-
تعداد ارسال ها
466 -
تاریخ عضویت
-
آخرین بازدید
تمامی مطالب نوشته شده توسط pashaa
-
انواع دیواره های مورد استفاده در فضای سبز در یک باغ ، برای ایجاد تنوع بیشتر در چشم انداز ، مخصوصا در زمین های ناهموار و شیب دار ، از یک سلسله کارهای ساختمانی استفاده می شود. مانند : دیوار ه های کوتاه ، دیواره های بلند و سلسله ای. احداث اینگونه دیواره ها علاوه بر زیبایی ، از فرسایش خاک مخصوصا در شیب های تند ، جلوگیری کرده و یا به منظور بادگیر استفاده می شوند. دیواره ها ممکن است متداوم یا منقطع و در سطح آنها می توان گلکاری نمود. انواع دیواره ها 1- احداث دیواره با سنگ بدون ملات ( سنگ لایه ای ) یا با ملات اینگونه دیواره ها از روی هم چیدن تخته سنگ های متعدد در یک بریدگی پدید می آید . معمولا این تیپ دیواره ها ابتدائی ترین فرم ساختمانی است که جزء ساختمان های اولیه ، انسان می شناسد. 2- دیواره ساخته شده با مصالح ساختمانی این نوع طرح بسیار فراوان است و در بین سنگ ها و آجرها از پوشش اتصالی (ملات) استفاده می کنند. 3- احداث دیواره های ساختمانی با پوششی از گل در حقیقت اینگونه دیواره ها می توانند یکی از دو فرم ذکر ده در بالا باشند. بطوری که گلکاری یا کاشت گیاهان رونده با افزایش خاک و کود در فواصل و لابه لای سنگ ها میسر گردد. امروزه برای ایجاد شکل طبیعی یا وحشی در باغ یا به عبارت دیگر انتقال طرح های طبیعی با مقیاس کوچک تر ، از این گونه دیواره های سنگی بدون ملات همراه با گیاهان کاشته شده استفاده می شود. 4- دیواره های چوبی در برخی از شیب ها با بکار بردن قطعات چوبی یا بامبو (از تنه و شاخه های طبیعی درختان و نی ) که قسمتی از آن را در خاک فرو می برند (قطر آنها نیز تقریبا باریک می باشد ) ، می توان به زمین شکل داد و انواع دیواره ها و یا تراس بندی ها را پدید آورد. ارتفاع این گونه دیواره ها بر حسب شیب زمین یا نوع گیاه مورد نظر ، متغییر می باشد. انواع دیواره ها بر حسب مصالح ساختمانی 1- دیواره های سنگی برای احداث اینگونه دیواره ها ، لازم است ابتدا از قطعات بزرگ سنگ و به تدریج که ارتفاع دیواره بالا می آید ، از قطهع سنگ های کوچک تر استفاده کنیم . گاهی دیواره ها دارای شیب بسیار ملایمی است که می تواند بر حسب شیب زمین تعداد آنها متفاوت و متغییر باشد.برای احداث دیواره های شیب دار ، گاهی تنوع همانند پله در فرم دیواره ایجاد می کنند. سنگهایی که به منظور احداث دیواره ها بکار می روند ، ممکن است کاملا فرم داده شده یا به شکل طبیعی باشد. بر حسب موقعیت زمین ، می توان دیواره ها را با ارتفاع های مختلف ، صاف و منطبق احداث نمود. 2- دیواره های بتونی ساختن دیواره های بتونی جالب نمی باشد. ولی می توان با بکار بردن سنگ (در داخل آنها به منظور تولید برجستگی )یا حفره هایی در آن ایجاد نمود که در داخل آنها خاک باغبانی ریخته و با کاشت انواع گیاهانی که در لایه های تخته سنگ ها رشد می کنند ، تزئین کرد. 3- دیواره های سفالی در این مورد از قطعات سفلی مسطح برای ساختن دیواره های تزئینی به اندازه های کوچک استفاده می شود که بسیار جالب توجه بوده و بین قطعات هر قشر سفال ، یک ملات ضخیم گذاشته می شود. 4- دیواره های آجری و موزائیکی مصالح ساختمانی در اینگونه دیواره ها ، شامل انواع آجرها به اشکال مختلف و ابعاد متغییر می باشد . گاهی در لابلای این گونه دیواره ها گیاهان رونده یا گیاهان چسبنده کاشته می شود. 5- دیواره های سبز یا پرچین دیواره هایی که از گیاهان همیشه سبز ایجاد می شوند ، پرچین نامیده و بر حسب نوع گیاه و منظور خاص ، دارای ارتفاع مختلف می باشند. پرچین بیشتر در اطراف منازل ییلاقی یا پارک ها ویا ... به عنوان دیواره همیشه سبز کاربرد دارد.در پاره ای موارد ، پرچین به طور منقطع یا سرتاسری در کنار نرده ها به عنوان دیواره همیشه سبز حفاظتی به کار می رود. تعدادی از گیاهانی که به عنوان پرچین یا دیواره سبز کاربرد دارند 1- اسپیره سفید یا گل عروس 2- اسپیره پُرپر 3- اسپیره سرخ 4- اسپیره رعنا 5- اسپیره سرخ ابلق 6- برگ نو برگ درشت 7- برگ نو معمولی 8- برگ نو ابلق طلایی 9- شمشاد رسمی 10- شمشاد ابلق سفید 11- شمشاد ابلق زرد 12- شمشاد نعنایی 13- شمشاد اناری 14- سرو تبری (نوش) 15- سرو خمره ای 16- تمشک 17- زرشک برگ قرمز 18- پیرو کانتا 19- دوتزیا
-
- 6
-
-
کاربرد و انواع نرده ها در فضای سبز کاربرد نرده در آغاز ، به منظور وسیله حفاظت ساختمان ، باغ و پارک و ... بوده، ولی امروزه علاوه بر نقش حفاظتی جنبه تزئینی نیز دارد. طبیعی است بر حسب نوع جنس و کاربرد آن ، متخصصین طراحی، انواع و اشکال متنوعی را در این زمینه ارائه و توصیه کرده اند که بر حسب کاربرد به چند دسته طبقه بندی می شوند: 1- نرده های آهنی و توری نرده های آهنی ، برحسب ذوق و سلیقه سازندگان به اشکال مختلف و طرحهای متنوع ، برای علاقه مندان تهیه و ارائه شده است . این گونه نرده ها ممکن است به طور مستقل با سطح زمین در ارتباط بوده ، طول و ارتفاع آنها متغییر می باشد. همچنین بر حسب سلیقه های خاص فردی ، نرده های آهنی بر روی دیواره های کوتاه، توسط ستون هایی به یکدیگر متصل می گردند و دیواره حفاظتی را پدید می آورند. در کنار این گونه نرده ها ، می توان از برخی گیاهان رونده یا گیاهان مربوط به پرچین ، جهت تزئین استفاده نمود. 2- نرده های چوبی با وجود آن که عمر و دوام چوب در این مورد بسیار کم و محدود است ، لذا امروزه کاربرد آن بسیار می باشد. این گونه دیواره ها در بیرون ساختمان به منظور دیواره حفاظتی همراه با پوشش گیاهی جهت زیبایی مرسوم است و به اشکال مختلف و متنوع ساخته می شوند. دیواره های مزبور ، گاهی از شاخه های درختان به صورت طبیعی یا کاملا خراطی شده ، مورد استفاده قرار می گیرند . دیواره های چوبی علاوه بر نقش حفاظتی ، در داخل باغ و پارک به صورت پاراوان یا دیواره های منقطع برای گیاهان رونده در نزدیک دیوار ساختمان یا در وسط چمن بکار می رود. 3- نرده های تزئینی فایبر گلاس امروزه با پیشرفت صنعت پتروشیمی ، برخی از متخصصین با رنگ ها و صور مختلف ، نرده هایی با طول و عرض مناسب در کارخانجات تهیه و در دسترس علاقه مندان قرار می دهند.
-
- 7
-
-
آلاچیق ها تعریف آلاچیق در پارکهای عمومی ، فضاهای بزرگ و … اطاقکهایی که کاملا با مصالح ساختمانی بنای منازل متفاوت می باشد ، ساخته می شود که نقش آنها نوعی سایه بان و یا استراحت گاهی موقتی برای عابرین است. معمولا در ساختمان این گونه اطاقک ها (آلاچیق) ، نکاتی را که از نظر چشم انداز و برخورداری از زیبایی منطقه ضروری می باشد ، مورد توجه قرار می دهند.گاهی در میان یا کنار این گونه آلاچیق ها ، حوضچه های کوچکی احداث یا در وسط آن از درختان پا بلندکه بتوان در بالای آن چتری به منظور ایجاد سایه و تنوع در یکنواختی ایجاد نماید ، غرس می کنند.معمولا محل نصب یا برپا داشتن آلاچیق ها یک فرمول مشخص و کاملا نثبیت شده ای ندارد.گاهی آلاچیق ها را کنار استخرهای بزرگ ، آب نماها یا بر فراز بلندی در باغ ، در میان توده ای از درختان که حالت جنگلی دارند ، بنا می کنند.به طور کلی تاریخچه احداث آلاچیقبه طور مستند در آثار باقی مانده ، چندان مشخص نیست. ولی از اوائل قرن هفدهم ، کم و بیش در برخی از باغات و قصر ها ، اطاقکی را دور از محل ساختمان به عنوان نشتن گاه میان روز و یا خلوت گاه می ساخته اند و برای تزئین داخلی یا خارجی آن از گلدان های گل استفاده می شده است.به عنوان مثال آلاچیق معروف باغ نیمانس در سا*** انگلستان به سبک ایتالیایی همراه با ستون ها یا آلاچیق هایی به سبک کیوکس های شرقی در باغ سزین کوت در گوسیسترشیر کنار زمین بازی تنیس است. شکل و محل تعبیه آلاچیق ، بستگی به موقعیت زمین ، سلیقه طراح و شناخت چگونگی هم آهنگی با یکدیگر عوامل موجود را در باغ دارد. در شمال ایران آلاچیق ها بیشتر در باغات چای و میوه ، به اشکال مختلف با مصالح ساختمانی متنوع از قبیل : چوب ، بقایای ساقه های برنج و گندم ، هنوز هم مرسوم است . در برخی دیگر از نقاط ایران این گونه آلاچیق ها علاوه بر ویژگی خاص خود ، به عنوان انبار های موقت یا استراحت گاه نیم روز ، مورد استفاده قرار می گیرند. مصالح ساختمانی که در آلاچیق های روستایی ایران بکار می رود ، بسیار ابتدائی و از مصالح ارزان قیمت می باشد. چگونگی طراحی یک آلاچیق برای احداث داربست ، آلاچیق و دیگر فرم هایی که بتواند در نقش سایه انداز را داشته باشند ، از انواع مصالح ساختمانی استفاده می شود. ولی همان گونه که قبلا توضیح داده شد ، آلاچیق ها علاوه بر سرپناه و سایه انداز بایستی به نحوی نقش پناهگاه را نیز داشته باشد.بنابراین پی یا پایه های آلاچیق را تا ارتفاع نیم متر با سنگ ، آجر یا بتون بالا آورده و در روی آنها به آنواع و اشکال مختلف ، دیواره و طاق را با مصالحی از قبیل آهن گرد یا تسمه ای ، نبشی و چوب خراطی شده یا طبیعی به ارتفاع حداکثر دو و نیم متر بنا می کنند. نقشه ساختمانی آلاچیق را بصورت چند ضلعی منظم ، مربع ، دایره یا مستطیل و … با طاق گنبدی یا ساده ترین آن به طور مسطح طراحی کرده و می سازند. دیواره های آلاچیق توسط گیاهانی ( رونده یا پیچنده ) به منظور ایجاد سایه ، محصور می شوند.لذا در فواصل معینی از ستون ها یا پایه های آلاچیق ، گیاهانی سریع الرشد کاشته می شود.گاهی به جای گیاهان زینتی از برخی در ختان میوه ماننده مو و یا درختانی که بتوان به آنها فرم داد ، کاشته می شوند. در داخل آلاچیق ، می توان از میز و صندلی های چوبی ( که امکان دارد این چوب ها به اشکال طبیعی تزئین شود) ، سنگی یا سکوبندی (چوبی ، بتونی ، آجری ، سنگی ) استفاده کرد. معمولا کف آلاچیق را از آجر ، سرامیک ، بتون ، شن های رنگی یا ساده و … همانند آنواع دال های خیابان ها ، مفروش می نمایند . دور تا دور آلاچیق را با عرض حدود یک متر ، با انواع مصالح ساختمانی و تزئیناتی که هماهنگ با طرح عمومی باغ یا پارک می باشد ، مفروش می کنند.
-
- 7
-
-
داربست ها یا پرگولا در طول تاریخ ، احداث این گونه سایه بان ها ، بسیار متداول و مرسوم بوده ، شاید گاهی مفهوم لغت به گونه ای باشد که در خواننده بتواند تصوری از ستون های مرمرین (روی آنها به فواصل مختلف سرپوش هایی از مصالح مختلف همراه با پیچش و پوشش گیاهان زینتی ) را پدید آورد. ولی به طور کلی این سایه بان ها به منظور ایجاد زیبایی و فضایی نیم سایه ، در روی قسمتی از تراس ها ، کنار دیوار ، بر روی راهروهای بریک که یک طرف آن دیوار می باشد، احداث می گردد. طراحان در نیم قرن گذشته به احداث داربست کمتر توجه نموده اند. ولی امروزه در معماری باغ ، پارک ها و منازل با فضای بزرگ ، کاربرد آن بیشتر مورد توجه قرار گرفته است. قبل از احداث پرگولا ، بایستبی به سبک و فرم ساختمان کاملا توجه داشت ، تا هماهنگی آن با تمام خصوصیات ساختمان و باغ برقرار باشد. کاربرد مصالح ساختمانی در شکل و زیبایی اولیه داربست بسیار موثر است . همچنین در انتخاب گیاهان به عنوان پوشش بایستی دقت شود و مناسب است بیشتر از گیاهان رونده مانند رزرونده ، کلماتیس ، گلیسین و ... استفاده کرد. طول و عرض داربست بر حسب موقعیت محل احداث ، متغیی می باشد. شاید داربست ها را بتوان در اشکال و گونه های دیگری به عنوان آرک ، با فواصلی در خیابان های باریک ، با مصالح مختلف ایجاد نمود. آرک بیشتر در پارک ها یا منزلی که فاصله درب ورودی و ساختمان زیاد است یا درب ورودی توسط خیابان طویلی با ساختمان ارتباط پیدا می کند، کاربرد دارد. اصولا در خیابان های طویل ، کاربرد تعدادی از آرک ها ( طاق نماهای چوبی یا فلزی ) با عرض های مختلف در فواصل متفاوت ضروری می باشد. در کنار و اطراف پایه آرک ، گیاهان رونده و پیچنده ای که دارای گل های زیبا می باشد، کاشته می شوند و طاق نصرت هایی همانند تونل از گل و گیاه پدید می آورند.
