگيري از تلفات آبشوئي ازت بهتر است ازت را به دفعات مصرف نمود ( تقسيط ) . بهترين زمان مصرف ازت ، نزديك به زمان حداكثر نياز مطابق با فنولوژي رشد گندم مي باشد.

لینک به دیدگاه

به گفتگو بپیوندید

هم اکنون می توانید مطلب خود را ارسال نمایید و بعداً ثبت نام کنید. اگر حساب کاربری دارید، برای ارسال با حساب کاربری خود اکنون وارد شوید .

مهمان
ارسال پاسخ به این موضوع ...

×   شما در حال چسباندن محتوایی با قالب بندی هستید.   حذف قالب بندی

  تنها استفاده از 75 اموجی مجاز می باشد.

×   لینک شما به صورت اتوماتیک جای گذاری شد.   نمایش به صورت لینک

×   محتوای قبلی شما بازگردانی شد.   پاک کردن محتوای ویرایشگر

×   شما مستقیما نمی توانید تصویر خود را قرار دهید. یا آن را اینجا بارگذاری کنید یا از یک URL قرار دهید.

×
×
  • اضافه کردن...