-
- 7
-
-
طراحی پارک جنگلی با استفاده از سیستم اطلاعات مکانی
pashaa پاسخی ارسال کرد برای یک موضوع در ارزیابی و آمایش محیط زیست
طراحی پارک جنگلی با استفاده از سیستم اطلاعات مکانی ضرورت ایجاد پارک جنگلی در اکثر مناطق کشور ، ما را بر آن واداشت تا به طراحی آن از طریق سیستم اطلاعات مکانی بپردازیم در این تحقیق ابتدا مناطق قابل برنامه ریزی برای تفرج و مناطق غیر قابل برنامه ریزی مشخص گردید، سپس برای مناطق قابل برنامه ریزی برای تفرج با توجه به جاده های اصلی و فرعی موجود، تیپ های درختی و در مواردی با دخالت نظر طراح واحدهای ارزیابی انتخاب گردید تاریخ پارک داری در دنیا به ایران برمی گردد و بنا به اسناد معتبر تاریخی، ایران باستان بنیانگذار پارک در کره خاکی است . در عصر قدیم ، در ایران مناطقی را تحت عنوان شکارگاه برای تفرج و شکار سران مملکت در نظر گرفته شده که در فصول خاص حیات وحش مورد حمایت قرار می گرفتند و درفصول خاصی نیز شکار در آن انجام می گرفت که این موضوع را می توان مبدأ مدیریت حیات وحش که امروزه در پناهگا ه های حیات وحش وجود دارد ملاحظه نمود . در این میان اولین منطقه جنگل های حفاظت شده در ایران باستان انجام گرفت و آن جنگل سروی بوده که توسط گارد سلطنتی خشایار شا ه حفاظت می شد و نیز با غ هایی جهت تفریح عموم در آن عصر احداث می شده که به اصطلاح پردیس نامیده می شودکه یک واژه سانسکریت بوده و در زبان انگلیسی هم به همان اسم وارد شده است . از نمونه پارادیس های قدیم می توان باغ ارم شیراز، فین کاشان، گلشن طبس و باغ نظر اصفهان را نام برد نوع تکامل یافته پارادیس به چهار باغ معروف بوده که در زمان ساسانیان متداول شده است . اکثر میادین و با غ های به جامانده در اصفهان یادگار هنر پارک سازی عصر قدیم است . در طول تاریخ کشور ما، به تدریج با غ ها و شکارگا ههای اختصاصی توسعه یافت و همزمان با افزایش جمعیت و گسترش شهرها اقدام به ایجاد باغ های ملی، میادین و پار ک های عمومی با فرم و مشخصات متفاوت گردید . استفاده از منابع طبیعی به ویژه جنگلها به منظور احداث پارک ها و تفرجگا ه های جنگلی در دهه های اخیر نیز مورد توجه جدی قرارگرفت .بسیاری از پار ک ها، در سایر استا ن های خارج از شمال کشور احداث گردید. پس از انقلاب به خصوص در دهه اخیر با توجه به سیاست های دولت و نیاز مردم به تفریح و تفرج سطح پار ک های جنگلی در شمال کشور افزایش چشمگیری یافت به طوری که از ۵هزار و ۷۱۵هکتار به ۲۲هزار و ۳۶۷هکتار رسیده است. گسترش بی رویه جمعیت و توسعه مناطق مسکونی شهری، زندگی شهرنشینی و تراکم جمعیت در شهرها، افزایش بی رویه آلایند ه ها، آلودگی های زیست محیطی و آلودگی های هوای شهرها بخصوص کلان شهرها از جمله مسائلی هستند که مردم و شهروندان را بر آ ن داشته است که همواره، حتی به عنوان{ پناهندگان زیست محیطی به عرصه جنگل ها، دامان کوه ها،دشتها و طبیعت پناه ببرند} . منطقه مورد مطالعه پارک جنگلی باغو است که در اطراف شهرستان مینو دشت واقع گردیده , وسعت آن بالغ بر ۱۰۰هکتار و ارتفاع آن از سطح دریای آزاد از ۲۰تا ۴۳متر در نوسان است. شیب عمومی باغو بین ۳ ۰درصد و فاقدپستی و بلندی می باشد. . آنگاه با توجه به مطالعات انجام شده و نقشه هایی که تهیه گردیده است و همچنین باعملیات میدانی و جنگل گردشی فاکتورها یی به عنوان عوامل ارزیابی واحد ها تعیین گردیدند و برای هر یک از عوامل فوق مدل مربوط به آن با توجه به شرایط رویشگاهی مشخص و ارا ئه گردید. تشریح هر واحد جداگانه انجام و با تشکیل جدول مربوطه، هر کدام از واحدها با عوامل مذکور مورد محک قرار گرفت و نمره های کمی و کیفی برای آن منظور و با جمع بندی نمرات مربوطه، توان هر یک از واحدها تعیین و در پایان با وصل نمودن واحدهای مربوط به هر یک از طبقات، نقشه طبقه بندی توان تفرجی تهیه گردید-
- 7
-
-
زیباسازی و مبلمان معابر و مکان های عمومی نیویورک
pashaa پاسخی ارسال کرد برای یک موضوع در تأسیسات و تجهیزات شهری
مطالبی در خصوص نحوه زیباسازی و مبلمان معابر و مکان های عمومی نیویورک شهرداری شهر نيويورک با در نظر گرفتن طراحی و حفظ زيبايی فضاهای شهری سعی در ايجاد محيطی زيبا و شاد برای شهروندان خود دارد و در اين راستا از حوزه های مختلفی کمک می گيرد. مجهز سازی فضاهای سبز و باز شهری: در اين پايگاه اطلاعات لازم برای زيبا سازی، طراحی، بالا بردن تسهيلات و قيافه ظاهری پارک ها و فضا های سبز گنجانده شده است که قسمتی از آن را مورد بررسی قرار می دهيم. در ابتدا نيمکت ها: درمجهز سازی فضاهای سبز و باز شهری ابتدايی ترين روش برای احساس آرامش و راحتی در پارک ها صندليها و نيمکت های پارک می باشد. طرز قرار گرفتن اين صندليها بايد بصورتی باشد که دسترسی به آنها آسان و راحت بوده يعنی در سراسر پارک و به تعداد زياد موجود باشد. صندلی ها بايد در روبروی مناظر زيبا اما در جايی که در مسير رفت و آمد افراد قرار نگيرد، واقع شود. صندليهای مراکز عمومی شهر نيز می تواند برای آسايش و راحتی شهروندان در کنار مراکز خاص مانند ايستگاهها، کیوسک ها، باجه های تلفن، ظروف زباله و شيرهای آب قرار بگيرند. بيشترين جايی که محل قرار گرفتن صندليها در سطح شهر می تواند باشد مراکزی است که رفت و آمد مردم در آنجا زياد است، بخصوص در مکان هايی که برای استراحت و تفريح مردم باشد. فضاهای باز زيبا و مناسب عمومی به شهروندان اين امکان را می دهد تا در کنار يکديگر از طبيعت اطراف لذت ببرند و با داشتن مکان مناسبی برای نشستن احساس رضايت آنها چندين برابر شود. افراد مختلف نوع های متفاوتی از صندليهای پارک يا فضاهای سبز را می پسندند، که اين سلايق متفاوت نحوه طراحی صندليهای پارک را تعيين می کند و به آن تغييراتی می دهد. برای مثال جوانان اغلب بر روی بالای صندلی يعنی تکيه گاه آن می نشينند تا بر روی خود صندلی و اين مورد بايد در طراحی صندلی های پارک يا فضاهای آزاد شهری مورد توجه قرار گيرد و صندليهایی را که به اين مراکز اختصاص می دهند از استحکام بيشتری در ناحيه پايه ها برخوردار باشد. يا بطور مثال برای افراد مسن نيمکت هایی که دارای پشت يا تکيه گاه است راحتتر از نوع بدون پشت آن می باشد. در صورتی که برای افراد معمولی صندليهای بدون پشت به آنها اين امکان را می دهد تا در دو طرف نيمکت بنشينند. پس اين را بايد در نظر گرفت که در پارک يا فضاهای سبز شهری که امکان استفاده اقشار مختلف است بايد تمام امکانات رفاهی در نظر گرفته شود و صندليها و نيمکت ها طوری برای اين مکان ها ساخته شوند تا مورد استفاده بيشتری برای همگان داشته باشند. در همين راستا و برای پيشگيری از خراب کردن مبلمان عمومی شهر بايد به اين نکته توجه داشت که خرابی بيشتر شامل چه چيزهايی می شود، چه زمانی اين خرابکاريها صورت می گيرد و توسط چه کسانی، سپس برنامه های پيشگيری را بکار بست. ايستگاههای اتوبوس: داشتن يک ایستگاه اتوبوس مناسب برای تمام سيستم های حمل و نقل درون شهری امری واجب و ضروری می باشد. اما مناسب بودن اين ايستگاهها بسته به نظرات شهروندانی که از آن استفاده می کنند دارد. از ديد مديران شهری که مسئوليت رسيدگی به اين موارد را بر عهده دارند يک ايستگاه مناسب، ايستگاهی است که به مراقبت و نگهداری کمتری احتياج داشته باشد. از ديد شهروندان يک ايستگاه خوب بايد دارای محيط ديد بالا و امکان سوار شدن راحت به اتوبوس را داشته باشد. هر دو اين نظرات خوب و به جا می باشد، زيرا ساختن ايستگاههایی که مورد استفاده کمتری دارند، تنها هدر دادن سرمايه و ايجاد مشکل برای مسئولان است. طراحی و ساخت مناسب آن می تواند مدت زمان انتظار برای اتوبوس را لذت بخش کند. برای تصميم گيری در مورد اينکه چه نوع ايستگاهی در نقاط مخصوص بايد ساخته شود و کسب اطلاعات پيرامون طراحی و نحوه ساخت، مطالب زير را بررسی می کنيم: _ آيا به ايستگاه اتوبوس نيازی است؟ _ ايستگاه باید در کجا واقع شود؟ _ چگونه طراحی کردن ايستگاهها؟ _ چگونگی مديريت و نگهداری از ایستگاهها؟ آيا به ايستگاه اتوبوس نيازی است: مکانهای بسیاری هستند که به علت نداشتن سايه بان، مکان های تجاری پر رفت و آمد، مکانی که آمد و شد افراد سالمند در آنجا بيشتر است و مکان هايی که آب و هوا اعتدال مناسبی نداشته باشد، برای رفاه شهروندان احتياج به نصب ايستگاههای اتوبوس درون شهری است. ايستگاه باید در کجا واقع شود: بهترين مکان برای قرار دادن ايستگاههای اتوبوس در نزديکی مغازه ها و در نزديکی تقاطع ها است، که در اين صورت بايد 10 فوت از مسير عبور و مرور عقب تر باشد تا ایجاد ترافيک و برخورد با افراد پياده را نکند. و چنانچه ايستگاه از تقاط دور باشد، سايه بان ايستگاه بايد 40 فوت از پياده رو عقب تر باشد تا برای ايستادن اتوبوس مشکلی را ايجاد نکند. ايستگاهها همچنين بايد در مسير موازی با پياده رو ها قرار گيرد تا تداخلی با افرادی که در پياده روها در حال عبور و مرور هستند، پيدا نکند. طرز قرار گرفتن اين ايستگاهها بايد بصورتی باشد که مردم از باد و باران در فصل زمستان و از تابش اشعه خورشید در فصل تابستان محافظت شوند. هرچند این نکته مهم است که ايستگاه دقيقاً باید به سمت خيابان باشد تا به افراد امکان آمد و شد راحتتر را بدهد. کيوسک ها يا ديگر مراکز فروش يا دستفروشی بايد در سمت پايين اين ايستگاهها واقع شوند. طراحی: ايستگاههای طراحی شده بايد به صورتی باشد که گویای نماد شهری که در آن اين ايستگاه قرار دارد بوده و از موادی که منحصر همان شهر است ساخته شود. گاهی ايستگاههای استاندارد تماماً از نوع مشخصی از مواد ساخته و طراحی می شوند. بجز موارد عنوان شده در طراحی اين مراکز بايد ميدان ديد، تسهيلات ، راحتی و دسترسی آسان به اتوبوس را نيز مد نظر داشت. ميدان ديد مناسب: ميدان ديد مناسب مردم را قادر می سازد تا آمدن اتوبوس را ببينند. ايستگاههایی که از نظر طراحی ضعيف هستند به سبکی طراحی شده اند که برای ديدن رفت و آمد اتوبوس حتماً بايد ايستگاه را ترک کرد و به لب پياده رو آمد. دسترسی آسان: نوع ديگر طراحی بايد به صورتی باشد که سوار شدن اتوبوس برای افراد به راحتی صورت گيرد. اين مورد يکی از موارد مهم در طراحی ايستگاههای اتوبوس می باشد. زيرا مردم دوست دارند به راحتی به اتوبوس مورد نظر خود برسند. تسهيلات و راحتی: ايستگاهها بايد دارای مکانی برای نشستن مسافرين باشند تا در مواقع بارانی يا هوای نامساعد احساس راحتی کنند. اطلاعات: مردم به اطلاعاتی در مورد زمان ورود و خروج به ايستگاه نياز دارند. وجود تابلوهای اطلاع رسانی در ايستگاه ها برای شهروندان و توريست ها بسيار جالب و مفيد خواهد بود. روشنايی خيابانها و طراحی آن: در بسياری از مراکز شهری بخصوص در مراکزی که افراد به ميزان امنيت بيشتری نسبت به ديگر مراکز احتياج دارند مانند پارک ها، مراکز خريد و ديگر مراکز عمومی بايد از تعداد بيشتری از چراغ های روشنايی در خيابان و مکان های فوق استفاده شود. طراحی اين چراغ ها در سطح شهر به فن آوری طراحی این نوع چراغ ها و وسعت خيابان يا مراکزی که اين چراغ ها در آن نصب می شود بستگی دارد. اگرچه ميزان استفاده بيشتر از اين تمهيدات در شب صورت می گيرد اما از اهمیت ويژه ای برخوردار است. بطور مثال مواردی که در اين زمينه وجود دارد عبارتند از: _ چرا روشنايی در سطح شهر اهميت دارد؟ _ روشهای استفاده از روشنايی خيابان ها؟ _ چه تعداد چراغ برای روشنايی در سطح خيابان ها کافی است ؟ _ چه مقدار بايد در بين چراغ ها فاصله باشد؟ اهميت وجود روشنايی در سطح شهر: _ افزايش ايمنی در سطح خيابان ها بخصوص در مراکز پر رفت و آمد _ راهنمايی جهت ها در سر تقاطع ها، چهارراه ها، پل ها ، ساختمان ها _ تشخيص هويت و موقعيت محل چراغانی شهر: در بسياری از شهر ها و کشور ها برای جلب بيشتر توجه افراد و برای برگزاری اعياد و مراسم جشن، شهر و درختان آن را چراغانی می کنند که این علاوه بر زيبا سازی شهر به مکان های عمومی نيز روشنايی بيشتری می بخشد. ايستگاههای وسايط نقليه شهری: در ايستگاههايی که چراغ های روشنايی آن روشن باشد شهروندان برای انتظار کشيدن احساس امنيت و آرامش بيشتری می کنند. وجود روشنايی در دربهای ورودی ساختمان: در کنار درهای ورودی ساختمان های مسکونی نيز وجود چراغ های روشنايی اهميت بسياری در رفت و آمد افراد دارد. حتی وجود چراغ در هنگام تعطيل بودن مراکز نيز از اهميت بسزايی برخوردار است. ظروف زباله: ظروف زباله ای که در سطح شهر قرار می گيرند به مصارف مختلفی می رسند. سطل های زباله ای که در سطح شهر قرار می گيرند بايد قابل دسترسی آسان، تعداد زیاد و احتياج به محافظت نداشته باشند. يکی از اشتباهات مهمی که در شهر ها اتفاق می افتد اين است که سطل های زباله را در جايی قرار می دهند که بتوان به راحتی آنها را خالی کرد نه اينکه به راحتی برای شهروندان قابل دسترسی باشد. و نتيجه آن خيابان های پر از زباله و سطل های خالی است. زيرا مردم وقت خود را برای يافتن سطل زباله صرف نمی کنند. برای تعيين اين که در چه جاهايی بايد سطل زباله قرار بگيرد ، يکسری از موارد را بايد در نظر داشته باشيم. بطور مثال وجود مواردی از مبلمان شهری در خيابان، نوع و موقعيت طبقات اول مانند ساختمانها، فروشگاهها و رستوانها، که همچنين بايد نوع و ميزان زباله های اين مراکز نيز با سطل های گذاشته شده متناسب باشد. بهترين مکان برای گذاشتن سطل های زباله مکان های تجاری و پر رفت و آمد در حاشيه پياده روها، در نزديکی اغذيه فروشی ها و کنار صندلی های ايستگاهها است. تعداد سطل های زباله که در يک مکان بايد قرار داده شود به تعداد افرادی که در آن مسير رفت و آمد دارند و ميزان زباله های آن محل بستگی دارد. طراحی: صدها مدل مختلف سطل زباله وجود دارد هرچند که تعداد معدودی از آنها برای مصارف شهری به درد می خورند. برخی از موارد را در طراحی سطل های زباله بايد در نظر داشت مانند تفاوت در طراحی سطل های زباله با سطل مواد بدردنخور و بلا استفاده، کيفيت مواد موجود در سطل، نداشتن سر يا دريچه برای ريختن زباله درون سطل، بزرگی سطل، که بستگی به ميزان استفاده و محل قرار گرفتن سطل دارد، همچنين سطل ها بايد محکم باشند تا در اثر نشستن برخی افراد بر روی آنها نشکند. موارد زير در هنگام ساخت سطل های زباله بايد در نظر گرفته شود: _ استقامت و دوام، _ موارد ضد حريق ، رنگ، مقاوم در برابر آلودگی ، _ لعاب داشتن سطل که شامل رنگی می شود که به راحتی ورقه نشود _ سطح پر از منفذ _ آلومينيوم که معمولاً ماده خوبی برای استفاده در اين مورد است _ پلاستيک های مقاوم _ ورقه های استيل گالوانيزه بيشتر سطل ها را بايد بتوان به راحتی توسط مامورين شهرداری تخليه کرد که بيشتر از طرف سر سطل تخليه می شوند. تخليه آن دسته از سطل هايی که از طرفین باز می شود کار سختی است، و در برخی از مواقع موجب شکستن سطل و درب آن می شود. سطل ها همچنين بايد دارای سطحی باشند که از خروج مايعات درون سطل به بيرون جلوگيری کند که برای رفع اين مشکل از کيسه های داخلی پلاستيک درون آن استفاده می کنند. اين کيسه ها از نوع فلزی خود بهتر می باشند. در پارک ها در قسمت هايی که مخصوص پخت کباب است از لايه های فلزی استفاده می کنند اما در سطح شهر از نوع پلاستيک آن استفاده بيشتری می شود. اخيراً در نيويورک استانداردهای جدیدی برای کيسه های زباله وضع شده است که از پارگی و نامرغوبی کيسه ها کاسته است و این یک کيسه پلی اتيلنی 30 لیتری به ضخامت 5/ 1 ميليمتر می باشد و قيمت آن تنها 9 سنت است. در هر صورت برقراری يک برنامه صحيح برای محافظت و بهسازی موارد فوق يک ضرورت برای حصول نتيجه بهتر خواهد بود.-
- 11
-
-
برنامه چشم انداز بزرگراههای کاليفرنيا: بزرگراههای بسياری درايالات متحده در مناطق خوش منظره و باچشم اندازی زيبا قرار دارند.برنامه چشم انداز بزرگراههای کاليفرنيا توسط مجلس نمايندگان آمريکا در سال 1963 بوجود آمد. هدف از تصويب اين طرح،حفاظت و نگهداری مناظر اطراف بزرگراهها از تغييراتی بود که منجر به لطمه زدن به زيبايی و طراوت زمينهای اطراف بزرگراه می شد. سرزمينهای سر سبز و مزارعی که از نظر مسافران زيبا و جذاب به نظر می رسد وديدن آنها لذت بصری به همراه دارد؛ از جمله مناطقی است که بايد از تعرض بزرگراهها دور نگاه داشته شوند. يک برنامه چشم انداز جاده ای از اجزای زير تشکيل يافته است: 1. نظارت و کنترل بر استفاده از زمين و حجم پيشرفت کار 2. برنامه ريزی دقيق و جزئی محل ايجاد پروژه 3. کنترل و نظارت بر نصب آگهی های تبليغاتی(شامل پوستر و بيل بورد) 4. توجه خاص به محوطه سازی وايجاد فضای سبز 5. همکاری شهروندان و استقبال عمومی در پيشرفت اين نکات بسيار حائز اهمييت است . از نقطه نظر جلوه های بصری يک بزرگراه بايد دارای دو عامل عمده باشد: 1. خوش منظره بودن: تا آن حد که مناظر اطراف برای بيننده بياد ماندنی شود. اين خصوصيت رابطه مستقيم با چشم انداز منحصر به فرد،متنوع و تقابل رنگها ومناظر دارد که با يکبار ديدن،اثر عميقی بر بيننده خواهد گذاشت. 2. بکر بودن: همگونی و يکدست بودن مناظر اطراف و عدم دخالت انسان در نظم حاکم بر آن؛ دومين عامل مهم جذابيت يک چشم انداز طبيعی در اطراف بزرگراه می باشد. همياری عمومی: کمک و همياری عمومی قسمت مهمی از تهيه واجرای برنامه حفاظت از چشم انداز بزرگراهها است. زمينداران حوالی طرح، کميته های محلی ، گروههای حفاظت از محيط زيست و هرکس ديگری که علاقه مند به طرح مذکور است؛ می بايست در اولين زمان ممکن و قبل از اينکه اجرای رسمی کار آغاز شود، طرح را مطالعه کرده و در مورد آن نظر دهد. آگاهی دادن از طريق ارسال نامه به شهروندان درگير اين طرح، امری ضروری است. همکاری موثر شهروندان، اين طرح را به آنجا خواهد رساند که توقعات و خواسته های عمومی را برآورده خواهد کردو از ايجاد مناقشات احتمالی آتی جلوگيری خواهد نمود. برنامه پذيرش بزرگراه( Adopt-A-Highway program) : برنامه پذيرش بزرگراه که از سال 1989 شروع شد؛ بدون شک يکی از همياريهای موفق بين دولت ومردم در زمان ما بوده است. از سال 1989 به بعد، بيش از 120000 نفر ازساکنين کاليفرنيا توانستند بيش از 15000 مايل از کناره جاده ها را پاکسازی کنند. همکاريها شامل يک يا چند فعاليت زير بود: -- زدودن زباله (حجم کار از ناحيه ای به ناحيه ديگر تغيير می کرد ) -- کاشتن درخت و گلهای وحشی -- پاکسازی ديوار نوشته ها و پوسترها -- کنترل رشد گياهان کنار جاده تغييرات محيطی ايجاد شده معمولا يک گستره دو مايلی اطراف جاده را در بر می گيرد و مجوز اين کار هم برای دورهای پنج ساله صادر می شود. برنامه پذيرش بزرگراه در کلرادو وسياستهای آن ايالت 1. بخش حمل و نقل ايالت کلرادو تنها وظيفه تصميم گيری در اين زمينه را دارد که آيا يک درخواست پذيرفته است يا مردود و يک بزرگراه برای اجرای اين طرح آماده است يا نه. 2. اگر تقاضانامه ای به تاييد برسد؛ نماينده اين طرح يک توافقنامه اجرايی با بخش حمل و نقل ايالت کلرادو امضا خواهد کرد. اعضای گروههای شرکت کننده در اين طرح همگی بايد ازتمام قوانين و مقررات ايمنی اين قرارداد تبعيت کنند. 3. کليه اعضای اين گروه در يک جلسه ايمنی شرکت می کنند که قبل از مرور هر گونه برنامه ای؛ در آن يک فيلم ويديويی با عنوان" ايمنی داوطلبان زيباسازی کلرادو"به سمع و نظر آنها می رسد. برپايی اين جلسه به عهده هماهنگ کننده گروه می باشد. در اين ردهمايی،خطرات بالقوه ای که درهنگام مشارکت در اين طرح ممکن است گريبانگير دست اندر کاران آن شود بررسی می گردد.خطراتی چون: عبور و مرور پر سرعت ماشينها در بزرگراه، گياهان سمی، خرده شيشه های کنار جاده، مواد تيز و خطرناک و حيات وحش مناطق برون شهری مثل مارها و راسوها. 4. شرکت کنندگان در اين برنامه توافق می کنند که کار خود را با توجه به حق تقدم اتوموبيلها و در نواحی خارج از بزرگراهها انجام دهند. 5. ضمن رعايت حقوق رانندگان،افراد مجری اين برنامه نه در نحوه اجرا و نه در ظاهر نبايد به هيچ وجه مخل نظم عبورومرور گردند. افراد نبايد با خود پلاکارد ويا تابلوی تبليغاتی حمل کنند و گروه و يا حرفه خاصی را تبليغ نمايند. 6. بخش حمل ونقل کلرادو به همراه داشتن و استفاده از هر گونه مشروبات الکلی را ضمن انجام کار دربزرگراههای ايالت، مطلقا ممنوع اعلام کرده است. 7. هر گروه 8 نفری که بين 13 تا 17 سال هستند؛ بايد تحت نظارت يک ناظرباشند و هر گروه 4 نفری بين 6 تا 12 ساله نيز زير نظر يک ناظر انجام وظيفه می کنند. بدين ترتيب افراد زير 6 سال حق شرکت در اين برنامه را نخواهند داشت. گروه مجری اين برنامه حق خود می داند که نام و نشانی تمام اعضای شرکت کننده را در اختيار داشته باشد. 8. بخش حمل ونقل ايالت کلرادوتنها اجرای موارد زير را به عهده خواهد گرفت: -- تعيين محدوده مشخص اجرای اين برنامه در بزرگراهها -- نصب و نگهداری علايم راهنمايی(در صورت تمايل گروه) -- تهيه کيسه های جمع آوری زباله وجليقه های ايمنی برای افراد شرکت کننده در برنامه -- تخليه به موقع زباله های جمع آوری شده از کنار بزرگراهها -- تهيه کردن فيلم ويديويی"ايمنی داوطلبان زيباسازی کلرادو" و "روشهای آزمايشگاهی شناسايی زباله" برای هماهنگ کنده گروه از طريق شبکه اينترنت. بخش حمل و نقل کلرادو برای هر دو انتهای گروه پاکسازی علايم هشدار ايمنی نصب می نمايد و تنها وقتی آنها را تعويض می کند که احتمال دزدی و يا خرابکاری باشد.
-
- 7
-
-
از كي بپرسم؟ ( مسابقه هفته )
pashaa پاسخی برای Abo0ozar ارسال کرد در موضوع : مسابقات عمومی انجمن نواندیشان
ابوذر جان اینکه گفتی یعنی چه؟؟؟؟؟ جوون سوال آسون بپرس زیر دیپلم:ws2:در عینه اینکه جوابشم کم باشه،نه تشریحی،فقط در حد 1 کلمه،سوالای اون مسابقه تستی بود یا کوتاه بود،اینطوری هر کسی با هر اطلاعاتی میتونه شرکت کنه،منم با کامیار موافقم- 359 پاسخ
-
- 7
-
-
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
لژیونلا پنوموفیلا بیماریزایی: ورود با هوای آلوده ←ü فاگوسیتوز توسط فاگوسیتهای ریه ← رشد در آنها و لیز – بعضی انتشار به واسطه فاگوسیتها به لنف و خون و بافتها به ویژه طحال – مخزن آب دستگاه خنک کننده – بیشترین در فصول گرم، مردان و سالمندان بالای 50 و افراد با ایمنی ضعیف ü لژیونر: برونکوپنومونی حاد چرکی – کمون 5روزه – علائم: سردرد، ضعف و بیحالی، درد عضلانی، تب و لرز شدید، سرفههای ملایم، تنگی نفس و درد قفسه سینه – سرفهها ابتدا بدون خلط، به تدریج چرکی – عفونت ریه و کلیه شدید ← تنفس مصنوعی و دیالیز – گاهی مرگ به علت نارسایی تب پونتیاک: محل گرفتاری ریه نیست – علائم شبیه سرماخوردگی – کمون 5 تا 6 ساعت – علائم تب و لرز، سردرد، ضعف و در عمومی بدن – 2 تا 3 روز بعد خودبخود خوب میشود. باسیلوس آنتراسیس بیماریزایی: ورود اسپورü از پوست آسیب دیده یا غشای مخاطی و به ندرت تنفسی ← ژرمیناسیون و تبدیل به فرم وژتاتیو – رشد و تکثیر همراه آزاد شدن توکسین و آسیب بافتی ← ادم ژلاتینی و احتقان – ورود از لنف به خون و تکثیر در بافتها و خون سیاهزخم: زئونوز – مخزن خاک –ü مرگ تاگهانی در حیوانات به خاطر عفونت خون – ایجاد مصونیت دائمی – در انسان انواع متفاوت: 1. سیاهزخم جلدی(تاول بدخیم): شایعترین نوع – ورود از خراش پوستی و پاپول کوچکبعد از 12 تا 36 ساعت – به تدریج تجمع مایع آبی تیره و تبدیل به وزیکول ← پارگی و ایجاد اسکار با حاشیه آماس و التهاب – بدون درد در محل ضایعه و بدون انتشار در خون 2. سیاهزخم ریوی: ورود اسپور از راه هوایی ← تبدیل به فرم رویشی در ریه یا غدههای لنفاوی تراکو برونشیال ← خونریزی با علائم تنگی نفس، سرفه با خلط خونی – انتشار سریع در خون و مرگ بیمار 3. سیاهزخم گوارشی: نادرترین و شدیدترین فرم – ورود اسپور با گوشت نیمپز – علائم تهوع، استفراغ و اسهال – دفع زیاد خون با اسهال و استفراغ ← مرگ در ضعف شدید و شوک – گاهی انتشار در خون سپتیسمی و مننژیت: انتشار به خون بعد از انواع سیاهزخم ← جایگزینی در پرده مغز ← سپتیسمی و مننژیت و مرگ باسیلوس سرئوس موجود در خاک – متحرک و مقاوم به پنیسیلینü و فاژ گاما – ترشح توکسین رودهای و توکسین همولیزین – تشخیص مسمومیت بر اساس شناسایی توکسین در مدفوع – درمان با کلینداکایسین - مسمومیت غذایی به دو فرم: 1. مسمومیت غذایی با کمون کوتاه: فرم استفراغی – به علت خوردن توکسین – کمون 4 ساعت مشابه مسمومیت استافیلوکوک اورئوس 2. مسمومیت غذایی با کمون طولانی: فرم اسهالی – به علت خوردن اسپور – کمون 17 ساعت – اسهال شدید با درد شکم عفونتهای شدید در متلایان به نقص ایمنی مثل سپتیسمی، مننژیت، اندوکاردیت، پنومونی و استئومیلیت – عامل مهم در عفونت چشمی باسیلوس سوبتیلیس ü موجود در هوا، آب برکهها و سطح سبزیجات – اهمیت در ابتلا به عفونتهای فرصت طلب در مبتلایان نقص ایمنی و عفونت چشم در معتادین باسیلوس استئاروترموفیلوس اسپور مقاوم به شرایط نامساعد ← ارزیابی دستگاههایü اتوکلاو و روشهای استریلیزاسیون کلستریدیوم پرفرنژنس ü بیماریزایی: ورود باکتری از بریدگی – نیاز به شرایط بیهوازی – لهشدگی بافت و اختلال در اکسیژنرسانی ← تخمیر و تولید اسید لاکتیک ← کاهش pH بافت ← تخریب و نکروز سلولها ← آزاد شدن محتویات سلولی د ر محیط ← زمینه مناسب برای رشد و تکثیر باکتری ← تبدیل اسپور به فرم رویشی ← تولید توکسین ← تخریب بیشتر و تولید گاز به خاطر متابولیسم باکتری ← گانگرن گازی – باکتری در دستگاه گوارش بسیاری حیوانات وجود دارد سلولیت کلستریدیومی: عفونت محدود به لایههای جلدی و زیرجلدی و گاهیü فاسیاهای عضلانی بدون آسیب به عضله میونکروز کلستریدیومی یا گانگرن گازی:ü عفونت بافتی شدید همراه با نکروز بافت عضله میونکروز رحمی: سقط جنین غیرü قانونی با وسایل آلوده ← تخریب و نکروز سلولهای دیواره رحم مسمومیت غذایی:ü توسط تیپ A – پیگبل یا انتروکولیت نکروزان در بچهها توسط تیپ C باکتریمی: درü مبتلایان به سرطان و بدخیمیهای روده – عبور ارگانیسم از سد دفاعی مخاط روده و ورود به خون -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
جنس کلامیدیا بیماریزایی: تمایل به تکثیر در اپیتلیومü استوانهایو ترانزیشنال مخاط – ورود به پوشش مخاط دستگاه تنفسی، سیستم تناسلی و چشم – تکثیر در سلولهای زیر مخاط ← تحریک پاسخ آماسی و تجمع سلولهای پلیمورفونوکلئردر اوایل عفونت – سپس انفیلتراسیون لنفوسیتها – معمولا عفونتها مزمن ← تحریک مداوم پاسخهای آماسی و آسیب بافتی تراخم: عامل: سرووارهای چشمیü از بیووار تراکوما – شکل فعال در 2 تا 3 ماهگی – مخزن بچههای آلوده – راه انتقال چشم به چشم به واسطه دست و لباس یا حشرات – التهاب مزمن ملتحمه و قرنیه چشم موجب تجمعات فولیکولار در مخاط چشمو نمای سنگفرشی در ملتحمه – عفونت تمایل به برگشت دارد و تا کور شدن ادامه مییابد. – علائم در 4 مرحله (تقسیم بندی مککالان): 1.مرحله اول: بدون علامت با اگزودای ملتحمه و التهاب خفیف 2. مرحله دوم: استقرار بیماری موجب انفیلتراسیون و تشکیل عروق در سطح قرنیه – ایجاد پانوس تراخمی و کدورت قرنیه 3. مرحله سوم: ضایعات التهابی ← تشکیل محلهای اسکار در سطح ملتحمه و پلکها همراه با برگشت پلک به داخل یا خارج 4. مرحله چهارم: بهبودی – در صورت عدم وجود عارضه در مراحل قبلی بهبودی کامل کونژکتیویت انکلوزیون: عامل: بیووارهای چشمی تناسلی ازü بیووار تراکوما – التهاب ملتحمه چشم همراه با اگزودای مختصر بدون پانوس و عوارض شدید – بیشترین موارد نوزادان با کسب ارگانیسم از کانال زایمان – در بالغین به خاطر آلودگی آب استخر عفونتهای سیستم تناسلی: عامل: بیووارهای چشمی تناسلی ازü بیووار تراکوما – عامل 50٪ اورتریتهای غیر گونوکوکی لنفوگرانولوم اینگوئینالü یا خیارک گرمسیری: عامل: بیووار لنفوگرانولوم ونروم – مخزن اصلی مردان همجنسباز با انتقال جنسی – تهاجمیتر از بقیه کلامیدیاها – تکثیر در غدد لنفاوی کشاله ران- بیشترین موارد سیاهپوستان و همجنسبازان – علائم: وزیکول کوچک بدون درد در آلت تناسلی یا دیواره واژن و بزرگ و حساس شدن غدد لنفاوی کشاله ران پنومونی: توسطü گونه کلامیدیا پنومونیه – غالبا در کمپهای نظامی – تب خفیف، سرفه طولانی و گلودرد بیماری پسیتاکوز یا اورنیتوز: عامل کلامیدیا پسیتاسی – عامل عفونت در پرندگان – انتقال از پرنده به انسان – عفونت پنومونی به شکل تب خفیف، سرفه بدون خلط و درد عضلانی میکوپلاسما پنومونیه بیماریزایی: تمایل بهü اتصال و تکثیر در سطح سلولهای اپیتلیوم مخاط تنفسی یا تناسلی – تکثیر ترجیحا در سیستم تنفسی تحتانی و تهاجم در خون به ندرت – نفوذ بواسطه حرکت لغزشی و اتصال با پروتئین p1 – تماس نزدیک با غشای میزبان ← در هم آمیختگی دو غشا ← انتقال آنتیژنهای غشا میزبان به باکتری ← تحریک پاسخ آنتیبادی ← بروز پاسخ خود ایمنی علیه بافت ریوی، ماهیچهای صاف، مغز و لنفوسیتها پنومونی آتیپیک: مقاوم به پنیسیلین – تحریک ترشح آگلوتینین سرم – مخزن: سیستم مخاطی تنفسی و ادراری تناسلی – انتقال هوایی – کمون 2 تا 3 هفته – علائم: تب، ضعف و بیحالی، سردرد و سرفههای خشک بدون خلط – عوامل دیگر پنومونی آتیپیک: عفونتهای ویروسی، پسیتاکوز، تب.کیو و لژیونلوز میکوپلاسما هومینیس ارتباط نزدیک با عفونتü لولههای رحمی (سالنپژیت) و آبسههای لولهای.تخمدانی – جداسازی از 10٪ مبتلایان به پیلونفریت و تب بعد از زایمان میکوپلاسما ژنیتالیوم یکی ازü عوامل اورتریتهای غیر گونوکوکی حاد و مزمن – کشت و جداسازی مشکل اورهآپلاسما اورهآلیتیکوم از عوامل اورتریت غیر گونوکوکی درü مردان و از عوامل عفونتهای ریوی در نوزادان نابالغ جنس ریکتزیا بیماریزایی: تمایل به تکثیر و تهاجم در سلولهای اندوتلیال عروقü خونی – تکثیر داخل سلولها و تخریب و لیز آنها ← ترومبوز عروقی و انسداد عروق در بافتهای مختلف به ویژه پوست – ترومبوز همراه با لکههای پوستی – ریکتزیا ریکتزی علاوه بر اندوتلیال به عضلات صاف دیواره عروق نیز آسیب میزند – برخی گونهها تمایل به تکثیر و لیز rbc انسان و حیوانات تب خالدار کوههای راکی: توسط ریکتزیاü ریکتزی – مخزن جوندگان کوچک و ناقل کنه – چرخه طبیعی: کنه ← جوندگان کوچک ← کنه ← حیوانات وحشی و اهلی – ورود تصادفی انسان به چرخه – کمون 2 تا 12 روزه – علائم: شروع: درد عضلانی، تب و سردرد – پوستی: ماکول و پاپول گاهی همراه خونریزی زیرجلدی (پتیشی) – لکه پوستی اول در اندامها سپس در تنه ریکتزیوز تاولی: توسطü ریکتزیا آکاری – محزن موش خانگی – ناقل مایت – اولین علامت: پاپول قرمز رنگ موضعی ← وزیکول ← اسکار – علائم عمومی تب، سردرد و درد عضلانی تیفوس اپیدمیک: توسطü ریکتزیا پرووازکی – مخزن انسان – انتقال با شپش انسان – شپش آلوده با مدفوع آلوده ← ایجاد خارش ← ورود از خراش – کمون 10 تا 14 روزه – علائم مشابه تب خالدار – لکه پوستی اول در تنه سپس اندامها بریل.زینسر: سالها بعد از تیفوس اپیدمیک (عودü همان بیماری) – بدون نیاز به نیش مجدد پشه – علائم خفیفتر از تیفوس تیفوسü اندمیک (تیفوس موشی): توسط ریکتزیا موزری – مخزن موش – انتقال با کک رات – کک ← رات ← کک – ورود تصادفی انسان به چرخه – کک هنگام نیش زدن ارگانیسمها را وارد بدن خود میکند – علائم مانند تیفوس اپیدمیک – کمون 7 تا 14 روز - خفیفتر تیفوسü بوتهزار(تیفوس شیگر): توسط زیکتزیا تسوتسوگاموشی – مخزن و ناقل: مایت – خونخواری فقط در مرحله نیمف یا شیگر از مهرهدار – انتقال به نسل بعد – گاهی به رات هم منتقل میشود – ورود تصادفی انسان به چرخه – علائم مشابه تیفوس اپیدمیک با ایجاد زخم منگنهای شکل با پوست سیاه در محل نیش تب خندق (تب سنگر یا تب گودال): توسطü روکالیما کوئینتانا – ناقل شپش انسان بدون مخزن حیوانی - علائم مشابه بقیه معمولا بدون لکه پوستی تب کیو: توسط کوکسیلا بورنتی –ü ناقل: کنه و شیر آلوده – میتواند خارج از بدن زنده بماند ← لزوما به ناقل بندپا نیاز ندارد – دفع به مقدار زیاد در ادرار، مدفوع، ترشحات جفت و شیر حیوانات اهلی – علائم متنوع معمولا در شکل شبه آنفلوانزا یا هپاتیت ارلیچیوز: توسط ارلیچیا سنتسو – نحوه انتقال نامشخص –ü علائم شبیه تب خالدار کوههای راکی بدون لکه پوستی بارتونلوز: توسط بارتونلا باسیلیفورمیس – ناقل: بندپایان – دو سندرم: 1.تب اورویا به صورت آنمی همولیتیک شدید 2. وروگاپروآنا: ندول قرمز خوشخیم -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
پسودومونا آئروژینوزا بیماریزایی: ایجاد عفونت هنگامü سوختگیهای پوست، تروماهای نافذ، جراحی، لوله گذاری در تراشه و سوند ادراری و اختلال در سیستم ایمنی – اتصال به بافتهای مخاطی یا پوست آسیب دیده ← نفوذ به بافت زمینهای و آسیب – گاهی تهاجم در خون و سپتیسمی و مرگ عفونتهای پوست وü سوختگی: دومین علت عفونتهای سوختگی بعد از استاف اورئوس – تکثیر در محل سوختگی – رنگ قهوهای سیاه و بنفش همراه با خونریزی ادم و نکروز پوستی – باکترمی پسودومونایی گاهی همراه با ضایعات پوستی (اکتیما گانگرونوزا) عفونت گوش: عامل تمام مواردü اوتیت بدخیم گوش خارجی – درد و ترشح چرکی – انتشار عفونت در ناحیه پشت ماندیبول، فضای پاراتیروئید و استخوان گیجگاهی گاهی همراه با آسیب و فلج اعصاب گوش و اختلال شنوایی غفونت چشم: آسیب سطح قرنیه ← از بین رفتن یکپارچگی ← نفوذ باکتری ←ü عفونت قرنیه (کراتیت) – شروع با زخم مرکزی پنومونی: اغلب بیماران ICU، سرطانیü یا فیبروز کیستیک ریوی مبتلا میشوند – شروع به شکل علائم تنفسی سپس تهاجم در خون و علائم شوک گرم منفی باکتریمی و عفونتهای بیمارستانی: سومین علت عفونت بیمارستانی – علائم مانند بقیه عفونتهای باکتریمی – امکان شوک گرم - ویبریو کلرا بیماریزایی: ورود گوارشی و عبور از سد اسیدü معده و اتصال به مخاط روده و تکثیر و ترشح کلراژن – عملکرد توکسین – پدیده فیفر: لیز شدن کلراها در مجاورت سیستم کمپلمان وبا: کمون چند ساعت تا چند روز متوسط دو تا سه روز – اسهال و استفراغ شدید – اسهال آب برنجی و بدون بو – شوک هیپوولومی و اسیدوز متابولیک - فرو رفتگی چشمها، کاهش تورگور پوست و چروک خوردن پوست ویبریو پاراهمولیتیکوس آبزی و ترچیحا متصل به ماهی و زئوپلانکتون – برخلاف کلرا هالوفیل است – همولیز در آگار واگاتسوما – علت عمده اسهال غذای دریایی – Self limited – گاهی شبیه وبا – اسهال آبکی همراه با خون کم و گاهی سندرم دیسانتری – کلونی سبز زیتونی روی TCBS – درمان با جایگزینی آب و الکترولیت و تتراسایکلین بقیه گونههای ویبریو ویبریوü آلژینولیتیکوس: دریایی – عفونت خارج رودهای (زخم و گوش) ویبریو دامسلاü دریایی: عفونت زخم ویبریو فلوویالیس: گروه F یا EF-6 – اسهال همراه استفراغ،ü درد شکم و تب ویبریو وولنی فیکوس: دریایی – عفونت زخم با التهاب و قرمزی – سپتیسمی اولیه همراه با تب و لرز و ضعف – اسهال حاد و Self limited کمپیلوباکتر ژوژونی عفونت اسهالی – انتقال با آب و غذای آلوده و حیوانات – 104 ارگانیسم برای عفونت – تکثیر در روده کوچک و تهاجم در اپیتلیوم مخاط روده ← آماس دیواره روده و ظهور گلبولهای قرمز و سفید در مدفوع – کمون 1 تا 7 روزه – علائم تب سردرد، درد ماهیچهای، مدفوع شل تا اسهال آبکی، زورپیچ و گاهی اسهال خونی کمپیلوباکتر فتوسر پاتوژن فرصت طلب – ورودü گوارشی سپس تهاجم در خون – بیشترین عفونتها: باکتریمی و عفونت سیستمیک، گاهی اسهال هلیکوباکتر پیلوری همراهی عفونت هلیکوباکتر با گاستریت مزمن – بیماریزایی نامشخص – حساس به اسید معده ← جایگزینی در عمق ترشحات مخاطی – تولید آمونیوم فراوان با اورهآز ← آسیب مستقیم سلولها – بیشتر مبتلایان بدون علامت برخی درد مزمن و سنگینی معده -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
بروسلا بیماریزایی: بروسلا آبورتوس: تمایل به بافتü جنین گاو و محصولات جفت به خاطر الکل چهار کربنی اریتریتول در بافت جنین که موجبتحریک رشد آبورتوس می شود ← سقط جنین – اریتریتول در جنین انسان وجود ندارد – پس از فاگوسیتوز توسط ماکروفاژها و گلبولهای سفید در آنها تکثیر میشوند ← راهیابی به خون از غدد لنفاوی ← کاشته شدن در سلولهای سیستم رتیکواندوتلیال، کبد، طحال، مغز استخوان و اندامهای دیگر مثل کلیهها ← تحریک تشکیل گرانولوم و میکروآبسه تب مالت (تب مدیترانهای، بروسلوز، تب مواج): بیماریزا در محدوده وسیعی از پستانداران – انتقال با تماس جنسی یا خوردن شیر آلوده – دفع از ترشحات واژن، ادرار و شیر – انتقال به انسان از طریق خوردن لبنیات آلوده، تماس پوست آسیب دیده، مخاط ملتحمه چشم و به ندرت از قطرات آلوده هوا – علائم در بروسلا ملیتنسیس و سوئیس شدیدتر است و مبتلایان آبورتوس معمولا خودبخودی خوب میشوند – کمون 7 تا 21 روز – شروع علائم تدریجی تب ولرز، عرق ریزش، سردرد، درد پشت و درد عمومی بدن – تب مواج – گاهی تحت حاد یا مزمن می شود: تب خفیف، ضعف و بیحالی، درد عمومی بدن و علائم عصبی فرانسیسلا تولارنزیس بیماریزایی: شایعترین راهü ورود: نیش حشرات – تجمع سلولهای اندوتلیال و گلبولهای سفید در محل ورود ← چرک و نکروز – انتشار در جریان لنفاوی ← تورم غدد لنفاوی – ورود به خون ← کاشته شدن در بافتهای جلدی، کبد، طحال و ملتحمه چشم تولارمی: مخزن باکتری: جوندگان وحشی بهü خصوص خرگوش – کنهها مهمترین حشرات ناقل – انتقال از طریق آب ← اپیدمی – کمون 2 تا 10 روزه – تب ولرز، ضعف و بیحالی، سردرد و درد عضلانی – اشکال بالینی: 1. فرم زخمی غدهای: شایعترین فرم (75٪) – پاپول کوچک در محل ورود و تبدیل به پوستول – نکروز مرکز زخم با سفتی کنار زخم – تورم و نکروز شدن غدد لنفاوی ناحیه مربوطه و سرباز کردن 2. فرم غدهای خالص: ضایعه جلدی محسوس نیست و فقط تورم غدد لنفاوی ناحیهای 3. فرم چشمیغدهای: ورود به پلک از ملتحمه چشم – تورم پلک، ملتحمه چشم، قرمز و اشکریزش – گاهی پاپول روی پلک فوقانی یا زخم در ملتحمه – تورم غدد لنفاوی سر و گردن و زیر بغل 4. فرم گوارشی: ورود از راه آب یا غذای آلوده – علائم اسهال، استفراغ و درد شکم. گاهی شدید شبیه تیفوئید: سپتیسمی فرم ریوی: ورود با استنشاق یا به طور ثانویه از راه خون پاستورلا مولتوسیدا لانه گزینی در لوزه سگ ← بیماری در شرایط استرسü کسب عفونتü در انسان با گاز گرفتگی بویژه گربه - بسته به عمق گازگرفتگی: آرتروز چرکی،نکروز پردههای سینوویوم مفاصل و عفونت استخوان همراه با بزرگی غدههای لنفاوی موضعی، درد، التهاب و تغییر رنگ کاملا حساس به پنیسیلین – پنیسیلین یا تتراسایکلین داروهای انتخابی برای پیشگیری هنگام گازگرفتگی و درمان یرسینیا پستیس بیماریزایی: ورود از محل گزش کک آلوده و رفتن به غدد لنفاوی محل –ü توقف انتشار در غدد لنفاوی: طاعون خفیف – انتشار به بقيه غدد لنفاوي و خون و طحال – گاهي از طريق غدد لنفاوي گردن يا خون به ريه و پنوموني ثانويه – عدم درمان ← مرگ 2 تا 5 روز طاعون: 3 چرخه در طبيعت دارد: 1. طاعون وحشي: كانون در ميان جوندگانü وحشي انتقال با كك 2. طاعون شهري: كانون بين موشها انتقال با كك (عمدهترين منبع اپيدميهاي وسيع) 3. طاعون انساني: تماس با چرخههاي فوق – ابتدا همه گيري بين جوندگان ← بالاي 10% ← آلودگي انسان – انتقال انسان به انسان با كك انسان راههاي انتقال: 1. انتقال بيولوژيك: خونگيري كك از ميزبان ← انتقال ارگانيسم به دستگاه گوارش حشره ← انعقاد خون در معده كك به واسطه كواگولاز و انسداد دستگاه گوارش ← استفراغ محتويات معده در خونخواري بعدي – 2. انتقال مكانيكي: انتقال به واسطه بخشهاي آلوده دهان کک – مهم در طاعون وحشی – 3. انتقال تنفسی: بدون دخالت کک انواع طاعون: 3 پاندمی ایجاد کرده به اشکال مختلف: 1. طاعون خیارکی یا غدهای: اولین فرم بعد از کانون وحشی – کمون کمتر از 1 هفته – موارد خفیف: وزیکول در محل نیش – بقیه موارد: افزایش ناگهانی تب، ضعف و بیحالی، نبض تند، تنفس سریع، پرخونی عروق ملتحمه چشم و بروز خیارک دردناک با تمایل به چرکی شدن در غدد لنفاوی ناحیهای (معمولا کشاله ران) همراه با قرمزی و اریتم – 2. طاعون ریوی: معمولا بعد از انتشار از خیارک گردنی یا حلقی یا استنشاق ارگانیسمها – شدیدا مسری (مرگ سياه) – کمون 2تا3 روزه – شروع ناگهانی علائم – تب بالا، ضعف و بيحالي، نبض تند، تنفس سريع، سرفه، تنگي نفس و خلط خونی، بلافاصله مرگ – 3. طاعون سپتیسمیک: 1٪ - انتشار در خون قبل از خیارک – تب بالا، نبض تند، انعقاد منتشر داخل عروقی، خونریزیهای متعدد زیر جلدی و احشایی، مرگ چندروزه – کسانی که به طاعون نسبتا مصون هستند یا ناقص درمان شدهاندعارضه مننژیت را تجربه میکنند یرسینیا پسودوتوبرکلوزیس ساپروفیت در طبیعت، در مدفوع حیوان یا انسان ناقل و انتقال از طریق مواد غذایی – تهاجم در مخاط روده کوچک و زخم در بافت لنفوئیدی مخاط نظیر آسیبهای سالمونلایی کاهی باعث خونریزی – عامل سپتیسمی شدید و لنفادیت مزانتریک و گاهی اسهال یرسینیا انتروکولیتیکا موجود در طبیعت – انتقال باü آب و غذا – عامل عفونتهای اسهالی در کودکان کمتر از 5 سال و عفونتهای لنفادیت مزانتریک در نوجوانان و بالغین -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
اشریشیا کولی عفونتهای ادراری: شایع ترین علت آنü E.Coli است – ارگانیسمهای مدفوع از طریق مجاورت با واژن و پیشابراه وارد میشوند – استعداد خانمها و مردان بالای 45 سال مبتلا به هیپرتروفی پروستات بیشتر ü عفونتهای رودهای: اسهال مسافرتی توسط سوشهای انتروتوکسینوژن – اسهال در کشورهای جهان سوم و نوزادان توسط سوشهای آنتروپاتوژن – اسهال خونی همراه سندروم اورمی همولیتیک توسط سوشهای وروتوکسینوژن مننژیت نوزادان: E.Coli و استرپتوکوکهایü گروه B عامل مننژيت نوزادان – E.Coli 40٪ را شامل میشود. باکتریمی و عفونتهای بیمارستانی: شایعترین عامل سپتیسمی – 15٪ تا 50٪ پنومونیها در بیمارستان - در زخمهای شکم هموفیلوس آنفلوانزا بیماریزایی: اتصال به سلولهایü اپیتلیوم نازوفارنکس ← تکثیر و کلونیزه شدن – کپسولدار: تهاجم به بافتهای موضعی – بدون کپسول ← همراه ا بیماری مزمن تنفسی و بدون تهاجم – کپسولدار تیپ b: عبور از غشا مخاطی و ورود به خون و توانایی برابر عملکرد کمپلمان 90٪ تا 60٪ کودکانü ناقل در گلو مننژیت حاد: شایعترین علت مننژیت در کودکان 3 ماهه تا 3 ساله –ü علائم مانند بقیه مننژیتها اپیگلوتیت حاد: در کودکان 3 تا 5 ساله –ü میکروآبسهها و ادم قابل توجه در گلو همراه با انسداد راه هوایی سلولیت: درü کودکان 3 ماهه تا 3 ساله – محلهای ابتلا: گونهها (مهمترین) نواحی اطراف چشم و اندامهای فوقانی – علائم: تورم، درد و تغییر رنگ آبی ارغوانی در محل ابتلا – همراه با باکتریمی ← امکان عفونتهای متاستاتیک باکتریمی: در کودکان 6 ماهه تا 3ü ساله مبتلا به آنمی داسی شکل و اسپلنکتومی و در بالغین تحت شیمی درمانی عفونتü گوش میانی: دومین علت عفونت گوش میانی پس از پنوموکوک بقیه عفونتها: علت شایع آرتریت چرکی و پنومونی در کودکان – از عوامل مهم سینوزیت، برونشیت مزمن و پنومونی در بالغین هموفیلوس پاراآنفلوانزا فلور نرمال دهان وü نازوفارنکس – نیازمند به فاکتور V و عدم نیاز به فاکتور X شایعترین عفونت:ü اندوکاردیت (در 50٪ مبتلایان بیماری مادرزادی یا روماتیسم فلبی وجود دارد) علتü نادر برای مننژیت، اپیگلوتیت، عفونت گوش میانی، باکتریمی، آبسه مغز و پنومونی بالغین درمان با آمپیسیلین – کلرامفنیکل جایگزین هموفیلوس آژیپتیکوس کونژکتیویت چرکی در بچهها در مناطق گرم – بدون نیاز به شرایط مساعد در چشم لانهگزینی وتکثیر میکند – معمولا به قطرههای سولفونامید موضعی پاسخ میدهد هموفیلوس دوکرهئی شانکروئید: بیماری مقاربتی – کمون 2 تا 5 روزه – زخمهای دردناک منفرد یا متعدد با حدود واضح و قوام نرم و بدون اندوراسیون – در 50٪ غدد لنفاوی کشاله ران بزرگ میشوند ← خیارک – تشخیص با اسمیر مستقیم – درمان: اریترومایسین بوردتلا پرتوزیس بیماریزایی: اتصال بهü اپیتلیال تراشه و برونشها ← ممانعت از فعالیت طبیعی ← تکثیر و ترشح توکسین ← تجمع سلولهای پلیمورفونوکلئر همراه با آماس اطراف برونش و پنومونی بینابینی – بدون ورود به خون (توکسین وارد خون میشود) – فقط در انسان سیاه سرفه: کمون 7 تا 10ü روز – علائم از 6 تا 8 هفته – بروز علائم در 3 مرحله: 1. نزلهای(پیش درآمد): 1 تا 2 هفته – تب خفیف، سرفه، عطسه، التهاب و آبریزش بینی 2. حملهای: 2 تا 4 هفته – سرفههای حملهای (5 تا 10 سرفه قطاری شدید و خشک در هر حمله، منتهی به استفراغ) ← کاهش اکسیژن خون ← سیانوز- تنفس شدید پس از حمله با گلوت بسته با صدای Whoop نقاهت: کاهش تدریجی حملات سرفه در مدت چندین ماه -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
مایکوباکتریوم بوویس عامل سل گاوی: انتقال از طریق شیر آلوده به انسان – جذب در غدههای لنفاوی ناحیه مزانتریک و 90٪ تا 80٪ سل دستگاه لنفاوی و در برخی موارد انتشار در نقاط دیگر و ایجاد ضایعات استخوانها، مفاصل و کلیهها مایکوباکتریومهای غیر سلی مایکوباکتریوم مارینوم: عاملü گرانولوماتوز پوستی (استخری) در شناگران – اپیدمی در مکان خراش پوستی ü مایکوباکتریوم اسکروفولاسئوم: لنفادیت گردنی در بچهها – مقاوم به آنتیبیوتیک ← خارج کردن غدد لنفاوی گرفتار با جراحی مایکوباکتریوم آویوم اینتراسلولار:ü کمپلکس دو مایکوباکتریوم – برخی سروتیپها بیماریزا در ماکیان و انتقال به انسان ← عفونت ریوی مزمن مشابه سل ریوی مایکوباکتریوم اولسرانس: عامل عفونت پوستی ویژه نواحی گرمسیری در آسیا و آمریکای مرکزی به شکل ضایعات ندولر زیر جلدی مایکوباکتریوم لپره 5 فرم از جذام تعريف شده است:üب tt-bt-bb-bl-ll دو فرم انتهايي: لپروماتوز و توبركلوئيد جذام توبركلوئيد:ü گرانولهاي بالغ در پوست حاوي سلولهاي اپيتلوئيد و لنفوسيتها – تهاجم ارگانيسمها به اعصاب ← تورم اعصاب –ماكولهاي پوست در تنه و بخش انتهايي اندامها روشنتر از پوست اطراف با قطر 3 تا 30 سانت جذام لپروماتوز: تشكيل گرانولوم وجود ندارد –ü گردهمآيي (انفيلتراسيون) آماسي حاوي هيستيوسيتهايي با نماي كف آلود – تعداد زياد باسيل اسيد پايدار در ماكروفاژها ديده ميشود. – مبتلايان مخزن اصلي عفونت هستند – ضايعات متعدد و دوطرفه كه يكي ميشوند و پوست چيندار ميشود – پوست به علت تخريب اعصاب ضربه پذير ميشود ← عفونتهاي ثانويه انتقال احتمالا هوايي – كمون 2 تا 5 ساله سالمونلا بیماریزایی: ورود از طريق آب و غذاي آلوده و اتصالü به اپيتليوم روده و ورود به واكوئلها ← تكثير ← ورود به خون ← انتشار و آلوده سازي سيستم لنفاوي ← ورود به ماكروفاژها و رتيكواندوتليال ← تكثير تبü تيفوئيد(حصبه): سالمونلا تيفي و پاراتیفی (اکثرا تیفی) منحصرا در انسان ← منشا اصلی انسان – انتقال شایع :آب آلوده به مدفوع – کمون 3 تا 60 روزه – شروع علائم با افزایش پلکانی تب – سپس ضعف و بیحالی، کاهش هوشیاری، یبوست و درد عمومی بدن – هفته دوم ادامه علائم عمومی همراه لکههای قرمزتاش روزه – حساسیت و درد شکم، جایگزینی یبوست با اسهال- عدم درمان ← سوراخ شدگی و خونریزی روده، کله سیتیت و آبسه ü گاسترو آنتریت (مسمومیت غذایی): اغلب توسط سالمونلا تیفی موریوم – منشا اصلی حیوانات آلودهو محصولات حیوانی – علائم: تب، اسهال و درد شکم با کمون 18 تا 24 ساعت - ادامه از 2 تا 5 روز و بهبود خود به خودی باکتریمی و عفونتهای موضعی: سالمونلا کلراسوئیس – باکتریمی: تب و لرز، بی اشتهایی و کمخونی وگاهی عوارض ثانویه: پنومونی، آبسه ریه، مننژیت، اندوکاردیت در نقاط مختلف شیگلا بیماریزایی: تکثیر در روده کوچک و تولید توکسین بدونü تهاجم ← اسهال آبکی – سپس تهاجم در روده بزرگ ← اسهال خونی (دیسانتری) – تولید توکسین بدون فدرت تهاجم ← عدم ویرولانس شیگلوز: در شرایط نامناسب بهداشتی – شیگلا: انحصاری در انسان ← مخزن: ناقلین: دفع به مدت 1 تا 4 هفته -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
کورینه باکتریوم پسودو دیفتریتیکوم در حلق، بینی یا نازوفارنکس - عفونت ترجیحا در موارد نقص ایمنی یا آسیب بافتهای جلدی مخاطی به شکل باکتریمی و اندوکاردیت کورینه باکتریوم بوویس کومنسال در پستان گاو- در انسان عفونت به شکل نفریت همراه شانت cns کورینه باکتریوم مینوتیسموم عامل بیماری اریتراسما: پلاکهای فلسی قرمز در نقاط چیندار سطح پوست، میان انگشتان پا، زیر بغل و کشاله ران کورینه باکتریوم آمیکولاتوم جزئی از فلور طبیعی پوست- در گلو افراد سالم یافت نشده – مقاوم برابر چندین داروی ضد میکروبی لیستریا مونوسیتوژن در طبیعت فراوان است ليستريوز نوزادان: الف) زودرس يا بيماري گرانولوماتوزيس اينفنتي سپتيكا:ü انتقال از جفت به نوزاد – مرگ نوزاد، سقط يا نوزاد نارس یا در مدت دو روز علائم زجر جنینی، پنومونی، اسهال، تشنج و لکههای پوستی – مرگ و میر بالا 90٪ تا 55٪ ب)شکل دیررس یا مننژیت لیستریایی: انتقال در بدو تولد از کانال زایمانی لیستریوزü بالغین: در افرادی که نقص سیستم ایمنی دارند. ترجیحا به شکل مننژیت و گاهی آرتریت، آبسههای شکم، عفونتهای ریوی، عفونتهای پرده جنب، باکتریمی و اندوکاردیت بیماری شبه آنفلوانزا: بالغین با سیستم ایمنی طبیعی یا خانمهای حامله که غذای آلوده خوردهاند مبتلا میشوند – تب، سردرد، استفراغ، درد شکم و گرفتگی عضلات پشت مایکوباکتریوم توبرکلوزیس بیماریزایی: تخریبü بافت مربوط به پاسخ ایمنی میزبان ← شدت آن به تجربه و تماس قبلی بستگی دارد: 1. عفونت اولیه: فاگوسیته شدن باکتریها در ریه ← انتشار در غدههای لنفاوی و گردش خون ← کاشته و تکثیر در ریهها، کلیهها، عروق اسکلتی و غدههای لنفاوی ← تحریک پاسخ ایمنی سلولی و ازدیاد حساسیت توبرکولینی ← محاصره باسیل و کنترل توسط سیستم ایمنی (خارج شدن کنترل از دست سیستم ایمنی ← سل ارزنی 2. عفونت ثانویه: فعالیت کانونهای خاموش عفونت اولیه ← فاگوسیته شدن سریعتر باسیلها به خاطر مصونیت اکتسابی سلولار – ضایعات لوکالیزه – تشکیل توبرکولها – واکنش ازدیاد حساسیت تاخیریموجب تسریع عمل پنیری شدن سل ریوی: 85٪ - علامت اصلي: كمپلكس گان ← مشخصü شده بوسيله كانون اوليه كلسيفيه ريوي و برجستگي غدد لنفاوي ناف ريه – علائم غير اختصاصي: تب، ضعف و بيحالي، خستگي، بياشتهايي، عرق شبانه و لاغري – علام اختصاصی: ابتدا سرفه و خلط و در اواخر هموپتیزی و درد قفسه سینه سل خارج ریوی: پاسخ ایمنی ناکافی ← سل ارزنی ← کانونهای کوچک در تمام بدن – بیشترین ضایعات در استخوانها،سیستم ادراری تناسلی، مننژها، غدههای لنفاوی و پریتوئن – اغلب در بچهها با پاسخ ایمنی نامناسب برابر عفونت اولیه -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
مننگوکوک نیسریا مننژیتیدیس انسان تنها مخزن شناخته شده برای مننگوکوک - 30٪ تا 2٪ افراد طبیعی مننگوکوک را در گلو دارند – راه انتقال: استنشاق هوای آلوده مننژیت: مننگوکوک از عوامل مهم مننژیت در کودکان 6 ماهه تا 10 ساله و شایعترین عامل مننژیتهای اپیدمیک در بالغین – کمون کمتر از یک هفته – تب، سردرد، تهوع، استفراغ، کاهش هوشیاری و سفتی گردن – گاهی بثورات پوستی به شکل پورپورا یا پتشی (مربوط به التهاب دیواره عروق و فرم برقآسا (مننگوکوکسمی کورینه باکتریوم دیفتریه انسان تنها مخزن – ناقلين در سيستم تنفسي فوقاني دارند – مبتلايان به ديفتري جلدي در ترشحات زخمهاي پوستي باكتري دارند – انتقال از راه استنشاق فارنژيت ديفتري: كمون 4 – 1 روزهü – شروع ناگهاني تب خفيف، ضعف و بيحالي وگلودرد و انسداد در راه هوایی – غشای کاذب در گلو متصل به بافت زمینهای - بزرگ شدن غدد لنفاوی و تورم وسیع ناشی از ادم بافت در گردن ← گردن گاوی لارنژیت دیفتری: محل درگیری حنجره – موجب حناق – علائم:ü ضعیف شدن صدا و اختلالات تکلم، سپس تنگی نفس، دم صدادار و کبودی اندامها دیفتری جلدی: بر اثر ورود ارگانیسمها از زخم – زخم منتشر شونده با غشای خاکستری – جذب توکسین تدریجی و کم کورینه باکتریوم جیکیوم بیماریزا در افراد دارای نقص ایمنی – در مبتلایان به بدخیمیهای هماتولوژی همراه با باکتریمی، عفونتهای جلدی در محل تزریق و پنومونی کورینه باکتریوم اوره آلیتیکوم مرتبط با عفونتهای ادراری – عفونت و تولید کریستالهای استرووایت – هوازی اجباری – اورهآز قوی کورینه باکتریوم اولسرانس گاهی موجب بروز علائم مشابه دیفتری با درمان مشابه کورینه باکتریوم پسودو توبرکلوسیس تولید اگزوتوکسین – انتقال به انسان در تماس با حیوانات اهلی – لنفادیت حاد یا مزمن -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی برای pashaa ارسال کرد در موضوع : مهندسی محیط زیست
استرپتوکوک d بوویس بخشی از فلور طبیعی روده و در بعضی موارد موجب باکتریمی و اندوکاردیت در مبتلایان به کارسینوم کولون انتروکوک بخشی از فلور طبیعی روده – در سالمندان و سیستم ایمنی ضعیف عفونتهایی مثل باکتریمی، اندوکاردیت، عفونتهای ادراری، عفونتهای زخم و عفونت در مجاری صفراوی. استرپتوکوک ویریدانس بخشی از فلور نرمال دهان – ورود به خون از زخم دهان و در افراد مناسب ایجاد اندوکاردیت – شایعترین علت اندوکاردیت باکتریال تحت حاد استرپتوکوک موتان شرکت در تشکیل پلاک دندان پنوموکوک حضور در گلوی ناقلین سالم (بیشتر در کودکان) انتقال استنشاقی پنومونی: شایعترین پنومونی باکتریال(60٪) شیوع در سنین بالایü 40 بیشتر – کمون 3-1 روز – شروع ناگهانی با تب بالا لرز شدید و درد پرده جنب – تنفس سطحی و سرفه با خلط آجری رنگ به تدریج با رگههای خون مننژیت: شایعترین علتü مننژیت در بالغین – معمولا ثانویه به عفونتهای پنوموکوکی – علائم: تب سردرد سفتی گردن کاهش هوشیاری تهوع استفراغ عفونت گوش میانی:شایعترین علت – شیوع درü بچههای کمتر از 3 سال – تب درد گوش بیقراری التهاب پرده گوش سایر: سینوزیت، ماستوئیدیت، باکتریمی، اندوکاردیت، آرتریت گونوكوك (نيسريا گونوره) ü سوزاك: شايعترين بيماري مقاربتي – كمون 7 – 2 روز سوزاك در آقايان: 10% بدونü علامت – ترشح چركي و زرد رنگ همراه با سوزش – عوارض: اپيديديميت، انسداد پیشابراه و پروستاتیت سوزاک در خانمها: 80٪-20٪ بدون علامت–سوزش ادرار، افزایش ترشحاتü واژن، خونریزی غیرطبیعی قاعدگی، ناراحتی مقعد – از عوارض عمده: عفونت آماسی لگن، پریتونیت، پریهپاتیت ولوواژینیت سوزاکی: در دختربچههای نابالغ به علتü سواستفاده جنسی عفونت چشمی نوزادان: شایعترین عفونت گونوکوکی در بدو تولد –ü انتقال هنگام عبور نوزاد از کانال زایمان فارنژیت گونوکوکی: در خانمها یاü آقایانی که *** دهانی دارند. آرتریت-درماتیت گونوکوکی: شایعترین تظاهر عفونت منتشر سوزاکی- در 1٪ از عفونتهای سوزاک – علائم تب و لرز، ضعف و بیحالی، التهاب یا آرتریت در چندین مفصل کوچک انتهایی و علائم پوستی پتیشی و پاپول در مچ، ساعد و آرنج دستها -
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی
pashaa پاسخی ارسال کرد برای یک موضوع در مهندسی محیط زیست
جزوه درس میکروبیولوژی،اپیدمیولوژی علائم بالینی باکتریایی استافیلوکوک اورئوس فولیکولیت: عفونت ساقه مو ü کورک یا دمل: تجمع چرک با درد موضعی کفگیرک: شبیه کورک با کانونهایü متعدد سندرم فلسی شدن پوست (ssss): توسط سوشهایی که توکسین اکسفولیاتین تولیدü میکنند، در نوزادان و کودکان زیر 4 سال پنومونی: در نوزادان و مبتلایان بهü نقص سیستم ایمنی اوستئومیلیت: عفونت استخوان در کودکان کمتر از 12 سال ü آرتریت چرکی: عفونت چرکی مفاصل باکتریمی و اندوکاردیت: ورود باکتری به خون وü کاشته شدن در سطح داخلی قلب سندرم شوک سمی (TSS): بیشتر در خانمهایی کهü پدهای قابل جذب استفاده میکنند. توکسین جذب خون شده و تب، کاهش فشار خون، اسهال، درد عضلانی و بثورات شبیه مخملک ایجاد میکند. مسمومیت غذایی: توسط سوشهایü تولید کننده انتروتوکسین – دوره نهفتگی کوتاه (6 – 2 ساعت) – تهوع، استفراغ، درد شکم ، عرق ریزش، سردرد آبسههای چرکی: خصوصیت برجسته عفونتهای استافیلوکوکی استافیلوکوک اپیدرمیدیس فلور نرمال پوست - عفونت بیمارستانی – مقاوم در برابر بسیاری آنتیبیوتیکها – ایجاد عفونت کشنده هنگام نقص سیستم ایمنی –تمایل برای اتصال به اجسام خارجی به خاطر ترکیبات گلیکوکالیکس ← تکثیر در محل اتصال و ورود به گردش خون از عوامل اندوکاردیت در معتادین استافیلوکوک ساپروفیتیکوس فلور نرمال پوست و اطراف مجرای پیشابراه – دومین علت شایع عفونتهای ادراری در خانمهای جوانی که فعالیت جنسی دارند استرپتوکوک پیوژن(A) فارنژیت: مهمترین راه انتقال: قطراتü تنفسی- از طریق مواد غذایی آلوده – علائم پس از دوره نهفتگی 4 – 1 روز: گلودرد، تب و لرز، ضعف و بیحالی و گاهی دردهای شکمی و استفراغ – اگزودای گلو به رنگ خاکستری مایل به زرد – در صورت عدم درمان: عوارض چرکی مثل آبسه لوزه، سینوزیت و عفونت گوش میانی – عوارض غیر چرکی: تب روماتیسمی و گلومرونفریت مخملک: توسط سوشهایی کهü توکسین اریتروژن را تولید میکنند. علائم: مثل فارنژیت با لکههای پوستی قرمز فلفل نمکی و سطح زبان توتفرنگی زرد زخم: عفونت سطحی پوست – بقیه استüرپتوکوکها و استاف اورئوس هم عامل آن هستند – ضایعات اطراف دهان و بینی و گاهی پاها به شکل لکههای قرمز و تبدیل به وزیکول و پارگی و ظهور دانههای زرد با قوام عسلی بادü سرخ: عفونت در بافت زیر جلدی پوست در گونهها و گاهی اندام تحتانی به شکل صفحه قرمز با حاشیه ملتهب و براق شبیه پوست پرتقال- تهاجم به خون ← تب تب روماتیسمی حاد:ü واکنش آماسی بعد از فارنژیت –شانس ابتلا در اپیدمیهای فارنژیت 3٪ تا 1٪ گلومرونفریت حاد: واکنش آماسی بعد از عفونتهای چرکی استرپ گروه A و علاوه بر فارنژیت، بعد از عفونتهای پوستی هم ظاهر میشود. علائم: ادم، اولیگوری (کاهش ادرار) و افزایش فشار خون استرپتوکوک B آگالاکتیه جزیی از فلور نرمال واژن، گلو و دستگاه گوارش – 30 – 15٪ از خانمهای حامله ناقل در واژن ← برخی نوزادان مبتلا به باکتریمی، پنومونی یا مننژیت تب بعد از زایمان (Puerperal fever) -
تونل توحيد در تقاطع کلهر ريزش كرد ۱۳:۰۸ تونل توحيد در تقاطع كلهر ريزش كرد. به گزارش فارس، دقايقي پيش بخشي از تونل توحيد در تقاطع بزرگراه نواب و خيابان كلهر ريزش كرد و يك موتور سوار به داخل حفره ايجاد شده سقوط كرد كه با تلاش مأموران آتشنشاني از حفره ايجاد شده خارج شد. با توجه به اينكه در لحظه ريزش چراغ راهنمايي تقاطع قرمز بوده است، خودرويي از تقاطع عبور نميكرده است. كارگران حاضر در صحنه عنوان ميكنند كه يك بيل مكانيكي با راننده در تونل حضور داشته و احتمالا زير آوار مانده است. آمار متفاوت از حادثه دیدگان نشست زمین نواب ۱۸ مرداد ۱۳۸۸ - ۱۵:۴۶ در پي نشست زمين بين بزرگراه «نواب صفوي» تا خيابان «كلهر»، چهار تن مصدوم شدند و يك تن نيز جان خود را از دست داد. معمار ـ مدير كشيك اورژانس تهران ـ در گفتوگو با ايسنا، درباره مصدومان احتمالي اين حادثه، اظهار كرد: پس از آگاهي از وقوع اين حادثه، پنج آمبولانس، يك اتوبوس آمبولانس و يك موتورآمبولانس در محل مورد نظر حاضر شدند. وي ادامه داد: اين حادثه پنج مصدوم در پي داشت كه يكي ازاين مصدومان، راننده لودر بود كه متاسفانه جان خود را از دست داد. يك تن ديگر از مصدومان به بيمارستان امام خميني (ره) منتقل شد و سه مصدوم ديگر نيز در محل حادثه به صورت سرپايي درمان شدند. همچنين بهروز تشكر ـ مدير روابط عمومي سازمان آتشنشاني تهران ـ نيز اظهار كرد: بر اثر نشست خيابان، گودالي با دهانه حدود 20 متر و عمق هشت متر بين خيابان «كلهر» و «اروميه» واقع در خيابان «نواب صفوي» بوجود آمده است. وي ادامه داد: علت وقوع اين حادثه سست بودن خاك در اين منطقه عنوان شده است. گفتني است، درويش زاده ـ مدير ايستگاه آتشنشاني منطقه يك ـ نيز سقوط دو موتورسيكلتسوار به داخل حفره را تكذيب كرد و افزود: اين حادثه حدود ساعت 11:45 به آتشنشاني گزارش شد كه اولين ايستگاه در ساعت 11:53 در محل حاضر شد. درويشزاده با بيان اين كه طي بازديد انجام شده، يك قنات قديمي در محل حادثه وجود داشته است، افزود: ارتباط اين حادثه با تونل توحيد منتفي است، چون محل وقوع حادثه با سطح بالاي تاج تونل 24 متر اختلاف فاصله دارد. وي در رابطه با مصدومان نيز برخلاف اظهار نظر اورژانس اعلام كرد كه حادثه تاكنون هيچ مصدومي به همراه نداشته است.
-
بخش پنجم: داده هاي علوم زمين بر حسب مقياس ممكن است يكي از انواع زير باشد كه با كليك روي آنها مي توان به اطلاعات موضوعي و يا ناحيه اي همان مقياس دست يافت: مقياس 1:5000000 نقشه هايي كه با دقت 1:5،000،000 تهيه شده است پوششي در سطح ايران و گاهي خاورميانه را در بر مي گيرد. مقياس 1:1000000 در اين مقياس كليه اطلاعات در پوششي که سطح كشور را در برمي گيرد، نمايش داده مي شود. بديهي است كه در اين مقياس اطلاعات با جزئيات کمتري نمايش داده خواهد شد. مقياس 1:250000 در اين نوع نقشه اطلاعات جامعي از ويژگي هاي زمين شناسي و ساختاري يك منطقه ارائه مي گردد هر نقشه 1:250000 بين 1 درجه عرض و 5/1 درجه طول جغرافيايي قرار دارد كه وسعتي حدود 15000 كيلومتر مربع را پوشش مي دهد. سطح كشور با 121 برگ نقشه 1:250000 پوشيده مي شود كه در حال حاضرپوشش كاملي از نقشه هاي اين مقياس توسط سازمان زمين شناسي تهيه شده است البته منطقه زاگرس توسط شركت ملي نفت ايران تهيه گريده است. هر نقشه شامل يك گزارش توصيفي است كه بعضاً فارسي يا انگليسي تهيه شده است. مقياس 1:100000 نقشه هاي زمين شناسي 1:100000 , به عنوان يك منبع اطلاعاتي پايه , در نواحي ويژه اي تهيه مي شود كه شرايط لازم براي تمركز و انباشت ذخاير معدني فلزي و غير فلزي فراهم بوده است. گاهي نيز اين نقشه ها در راستاي اهداف مهندسي و يا شناخت پديده هاي خطر آفرين طبيعي تهيه مي شوند تا در كاهش هزينه هاي مهندسي سازه ها و همچنين مخاطرات طبيعي مورد استفاده قرار گيرند. اينگونه نقشه ها داراي يك گزارش توصيفي هستند كه در كنار و پشت نقشه به چاپ مي رسند. استاندارد مطالعاتي هر نقشه زمين شناسي 1:100000 حدود 2500 كيلومتر مربع است كه به موازي معمول بين نيم درجه طول و عرض جغرافيايي قراردارند. با وجود اين در نواحي مرزي ممكن است رويه يك نقشه 1:100000 كمتر از مقدار استاندارد باشد. تمام ايران با حدود 659 برگ نقشه 1:100000 پوشيده مي شود. مناطقي كه كويري و بياباني هستند در مقياس 1:100000 اولويت مطالعاتي ندارند. مقياس 1:50000 در اين مقياس نقشه هاي توپوگرافي کل کشور، توسط سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح براي کل کشور تهيه گرديده است. در اين مقياس، هر نقشه 1:50000 بين 15 دقيقه عرض 15 دقيقه طول جغرافيايي قرار دارد. مقياس 1:25000 در اين نقشه ها , علاوه بر اطلاعات كلي زمين شناسي گسترش زون هاي كانه دار , دگرساني ها و ارتباط كاني سازي با زمين ساخت نشان داده مي شود. اين نقشه ها در مرحله اكتشافات پي جويي تهيه مي شوند و گستره اي به وسعت 20 تا 100 كيلومتر مربع را پوشش مي دهند. در تهيه اين نقشه ها از عكس هاي هوايي 1:25000 و نقشه هاي توپوگرافي 1:25000 استفاده مي شود و در صورت نداشتن عكس هوايي 1:25000 برداشت ها به كمك دوربين نقشه برداري صورت مي گيرد. اين نقشه ها در مرحله پي جويي و در محدوده هاي اميد بخش معدني به وسعت 20 تا 100 كيلومتر مربع تهيه مي شوند. مقياس 1:5000 در اين نقشهها افزون بر اطلاعات زمينشناسي بخشهاي مختلف مناطق كانيسازي، مشخصات سني و تركيبي سنگ دربرگيرنده و ارتباط كانيسازي با دگرساني و زمينساخت مشخص ميگردد.نقشههاي زمينشناسي - معدني 1:5000 به طور عموم در مرحلة اكتشاف عمومي (نيمه تفصيلي) تهيه ميشوند و گسترة زير پوشش آنها حدود چند تا حداكثر 20 كيلومترمربع ميباشد.در تهية اين نقشهها بيشتر از دوربين نقشهبرداري استفاده ميشود ولي در صورت وجود عكس هوايي 1:5000 سرعت و دقّت برداشتها افزايش مييابد. استفاده از عكسهاي ماهوارهاي نيز همچنان در تهية اين نقشهها متداول ميباشد. اين نقشهها در مرحلة اكتشافات عمومي (نيمه تفصيلي) و بر حسب ضرورت در گسترههاي چندكيلومترمربع تا حداكثــر 20 كيلومتر مربع در شبكـــههاي 100×500 ، 000 × 200 و يا 50× 100 تهيه ميشوند. مقياس 1:1000 اين نقشهها در مرحلة اكتشافات تفصيلي و بر حسب نياز در گسترههاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع ( زون كانيسازي) تهيه ميشوند تراكم نمونهگيري 000 عدد در هر هكتار است قياس 1:500 اينگونه نقشهها بيشتر در مرحلة اكتشاف تفصيلي و در محدودههاي معدني به وسعت چند هكتار تا چند كيلومترمربع، با استفاده از نقشههاي توپوگرافي با مقياس مشابه، تهيه ميشوند. اين نقشهها علاوه بر نمايش دادههاي زمينشناسي دقيق ، همچنان نشانگر مناطق دگرسان و كانهداراند. راهنما و گزارش اين گونه نقشهها بيانگر روشني از پيوند كانيزايي، ماگمازايي و دگرگوني است. نوع و زمان كانيزايي از جمله دادههايي است كه از نقشههاي معدني1:500 ميتوان برداشت كرد. اين نقشهها در مرحلة اكتشافات تفصيلي و بر حسب نياز در گسترههاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع ( زون كانيسازي) تهيه تراكم نمونه میشود.گيري 000 عدد در هر هكتار است
-
بخش چهارم: فتوگرامتري چيست؟ فتوگرامتري به معناي عمليات اندازه گيري تصاوير روي عكس ميباشد كه شامل عكسبرداري از اشياء، اندازه گيري تصاوير اشياء، روي عكس ظاهر شده و تبديل اين اندازه گيريها به شكلي قابل استفاده (مثلاً نقشه هاي توپوگرافي) مي شود. امروزه فتوگرامتري به دو شكل استفاده مي شود: 1-شكل كلاسيك آن عبارت است از اندازه گيريهاي كمي روي عكس، كه حاصل آن تعيين موقعيت مسطحاتي و ارتفاعي نقاط، مساحات و احجام بوده كه در نتيجه آن، نقشه هاي مسطحاتي و توپوگرافي به دست مي آيد. 2-دومين شكل استفاده از فتوگرامتري، تفسير عكس است كه در آن عكسها به صورت كيفي بررسي و از آن به عنوان مثال در زمين شناسي، خاك شناسي، تخمين سطح زير كشت در كشاورزي، تشخيص آلودگي آب و بسياري از موارد ديگر استفاده مي شود. در عمليات فتوگرامتري و تفسير عكسهاي هوايي، عكس مناسب چه از نظر مقياس و چه از نظر ساير مشخصات، اهميت ويژه اي دارد. در واقع عكسهاي هوايي اساس كليه عمليات اجرايي است و به همين دليل براي انجام عكسبرداري هوايي، مطالعه كامل براي تعيين مشخصات عكس، از هر نظر لازم است. بعلاوه چون بيشتر اوقات علاوه بر تهيه نقشه هاي توپوگرافي، از عکسها به منظورهاي مطالعاتي نيز استفاده مي شود، در تعيين مشخصات عكسبرداري هوايي علاوه بر ملاحظات فني نقشه برداري، ضوابط مربوط به تفسير عكسهاي هوايي نيز مورد نظر قرار مي گيرد. اين عوامل عبارتند از: 1 -محدوده يا مسير عكسبرداري 2-مقياس عكس يا نقشه مورد تقاضا 3 - مقدار پوشش طولي و عرضي هنگام تنظيم زاويه عدسي دوربين 4 -نوع فيلم 5-تاريخ، فصل و يا ساعت عكسبرداري در حال حاضر سازمان نقشه برداري كشور با در اختيار داشتن يك فروند هواپيماي جت فالكن (Falcon) و چهار فروند هواپيماي دورنير (Dornier)، توانايي تهيه عكسهاي هوايي را در هر نقطه از كشور دارد. اين هواپيماها با برد پروازي 5/6 ساعت و ارتفاع پرواز بين 500 الي 42000 پا، عكسبرداري از هر نقطه و با هر مقياس لازم را ممكن مي سازند. سازمان نقشه برداري كشور علاوه بر تهيه عكسهاي پوششي (در مقياس 1:40000) براي توليد نقشه هاي بنيادي كشور و عكسهاي مطالعاتي و اجراي بسياري از پروژه هاي بزرگ عمراني بطور قائم در مقياسهاي متفاوت، توانايي تهيه عكسهاي مايل رنگي و سياه و سفيد از مكانهاي مقدس و مذهبي، بناهاي تاريخي، پروژه هاي عمراني، كارخانجات صنعتي و مراكز اقتصادي و بازرگاني را در مقياسهاي بزرگ دارد. پالايش مختصات عکسي: در يک دستگاه تحليلي، مختصات هر نقطه عکسي در يک سيستم قائم الزاويه دو بعدي اندازه گيري مي شود که مبداء آن ممکن است در خارج يا جاي دلخواهي از عکس قرار داشته باشد، ولي در بيشتر موارد به منظور حل مسايل فتوگرامتري به مختصات نقطه عکسي نسبت به نقطه اصلي (به عنوان مبداء) احتياج داريم (حل توجيه داخلي). بنابراين براي رسيدن به چنين مختصاتي لازم است مختصات هر نقطه اندازه گيري شده پس از حل توجيه داخلي تبديل به مختصاتي نسبت به نقطه اصلي شود. ولي از آنجا که تمام مختصات عکسي استخراج شده خام اند و عوامل فيزيکي در آنها دخالت دارند، لذا لازم است تأثير اين عوامل از مختصات عکسي حذف شود تا بتوان در حل مسايل فتوگرامتري از اين مختصات استفاده نمود. قبل از تأثير تصحيحات مربوط به عوامل خارجي روي مختصات اندازه گيري شده، به منظور تصحيحي خطاي سيستماتيک دستگاهها، تصحيحات ناشي از کاليبراسيون دستگاههاي تحليلي از قبيل کامپاراتورها را بر مختصات عکسي اثر مي دهيم. عوامل فيزيکي که بايد از مختصات عکسي حذف شوند، عبارتند از: 1-تغيير بعد فيلم: فيلم عکسبرداري ممکن است در اثر عواملي چون محيط (درجه حرارت، رطوبت)، نوع ماده حساس وغيره تغيير بعد بدهد که اين تغيير بعد سه گونه است: 1-1تغيير بعد يکنواخت: درصورتي که تغيير بعد فيلم در طول و عرض يکسان باشد. براي طول اندازه گيري شده روي عکس خطايي مثل dL وجود دارد بطوريکه: مقدار ثابت = dL/L 1-2تغيير بعد غير يکنواخت: ممکن است تغيير بعد فيلم در طول و عرض يکسان نباشد در اين حالت مي توان اين تغييرات را بصورت يک مدل رياضي (تبديل Affine) بيان کرد. 1-3تغيير بعد غير منظم: تأثير اين نوع تغيير بعد بر روي فيلم ممکن است ناشي از دلايل مختلف باشد از جمله: خاصيت الاستيک مواد روي فيلم، غير مسطح بودن سطح حامل لايه حساس و غيره. تأثير اين عوامل، گاه بصورت پيچيده اي بيان مي شود بطوريکه نمي توان يک الگوي خطي براي آنها بيان کرد. 2-اعوجاج عدسي کي از عواملي که باعث جابجايي اطلاعات هندسي روي فيلم مي گردد، اعوجاج عدسيهاي دوربين عکسبرداري است. اعوجاج عدسي باعث جابجايي تصوير در دو مولفه بصورت شعاعي و مماسي مي شود. 3-شکست اتمسفر شعاع نوراني که از زمين به دوربين مي رسد از هوايي که چگالي آن به تدريج کم مي شود از پايين به بالا عبور مي کند. بنابراين مسير شعاع نوراني شکسته مي شود بطوريکه اين مسير شکسته شده تابعي است از ضريب شکست هوا در تمام نقاط مسير شعاع نور. ضريب شکست خود نيز بستگي به ذرجه حرارت، دما، فشار، رطوبت و اتمسفر دارد. 4-انحناء زمين درصورتي که کار فتوگرامتري نسبت به يک سيستم مختصات سه بعدي انجام شده باشد، اعمال تأثير انحناي زمين به عنوان يک عامل اعوجاج امکان ندارد. ولي از آنجا که کار فتوگرامتري نسبت به يک سيستم مختصات دو بعدي (نقشه) انجام مي شود که نسبت به يک سطح مبنا معلوم است اعمال چنين اعوجاجي لازم مي آيد. 5- کشيدگي تصوير بدلايل مختلف ممکن است در لحظه عکسبرداري در تصوير برداشته شده کشيدگي تصوير ايجاد شود، عواملي چون حرکت هواپيما، دوران و لرزش در لحظه اي که دريچه (شاتر) باز مي شود ممکن است باعث مات شدگي تصوير و جابجايي نقاط تصوير شوند. براي حل اين مسئله، داخل دوربين، جبرانگر کشيدگي تصوير (IMS) طوري قرار داده مي شود که فيلم را در لحظه عکسبرداري حرکت مي دهد. اغلب در کارهاي فتوگرامتري، استفاده از IMS ضرورت پيدا نمي کند مگر براي کارهاي خاص که دقت بالا لازم داشته باشد. بطور کلي کشيدگي تصوير در اثر دو حرکت خطي و دوراني ممکن است صورت گيرد. در کاربردهايي از قبيل تصحيح پارامترهاي فيزيکي بطور يکجا روي اطلاعات عکسي اندازه گيري شده يا تصحيح خطاهاي سيستماتيک دستگاهي يا هر دوي اينها بطور يکجا از شبکه اي مي توان استفاده نمود که شامل نقاطي باشد، به فاصله مشخص از يکديگر که مختصات کليه نقاط آن در سيستم عکسي از طريق گزارش کاليبراسيون دوربين (با دقت تقريباً 1 ميکرون) مشخص باشد. درصورتي که هدف تصحيح پارامترهاي فيزيکي باشد، شبکه منظم در حين عکسبرداري در صفحه کانوني دوربين و در مسير فيلم خام قرار داده مي شود که پس از عکسبرداري کليه نقاط شبکهروي عکسهاي گرفته شده بيفتد. نقاط فوق در سيستم مختصات دستگاهي اندازه گيري مي شود همچنين مختصات عکسي اين نقاط معلوم است و دقت بالا (حدود 1 ميکرون) دارد . کنترل زميني: کنترل زميني در فتوگرامتري جهت تصحيح تصاوير با زمين ضروري بنظر ميرسد. دقتهاي کنترل زميني بايد عموماً خيلي بيشتر از دقت مورد نياز در نقشه برداري فتوگرامتري باشد. کنترل زميني بايد بر اساس روش اصلاح تصاوير که براي پروژه مورد استفاده قرار ميگيرد، برنامه ريزي شود. يک تيم ماهر مشتمل بر فتوگرامترها با ابزارهاي نقشه برداري و مهندسين مساح بايد بر اين برنامه نظارت داشته باشند. کنترل زميني بايد در اطراف منطقه مورد نقشه برداري باشد. نقاط کنترلي نيز برخي، در بخشهايي از عوارض زميني موجود، که در عکسها ديده خواهد شد، مستقر مي شوند و بقيه نقاط هم بر اساس نياز در مجاورت عوارض زميني موجود قرار ميگيرند. پيشرفتهاي امروزه در زمينه فن آوري GPS هوابرد باعث شده که جمع آوري موقعيت هاي افقي و عمودي مرکز هر عکس که در حين عمليات عکسبرداري گرفته شده، ميسر شود. تعداد ايستگاه هاي زميني بر اساس روشهاي اصلاح تصاوير تعيين مي شوند. در پروژه هاي مناطق بسيار کوچک از روشهاي قراردادي براي اصلاحات استفاده ميشود. اين روش نياز به حداقل 3 نقطه کنترلي افقي و 4 نقطه کنترلي عمودي در هر جفت عکس برجسته نما (Stereo pair) دارد. مثلث بندي هوايي يک روش پردازش رياضي است. تطبيق تصوير با زمين: فرآيند تطبيق عکس هوايي با زمين براي دقت نقشه نهايي حياتي است. امروزه بيشتر پروژه ها با استفاده از روش مثلث بندي هوايي تطبيق داده مي شوند. اين روش به نقاط کنترل زميني کمتري نسبت به روشهاي تطبيق قراردادي نياز دارد. در روش مثلث بندي از نرم افزارهاي کامپيوتري براي کنترل کيفيت نقاط انتخاب شده، در تمام طول پروژه استفاده ميکنند. اين روش نيازمند آن است که تصاوير گرفته شده ابتدا بلوک بندي شوند، بنابراين براي اجراي پروژه در مناطق بزرگ، مي تواند مورد بررسي قرار گيرد. سرعت و کيفيت کنترلي بالاي اين روش باعث شده که براي پروژه هاي مناطق کوچک هم مورد استفاده قرار گيرد. جمع آوري عوارض: جمع آوري عوارض در نقشه برداري فتوگرامتري عموما شامل 4 دسته ميباشند: عوارض توپوگرافيکي عوارض پلانيمتري ارتوفتوگرافي کاربري زمين اين نوع عوارض ميتوانند با دقت از روي جفت تصاوير برجسته نما (Stereo pair) جمع آوري شوند عوارض توپوگرافي: اين عوارض شامل دو دسته اند: الف) نقاط جرمي Mass point: که شامل موقعيت افقي و عمودي نقاط ويژه روي زمين است. ب) خطوط شکسته Breaklines: خطوطي هستند که بيانگر تغيير شديد در ارتفاع ميباشند مثل عوارض آبراهه اي و يا لبه جاده ها. دو عارضه فوق در چندين نوع مدل ارتفاعي مورد استفاده قرار ميگيرند و بصورت مدل عوارض زمين رقومي (Digital Terrain Model) يا (DTM) براي ساختن مدل ارتفاعي رقومي که تنها به نقاط جرمي براي ساختن آن نياز است. مدل TIN که بصورت يک مدل سطحي ايجاد ميشود و توسط کامپيوتر مورد پردازش قرار گرفته و خطوط کانتور را ايجاد ميکند، همچنين از اين مدل براي طراحي و ايجاد داده هاي مقاطع عرضي در منطقه مورد مطالعه (مثل مسير رودخانه ها براي تحليلهاي هيدوليکي) استفاده ميشود. 2-عوارض پلانيمتري: عوارض پلانيمتري شامل ساختمانها، جاده ها، راه آهن و ... ميشود. اين عوارض معمولا بصورت چندضلعي هايي مبتي بر پيرامون عوارض، جمع آوري ميشوند. اين عوارض بايد در عکسبرداري هوايي ديده شوند. عوارض زير زميني بطور فتوگرامتريکي جمع آوري نمي شوند. ميزان جزئيات پلانيمتري عموماً توسط مقياس عکسبرداري جمع آوري ميشوند، مثلاً: نقشه برداري با مقياس 1:600 عموما مسير پياده روها، تيرهاي چراغ برق، پرچينها، جاده ها، جدولها، منهولها (مسيرهاي فاضلاب)، آبگيرها و شکل ساختارهاي مجزا را در اختيار قرار ميدهد. ولي در نقشه اي با مقياس 1:16800 موارد ذکر شده فوق ديده نخواهند شد و ساختمانها با نشانه هاي خاص نشان داده ميشوند. هر چه مقياس نقشه برداري فتوگرامتري بزرگتر باشد نياز به عکسهاي هوايي با مقياس بزرگتر است، زيرا جزئيات عوارض پلانيمتري بيشتري که قابل ديد و چاپ هستند بايد جمع آوري شوند. 3-ارتو فتوگرافي: جمع آوري عوارض پلانيمتري هم وقت گير و هم پرهزينه است. ارتوفتوگرافي يک بستر اقتصادي را براي بيشتر پروژه ها فراهم ميکند. ارتوفتوگرافي شامل فرآيندي است که توسط آن انحرافهاي حاصل در سيستم دوربين و انحرافهاي حاصل از تغييرات ارتفاع را در عکسهاي هوايي اوليه از بين مي برد. مقياس عکسهاي هوايي بايستي با مقياس افقي ارتوفتو نهايي و دقت و قدرت تفکيک پيکسل زميني نهايي متناسب باشد. بنابراين اسکن عکسهاي هوايي بايستي با قدرت تفکيک بسيار بالا انجام شود. مدل ارتفاعي رقومي بدست آمده از عکسهاي هوايي نيز بايد اسکن شود. اين مدل براي ايجاد خطوط کنتور و يا مدل سازي سطح زمين مورد استفاده قرار مي گيرد. نرم افزارهاي کامپيوتري، DEM و تصاوير اسکن شده را ادغام نموده و فايلهايي با تصاوير ارتوفتو را ايجاد ميکنند. اين فايلهاي تصويري دوباره مورد بازبيني قرار گرفته و تصحيحات مربوط به ناهنجاريهاي راديومتريک روي آن انجام ميشود. از ديگر تصحيحات انجام شده، ميتوان به تصحيح مربوط به تغييرات ارتفاع مربوط به پلها و روگذرها با زمين اشاره کرد. تغييرات ارتفاعي مربوط به ساختمانهاي بلند معمولا انجام نمي شود مگر اينکه بطور ويژه در پروژه مطرح شده باشد. مطالعات علوم زمين , با توجه به هدف ممكن است در مقياس هاي گوناگون باشد. در علوم زمين مقياس دلالت بر اندازه يك عارضه بر روي كاغذ تقسيم بر اندازه همان عارضه بر روي زمين دارد. در حال حاضر مقياس هاي استانداردي كه در جهان بكار مي رود عبارتند از مقياس جهاني , 1:1000000 , 1:500000 , 1:250000 , 1:100000 , 1:50000 و بزرگتر مي باشد. دليل استفاده از اين اعداد بعنوان مقياس استاندارد , مقياس عكس هاي هوايي است كه بعنوان پايه نقشه ها, برداشت گرديده است. البته كشورهايي كه نقشه هاي پوشش سراسري خود را در مقياس هاي بزرگ به اتمام رسانده اقدام به تعريف مقياس جديد نموده تا نقشه هايي با دقت بيشتر تهيه نمايند
-
بخش سوم: سنگهاي رسوب: الف) سنگهاي رسوبي سخت شده: وجود چينه بندي در بيشتر سنگهاي رسوبي نکته اساسي در تفسير آنها از روي عکسهاي هوايي است. الگوهاي نواري اين سنگها به دليل اختلاف مقاومت لايه هاي رسوبي در مقابل فرسايش در عکسهاي هوايي ديده مي شوند. در اين پديده لايه هاي مقاومتر برجستگيها و طبقات کم استحکام گوديها را در اثر هوازدگي و حذف و رفع مواد به خاطر شستشوي سطحي مواد تشکيل مي دهند. در عکسهاي هوايي شيلها و سنگهاي دانه ريز رسوبي، تن نسبتاً تيره، زهکشيهاي ريز بافت و درزهاي متراکم با فاصله منظم از هم دارا مي باشند. سنگهاي دانه درشت آواري (تخريبي)، بر خلاف سنگهاي دانه ريز در عکس هوايي تن نسبتاً روشن، زهکشيهاي درشت بافت و درزها دور از هم و منظم دارند. در يک منطقه آب و هوايي مشخص تراکم زهکشي تابع مقاومت سنگ در برابر فرسايش است، بطوريکه با کم شدن مقاومت سنگ، تراکم زهکشي افزايش مي يابد. از طرفي ديگر، مقاومت سنگ در برابر فرسايش با نفوذپذيري سنگ ارتباط اساسي دارد، چنانچه سنگهايي که قابليت نفوذ کم دارند، مقاومتشان در برابر فرسايش کمتر است. از اين جهت است که سنگهاي آواري دانه ريز عموماً شبکه زهکشي ريز بافتي دارند. نوع زهکشي يک منطقه مي تواند از نظر مطالعات زمين مورد توجه باشد. زهکشيهاي حلقوي و نرده اي عموماً نشانه وجود سنگهاي رسوبي يا معادل دگرگونه آنها مي باشد، ولي هيچ يک از الگوهاي زهکشي معرف خاص سنگهاي رسوبي نيستند. نوع رستنيها هم در تشخيص انواع سنگها مفيد واقع مي شود. مثلاً بر روي سنگهاي آهکي درختان آکاسيا و آلبيزا و روي سنگهاي کوارتزيت، گياهان ايزوبرلينا و براکيستگيا رويش يافته اند سنگهاي آذرين الف) سنگهاي آذرين بيروني: عوامل موثر در شناسايي اين سنگهاعبارتند از زهکشي ها، بافتها، ويژگي توده اي سنگ و هبودي متقاطع با سنگهاي فراگير. اگر ناحيه به مقدار کم دچار تغيير شکل شده باشد، علاوه بر زمين رخساره ها، معيارهاي ديگري هم مي توانند در تشخيص آنها موثر باشند. بنابراين فقط جريانهاي تغيير شکل نيافته که اغلب مربوط به دوران سوم و جواتر از آن هستند که بدون نياز به بازبيني در روي زمين به آساني از روي عکسهاي هوايي مشخص مي شوند. نقشه زميني تهيه شده از منظره بالاي اين مناطق، منظره بريده بريده اي از گياهان و توپوگرافي را نشان مي دهد. سطح يک جريان گدازه ممکن است بر خلاف سطح سنگهاي رسوبي پشته دار و ناهموار باشد و در جايي که چندين جريان گدازه با هم انباشته شده باشند، توپوگرافي منطقه امکان دارد چند فرم تراس مانند و بدون نظم را نشان بدهد. همبري هاي دگرشيب بين جريان گدازه و سگهاي واقع در زير آن ممکن است در شناسايي سنگهاي خروجي موثر باشد. جريانهاي بازالتي و مافيک در عکسهاي سياه و سفيد تن تيره تري دارند در حاليکه گدازه هاي ريوليتي يا فلسيک، تن روشني را دارا مي باشند. اگر در جايي گدازه روي منطقه آذرين يا دگرگونه تغيير شکل يافته اي قرار گرفته باشد، وجود يک سطح کم شيب همرا با الگوي بريده بريده رستنيها و توپوگرافي نشانه وجود سنگهاي خروجي است و در بعضي نواحي ديده مي شود که گسلهاي لايه ها و طبقات زيرين در حاشيه جريان گدازه بطور ناگهاني قطع شده اند بسيار مي کند. دايکها بر روي عکسهاي هوايي بصورت تيغه هايي راست يا انحناء دار جلوه مي کنند که به علت مقاومت بيشترشان در برابر فرسايش نسبت به سنگهاي اطراف برجسته شده اند. همچنين به دليل تفاوت در نوع سنگ، اختلاف تن عکس ايجاد مي کنند. سيلها به موازات لايه بندي در سنگهاي رسوبي تشکيل مي شوند حتي اگر بين آنها و سنگهاي رسوبي اطراف اختلاف تن شديدي هم وجود داشته باشد، تفسير آنها به عنوان سنگ آذرين بر روي عکس هوايي مشکل خواهد بود. لاکوليتها، استوکها و باتوليتها، به علت شرايط طبيعي تشکيل خود به هنگام نفوذ سبب کج شدن و خارج گشتن لايه هاي رسوبي از حالت اوليه مي شوند و در مناطقي که توده هاي آذرين بيرون زدگي داشته باشند، الگوي شيبها در سنگهاي اطراف تأييد کننده معيارهاي ديگر وجود سنگهاي آذرين است. نواحي گنبي شکل که در اثر تزريق مواد آذرين در لايه هاي رسوبي حاصل مي شوند، در سطح خود زهکشيهايي از نوع شعاعي مانند آنچه در برخي سنگهاي چين خورده رسوبي تشکيل مي شوند، نشان ميدهند. ولي اگر اين ناحيهوسيع باشد به علت ماهيت همگن اين سنگها زهکشيهايي از نوع شاخه درختي يا دندرتيک خواهد شد مگر اينکه اين زهکشي ها در کنترل يک سيستم شکستگي باشند. علاوه بر مطالب فوق، اختصاصات توپوگرافي و مشخصات فرسايشي نيز در شناسايي و تفسير بعضي از مناطق آذرين کمک مي کند. مثلاً گرانيتها در بعضي نواحي گرمسيري در عرضهاي جغرافيايي پايين به شکل پشته ها و تپه هاي گرد يعني با توپوگرافي مدور ديده مي شوند که روي آنها گياه يکنواختي نيز روييد ه است. وجو د زهکشي دندانه اي مي تواند مميز اين گونه نواحي بشمار آيد. سنگهاي دگرگونه به علت اينکه سنگهاي دگرگونه فاقد ويژگيهاي مشخصه در مقياس بزرگ هستند، تشخيص و تفسير آنها در عکسهاي هوايي مشکل است. تشخيص لايه بندي که در تفسيرهاي ساختاري اهميت زياد دارد در ساختارهاي کوچک مقياس مشکل است. در حقيقت بيشتر روندهاي ساختاري که مي تواند در عکس تفسير شود، معرف تورق (فولياسيون) هستند تا لايه بندي. وقتي که تشکيلات بيرونزدگي خوبيداشته باشند، اختلاف تن بهترين راهنما در تشخيص لايه بندي بشمار مي آيد. تشکيلات ضخيم کوارتزيت و مرمر اختصاصات عکسي مربوط به لايه هاي رسوبي اوليه را نشان مي دهند. با اين حال امکان دارد واريزه تخته سنگهاي کوارتزيتي بر خلاف واريزه هاي يک بلندي ماسه سنگي بصورت بلوکي درآيند. همچنين گياهي که رويش بر ماسه سنگ را به دليل ساخت فيزيکي به ويژه خلل و فرج فراوان آن، ترجيح مي دهد، بر روي معادل دگرگوني ماسه سنگ يعني کوارتزيت رشد نمي کند. وجود رديفهاي موازي و مشخص از تيغه ها و نواحي پست بصورت متناوب، ممکن است به دليل رخ منطقه اي يا تورق و يا محور چين باشد. به اين ترتيب بافت توپوگرافيک يک ناحيه مي تواند معرف وجود سنگهاي دگرگونه در لايه هاي زيرين باشد ساختارها الف) لايه هاي افقي: لايه هاي افقي يا تقريباً افقي در نقاطي که انواع مختلف سنگهاي رسوبي نسبت به يکديگر اختلاف داشته باشند، خصوصاً اگر تن ها بصورت نوارهاي ممتد در امتداد تراز نماهاي توپوگرافيک جلوه کنند، به آساني شناسايي مي شوند. همچنين در ناحيه اي که سنگهاي مقاوم و کم مقاومت هر دو وجود داشته باشند، ويژگيهاي مربوط به شيب عموماً مي تواند بر وجود لايه هاي افقي دلالت کند. سنگهاي مقاوم معمولاً شيبهاي تند يا پرتگاه هاي قائم دارند، درصورتي که لايه هاي کم مقاوم زاويه شيب کمتري دارند. اين تغييرات چشمگير در شيب بين دو لايه معمولاً در امتداد خط ترازنماي توپوگرافي ادامه مي يابد. به دليل يکسان و يکنواخت بودن مقاومت يک نوع سنگ در برابر فرسايش، خصوصاً در يک جهت افقي، الگوي زهکشي روي لايه هاي افقي به شکل دندانه اي در مي آيد. مگر اينکه زهکشي تحت تأثير درزها و گسلها واقع شده باشد. ب) لايه هاي شيب دار: وجود شيب در لايه هاي رسوبي را به چند طريق در عکسهاي هوايي مي توان مشاهده کرد. هرگاه سطح توپوگرافيک و سطح لايه بندي با هم مطابقت داشته باشند، شيب لايه بر روي عکس هوايي به آساني مشخص مي شود. در نواحي که شيب لايه ها خيلي ملايم است، با استفاده از عکسهاي هوايي بهتر مطالعه مي شوند چرا که اغراق آنها در جهت قائم، سبب مي شود که شيب هاي ملايم به سهولت تفسير شوند. در نقاطي که لايه بندي بصورت نوارهايي با تن عکسي مختلف يا با انقطاع توپوگرافيک در شيبها که معلول اختلاف در مقاومت لايه هاست، نمايان مي شود، مي توان از قاعده V در تعيين جهت شيب لايه ها استفاده نمود. بدين معني که جايي که امتداد لايه به وسيله دره حاصل از رودخانه قطع شود، شکل V را در محل بيرون زدگي جهت شيب لايه را نشان خواهد داد. در مناطقي که لايه ها از مواد سطحي يا رستنيها پوشيده شده اند از روي زهکشي موجود مي توان جهت شيب لايه را تعيين کرد: جاييکه شيب لايه ها ملايم باشد، شاخه هاي نسبتاً طويل رودخانه در جهت شيب لايه و به سمت پايين جريان پيدا مي کنند و شاخه هاي کوتاه فرعي جهت شيب دامنه پشتي را نشان مي دهند و در صورتي که شيب تند باشد اين رابطه کاملاً برعکس است. چينها چينها عموماً بصورت نمودهاي واضحي در روي عکسهاي هوايي ديده مي شوند، خصوصاً وقتي که يک چين بطور کامل در يک تصوير جاي بگيرد و آرايش ساختاري ساختاري منظم لايه ها قابل تسخيص باشد؛ يا در جاييکه فرسايش مقطع عرضي، ساختار را در معرض ديد قرار داده باشد. در تشخيص يک چين و شناسايي حدود آن مشخصات زهکشي مي تواند کمک فراواني بکند. در برخي نواحي رودخانه هايي که در دره هاي ناوديسي جاري هستند، حرکتي کند داشته و تشکيل مئاندر مي دهند و همچنين داراي کناره هايي پست با مرزهاي باتلاق و انشعابهاي مئاندري هستند. اما رودخانه هايي که در دره هاي تاقديسي جاري هستند ديواره هاي پرشيب داشته و کمتر حالت مئاندري دارند. گسلها يکي از مزاياي مطالعه عکسهاي هوايي تشخيص و تعيين حدود گسلهاي بزرگ زاويه يا گسلهاي احتمالي است. رديف تکه هاي رودخانه و مسيرهاي کوچک زهکشي احتمالاً معمولترين شاخص گسلها هستند. در روي عکسهاي هوايي، اغلب گسلهاي با زاويه زياد بصورت خط راست يا داراي انحناي کم ظاهر ميشوند و اين مشخصه احتمالاً مهمترين راهنما در امکان وجود يک گسل است. خطوط دلالت کننده بر وجود يک گسل ممکن است بصورت رديفي از رستني، انشعابهاي مستقيم مسير رودخانه ها، رديف درياچه ها و تالابها و چشمه ها ظاهر شوند. تغيير مشخص و واضح در تن عکس يا زهکشي و بافت فرسايشي در دو طرف يک نمود خطي همچنين تغييرات تن در امتداد يک نمود خطي که به وسيله رويش گياهان ممکن است تيره تر ظاهر شود و نيز رديفها در توپوگرافي که شامل عوارض زيني وار يا برجستگيهاي منفرد در توپوگرافي و پرتگاه هاي مستقيم و شيب دار، گوديهاي محدود به خط راست و يا هر ترکيبي از اين عوارض مي تواند نشانه وجود گسل باشد. گسبها ممکن است بوسيله جابجا شدگي افقي يا عمودي لايه ها يا واحدهاي سنگي شناخته شوند. عدم هماهنگي ساختارها در سنگهاي مختلف همراه با انحناي شديد يا اثر نامنظم همبري گسلي سنگهاي گسل خورده، بهترين راهنما بر وجود گسلهاي کوچک زاويه است. درزها درزها نيز مانند گسلها در عکسهاي هوايي غالباً بصورت نمودهايي خطي جلوه مي کنند. در سنگهاي رسوبي بدون شيب با چين خوردگي ملايم، بيشتر درزها شيب نسبتاً زياد يا قائم دارند و فاصله شان از يکديگر يکسان و منظم است و غالباً از دو مجموعه اصلي تشکيل شده اند که روي عکسهاي هوايي بصورت خطوط متقاطع با زوايايي تقريباً عمود بر هم ديده مي شوند که توپوگرافي را بصورت بلوکي جلوه مي دهد؛ هر چند درزه ها ممکن است در يک جهت کاملاً توسعه پيدا کنند و در اين صورت نمود خطي واضحي نسبت به سطح شکستگي مي دهند. تشخيص بسياري از درزها به علت رويش گياهان در امتداد آنها آسان مي شود. رخ و تورق در سنگهاي دگرگون شده، خصوصاً آنهايي که منشاء شيل يا ديگرسنگهاي آواري نازک لايه را دارند، رخ يا تورق عموميت دارد که تشخيص آنها روي اغلب عکسهاي هوايي مشکل است. با اين حال ماهيت بافت يک ناحيه دگرگون شده بر عکسهاي هوايي که الگوي رودخانه يا رستنيها و همچنين تيغه هاي توپوگرافيک موازي و آبکندها را نشان مي دهند، مي توانند منعکس کننده رخ يا تورق باشند. دگرشيبها تفسير و تعبير دگرشيبها روي عکسهاي هوايي بطورکلي مشکل است. يک دگرشيبي زاويه اي را مي توان از روي ناهماهنگي لايه بندي از لحاظ امتداد، شيب و يا هر دو آنها، در خط همبريي که مسير نامنظم در سراسر ناحيه داشته باشند، استنباط کرد. ولي تمام ناهماهنگي ها نيز نمي تواند دليل بر وجود دگرشيبي باشد زيرا گسل خوردگي در منطقه چينه بندي متقاطع محلي نيز مي تواند ياعث ايجاد ناهماهنگي شود. در يک مقياس محلي، جدا شدن خرده سنگهاي رودخانه اي ناپيوسته بدون شيب از چينه هاي قطع شده زيرين مثالي روشن از دگرشيبي هستند. تفسيرعکسهاي هوايي در زمين شناسي نفت عکسهاي هوايي را زمين شناسان در صنعت نفت به مقياس وسيعي بکار مي برند؛ بخصوص در نقشه بسياري از ساختارهاي زمين شناسي بزرگ مقياس که به دليل چگونگي جلوه طبقات شيب دار در سطح زمين، به سهولت شناخته مي شوند. شواهد و دلايل غير مستقيم حاصل از مطالعه تفسيري عکسها، متکي بر اطلاعاتي است که از از انواع جلوه هاي ساختارهاي زير سطح زمين بر سطح زمين بدست مي آيد. مثلاً از الگوي رودخانه ها و رستنيها يا حالات نابهنجار آنها. شواهد غير مستقيم خصوصاً در نواحي اي مفيدند که بيرونزدگي در آنها کم يا هيچ باشد، مانند نواحي داراي ناهمواري اندک و يا نواحي با رويش انبوه گياه. در اين قبيل نواحي، عموماً شواهد و دلايل مستقيماً به ساختمان اشاره ندارد، بلکه معرف حالات غير عادي، نظير تغيير وضع زهکشيها از هنجار معمول طبيعي آنها در يک منطقه است. از طرفي حالات غير عادي به نوبه خود معرف ساختاري احتمالي در زير سطح زمين هستند. بنابراين گرچه دلايل و شواهد سطحي به تنهايي در مورد ساختارهاي زير سطح زمين اعتبار قطعي ندارند، ولي ممکن است راهنماها و انگيزه هايي براي کاوشهاي بعدي ارائه کنند. تفسير و مطالعه عکسهاي هوايي در کاوش کانسارها: در جستجو براي کانسارها، نظير اکتشاف نفت وجود سنگ ميزبان يا ساختارهاي مناسب يا هر دوي آنها ضروري است. بنابراين تعيين مشخصات عمومي سنگ شناسي و نحوه پراکندگي واحدهاي سنگي و ساختارهاي مرتبط به يکديگر به عنوان پايه و اساسي در طرح اکتشاف مواد معدني موجود در يک ناحيه از اولويت برخوردار است. عکسهاي هوايي نه تنها مي توانند در به دست دادن اطلاعات و دانسته هاي مربوط به زمين شناسي از نظر ساختاري و سنگ شناسي در کاوش معدن مفيد باشند، بلکه مي توانند جزئياتي از فيزيوگرافي را آشکار سازند که در کشف معادن خصوصاً کانه هاي پلاسري، راهنماي مطلوبي بشمار آيند. معيارهاي گياه شناسي هم در کشف معادن به کمک عکسهاي هوايي موثر هستند، هر چند که تاکنون در اين زمينه کار مهمي صورت نپذيرفته است. تفسير و مطالعه عکسهاي هوايي در زمين شناسي مهندسي: سالهاست که عکسهاي هوايي را براي تهيه اطلاعات مربوط به توپوگرافي و بهره وري از زمين در تعيين راهها و ديگر عوارض مصنوعي بکار مي برند؛ اما به تازگي است که عکسها را به عنوان يک منبع اطلاعاتي زمين شناسي در مقاصد مربوط به مهندسي شناخته اند. بسياري از دانسته هاي زمين شناسي را که در زمين شناسي مهندسي کاربرد دارند، مي توان از عکسهاي هوايي بدست آورد. ازجمله اين گونه اطلاعات عبارتند از: الف) تشخيص و تعيين محل مواد خاکي، خاصه مواد دانه اي که مکانهايي مناسب براي پي ساختمانهاي صنعتي و فرودگاه ها و جاده ها هستند. ب) تشخيص و تعيين محل خاکهاي رسي و خاکهاي سيلتي رس دار که در رابطه با محل ايجاد ساختمانها، فرودگاه ها و بزرگراهها، ويژگيهاي نامناسب دارند. ج) تعيين محل موادي که بصورت انبوهي مجتمع شده اند. د) تميز و تشخيص مناطقي که ممکن است روي پرمافراست واقع شده باشند. ه) تفسير مناطقي که زمين لغزه ممکن است در آنجا رخ دهد. و) تحليل زمين شناسي ساختاري در نواحي مربوط به تونلها، سدها و مناطق ذخيره آب. ز) انتخاب ناحيه نمونه براي بررسي دقيق خاکها و سنگها تفسير و مطالعه عکسهاي هوايي در مطالعات آب شناسي: از کاربرد و تفسير عکسهاي هوايي در مطالعات آب شناسي، نوشته هاي کمي در دسترس است. هر چند که در کارهاي عملي و تحقيقي مربوط به اين نوع مطالعات تکنيکهاي فتوژئولوزي کاربرد خود را نشان داده اند، ولي در حال حاضر استفاده عملي عکسهاي هوايي در مطالعات هيدرولوژي تا حد زيادي به تهيه نقشه آبهاي زير زميني، به خصوص در مناطق پوشيده از خاک محدود است. به عنوان يک وسيله کمکي در تهيه نقشه آبهاي زير زميني، عناصر الگوي خاک بر حسب شرايط سطح زمين، نظير بسياري از مطالعات مربوط به زمين شناسي مهندسي، ارزيابي مي شود. به عنوان مثال وجود زهکشيهاي درشت بافت يا فقدان زهکشي در هر ناحيه مي تواند دليلي بر وجود مواد با قابليت نفوذ زياد باشد و يا زمين رخساره ممکن است معرف نوع مواد تشکيل دهنده ناحيه باشد که اين امر اجازه مي دهد تا درباره قابليت نفوذ، مقدار تقريبي خلل و فرج و استعداد نهايي محل در تشکيل مخازن آب بررسي و ارزيابي کامل صورت گيرد. علاوه بر آنها، عکسهاي هوايي اطلاعاتي ارائه مي دهند که مستقيماً به وجود آب اشاره دارد، مانند توزيع ترجيحي رستنيها در حواشي پوششي شني. نوع رستني هم به نوبه خود استنباط هايي درباره کيفيت عمومي آب را امکان مي دهد. مثلاً سدر نمکي مقدار زياد نمک را در آب تحمل مي کند در حالي که درخت چوب پنبه تحمل چنين شرايطي را ندارد. سيستم هاي تصوير برداري غير عکسي از آنجا که حساسيت دوربينهاي معمولي عکسبرداري فقط به بخش مرئي طيف الکترومغناطيسي محدود مي شود، لذا مفسرين علاقه مند مي باشند که از قسمتهاي ديگر طيف نوري از جمله ماوراي بنفش، ميکروويو و ساير قسمهاي غير مرئي طيف الکترومغناطيس نيز استفاده نمايند. ابزاري که براي بخش نامرئي طيف بکار برده ميشود بر حسب منطقه اي از طيف که مورد مصرف قرار مي گيرد، نامگذاري مي شوند. دامنه اين اين سيستم از اشعه گاما تا امواج راديويي بر حسب طول موج مي باشد. بعضي از ابزار در طول موجهاي پهن تري قابل استفاده هستند؛ مانند ماوراي بنفش تا مادون قرمز. ضمناً مي توان در يک لحظه از کانالهاي اطلاعاتي زيادي در طول موجهاي مختلف بهره گرفت. پاره اي از سنسورها ممکن است فعال باشند يعني منبع تابشي را خود تأمين مي کنند و برخي ديگر نيمه فعال هستند، يعني وابستگي به عوامل مختلف سيستم پيدا مي نمايند و يا غير فعال بوده و وابستگي تمام به منبع نور ديگري از جمله تشعشعات خورشيد دارند. سنسورهاي مخصوص تشعشع غير عکسي معمولاً براي اندازه گيري کميتهاي فيزيکي قسمتي از سطح زمين يا مسيري از اتمسفر که در ميدان ديد دستگاه قرار مي گيرند، بکار برده مي شود. بخش حساس ابزار در طبقات مختلف تقسيم بندي مي گردند. مثلاً ابزار اندازه گيري راديومتريک مي تواند براي مجموعه نيروي تشعشعي يک باند طيف مربوط به باريکه اي از زمين يا اتمسفر به ابعاد دقيق و معين بکار رود. اسپکترومترها نيز براي اندازه گيري توزيع انرژي دريافت شده از بخشهاي مختلف طيف مي باشند. در بخش ميکروويو پراکنده سنج راداري اندازه نيروي بازگشتي را در قالب مشخصه انعکاسي يا الکتريکي از سطح زمين به ما مي دهد. فتوگرامتري Photogrammetry تاريخچه: پايه گذار علم فتوگرامتري يک سرگرد فرانسوي به نام لوسدا (A. Laussedat)، بود. او در سال 1859 براي کميسيون آکادمي علوم پاريس نشان داد که انسان چطور ميتواند با استفاده از زوج عکس، مختصات نقاط را محاسبه کند. در همين زمان در آلمان شخصي به نام مايدن باور (A. Meydenbaver)، اولين آزمايش موفق خود را تحت عنوان فتوگرامتري ساختمان پشت سر گذاشت. اين علم در اتريش از تاريخ 1887 تاکنون مورد استفاده قرار گرفته و همچنين دو مهندس اتريشي به نامهاي هافرل (Hefferl) و ماورر (Maurer) اولين طرح دستگاه فتوگرامتري را جهت استفاده در راهسازي و آبرساني به انجام رساندند. بعد از اينکه در سال 1901 پالفريش (Pulfrich) مقدمات علم استريوفتوگرامتري را ارائه کرد، راه را براي مخترع با ذوقي به نام اورلز (Orels) در سال 1909 که دستگاه استريواتوگراف را اختراع کرد، هموار ساخت.
-
بخش دوم: سيستمهاي برجسته بيني: 1-آناگليف (Anagliph): در اين سيستم، دو عکس از يک منظره با دو رنگ مکمل که معمولاً قرمز و آبي هستند، بر روي هم چاپ و يا روي صفحه اي تصوير مي شوند. سپس با نگرش از درون دو فيلتر به همان رنگها که ممکن است مانند عينک به چشم بزنند، دو تصوير از هم جدا شده و با هر چشم يک تصوير مستقل به مغز منتقل و از آنجا، با توجه به اصول برجسته بيني، تصوير سه بعدي مشاهده مي شود. از مشکلات اين روش پايين بودن کيفيت و روشني تصوير مي باشد. 2- وکتوگراف (Vectograph): در اين سيستم از نور پلاريزه استفاده مي شود. اين روش نيز مشابه روش فوق است با اين تفاوت که تفکيک دو تصوير بوسيله عمل پلاريزه انجام مي شود. يکي از تصاوير با 45 درجه زاويه نسبت به افق پلاريزه مي شود و فقط مي تواند با عدسي مشاهده گردد که داراي نور پلاريزه 45 درجه اي ولي برعکس باشد و ديگري داراي زاويه 90 درجه نسبت به اولي است که مي تواند از درون عدسي برعکس عدسي اول ديده شود. لذا با ايجاد دو تصوير جداگانه از يک صحنه و استفاده از اين روش در مرکز بينايي، باعث عمق سه بعدي مي گردد. اين سيستم در مسائل مربوط به تهيه نقشه جايي نداشته و فقط آساني مشاهده آن بوسيله هر فردي، از مزاياي اين روش مي باشد. 3-تري ويژن (Trivision): اين عکسها بدون کمک هر وسيله اي مي توانند بصورت برجسته ديده شوند. جدايي تصوير بصورت مکانيکي و استفاده از کاغذهاي مخصوص که روي آنها را سطح نازک و موجداري پوشانيده، انجام ميگردد. اين تصاوير را معمولاً از فواصل کم و با دوربينهايي با زاويه خيلي باز و فيلم مخصوص مي گيرند. اين سيستم در تهيه نقشه مصرفي ندارد و فقط به لحاظ تبليغاتي يا تهيه مناظر زيبا براي دکور بکار مي رود. 4- سيستم هولوگرافي (Holographic System): در اين نوع بازسازي مدلهاي برجسته، از اشعه ليزر استفاده مي گردد و مشاهده تصوير سه بعدي نيز به سادگي انجام مي شود. عناصر اصلي در تفسير عکسهاي هوايي: مفسران تازه کار اغلب در مواجه با اولين عکس هوايي با اشکال مواجه مي شوند. کلاً عکسهاي هوايي داراي سه تفاوت عمده با ديگر عکسها ميباشند: 1-عکسها از يک موقعيت هوايي (و ناآشنا) به تصوير کشيده شده اند. 2-بيشتر مواقع، طول موجهاي مادون قرمز ثبت ميشوند. 3-عکسها با مقياسي گرفته ميشوند که براي بيشتر مردم غير عادي است. عناصر پايه اي که به تشخيص اشياء روي عکسهاي هوايي ميتوانند کمک نمايند، عبارتند از: تن (Tone): تن عکس که همان ظاهر يا رنگ نيز ناميده ميشود، اشاره به درخشندگي نسبي يا رنگ عناصر روي عکس دارد. شايد اين مهمترين قسمت تفسير عناصر موجود روي يک عکس باشد زيرا بدون تفاوت در تن ها هيچ عنصري قابل تشخيص نيست. اندازه (Size): اندازه اشياء بايد در مقياس عکس در نظر گرفته شود. به عنوان مثال، مقياس به ما کمک مي کند تا يک تالاب ذخيره آب با يک درياچه روي عکس متمايز شود. شکل (Shape): اشاره به نماي ظاهري و عمومي اشياء دارد. اشکال با شکل هندسي منظم معمولا نشانگر حضور و استفاده انسان ميباشد. بعضي از اشياء تقريباً فقط براساس شکل آنها قابل شناسايي هستند. مثل: ساختمان پنتاگون، ميدانهاي فوتبال، تقاطع بزرگراه هاي هم ارز. بافت (Texture): درک همواري يا ناهمواري سيماي تصاوير بعلت فراواني تغيير در تن عکسها است که بوسيله يکسري اشکال ريز که قابل تفکيک نيستند، ايجاد ميشوند. علفها، سيمانها و آب معمولا بصورت هموار، در حالي که پوشش جنگلي بصورت ناهموار ظاهر ميشوند. الگو (Pattern): الگو يا آرايش مکاني بوسيله اشياء در عکسها قابل تشخيص هستند. مثلاً: الگوي تصادفي که توسط قرار گرفتن نامنظم درختان در يک ناحيه بوجود آمده و يا يک باغي که در آن درختان در فواصل منظم در رديفهاي مختلف قرار گرفته اند. سايه (Shadow): سايه ها در زمينه تعيين ارتفاع اشياء در عکسهاي هوايي به مفسران کمک مي کنند، هرچند که اشياء تيره در تصاوير گول زننده هستند. جايگاه (Site): اشاره به موقعيت توپوگرافي و جغرافيايي دارد. اين خصوصيت در عکسها اهميت ويژه اي در تشخيص انواع پوشش گياهي و ريخت زمين دارد. به عنوان مثال، فرورفتگيهاي بزرگ دايره اي در زمين به آساني بصورت يک گودال مثلاً در مرکز فلوريدا، جاييکه سنگ بستر آن ماسه سنگي است، در نظر گرفته ميشود. هرچند در جاهاييکه پوشش زمين گرانيتي است، تشخيص مشکل ميشود. تجمع (Association): بعضي از اشياء در اجتماع با ديگر اشياء يافت ميشوند. زمينه يک شيء بيانگر آن است که آن شيء چه چيزي ميباشد. مثلاً معمولاً تأسيسات انرژي هسته اي در کنار و يا در ميان محوطه هاي مسکوني قرار ندارد. مزاياي عکسهاي هوايي در مشاهدات زميني: عکسهاي هوايي نکات اصلاح شده بهتري را پيشنهاد مي کند. عکسهاي هوايي داراي توانايي توقف فعاليتها ميباشند (در بررسي پروژه هاي بزرگ اعم از اکتشافي، ساختماني و......... آنها يک سند پايدار را ثبت ميکنند )عکس به عنوان سندي است كه وضعيت محل عکسبرداري را در زمان عکسبرداري نشان ميدهد( آنها داراي حساسيت طيفي وسيعتري نسبت به چشم انسان هستند. آنها داراي قدرت تفکيک مکاني و صحت هندسي بهتري نسبت به روشهاي سنجش زميني هستند. انواع عکسهاي هوايي: سياه و سفيد رنگي مادون قرمز رنگي در سال 1903 يا 1904 اولين فيلم مادون قرمز سياه و سفيد و قابل اطمينان در آلمان ساخته شد. چکيده فيلم شامل فيلم معمولي حساس به طول موجهاي انرژي مي شد که کمي بلندتر از نور قرمز و فقط ماوراي رنج رنگي چشم انسان بودند. در دهه 1930، فيلمهاي مادون قرمز سياه و سفيد براي مطالعات ريخت زمين بکار گرفته شد و از سال 1930 تا 1932 انجمن ملي جغرافيا، مسئول دريافت يکسري عکسهاي گرفته شده از بالونهاي هوايي شد. در سراسر دهه 1930 و 1940، ارتش در زمينه توسعه فيلمهاي مادون قرمز رنگي بسختي کار کرد و اشتياق به استفاده کردن از آنها براي مقاصد تجسسي بيشتر شد. در اوايل دهه 1940 ارتش موفق شد فيلمهايي را تهيه کند که قابليت تشخيص ابزارهاي استتار شده از پوشش گياهي اطراف خود را داشتند. فيلمهاي مادون قرمز رنگي اغلب فيلمهاي False-color ناميده ميشود. اشيايي که معمولا قرمز هستند به رنگ سبز، اشياء سبز (بجز براي پوشش گياهي) به رنگ آبي و اشياء مادون قرمز که بطور طبيعي به هيچ وجه قابل رويت نيستند به رنگ قرمز بنظر مي آيند. استفاده اوليه عکسهاي مادون قرمز رنگي در مطالعه پوشش گياهي بوده است. اين بدين دليل است که پوشش گياهي سالم سبز رنگ، بازتاب کننده بسيار قوي براي تابش مادون قرمز بوده و در عکسهاي مادون قرمز رنگي، بصورت قرمز روشن ديده ميشود. انواع عکسبرداري هوايي: بطور کلي، عکسهاي هوايي بر حسب اينکه محور دوربين عکسبرداري نسبت به سطح زمين عمود يا مايل باشد، به چند دسته تقسيم بندي مي شون: الف) عکسهاي هوايي قائم (Vertical photographs): محور دوربين عمود بر سطح زمين است يا به عبارت ديگر، صفحه فيلم حالت افقي دارد. عکسهاي هوايي کمي مايل (low oblique photographs): محور دوربين عکسبرداري با خط قائم بر سطح زمين تشکيل زاويه داده ولي افق در اين عکسها ديده نمي شود. عکسهاي هوايي خيلي مايل (photographs High oblique): تمايل محور دوربين عکسبرداري زياد بوده بطوريکه افق در اين گونه عکسها تصوير مي گردد اطلاعات حاشيه اي عکسهاي هوايي: شماره عکس. فاصله کانوني برحسب ميليمتر تا صدم آن. علائم کناري عکس: بصورت ضربدر در گوشه عکسهاي هوايي يا شکاف مثلثي شکل در وسط اظلاع. ارتفاع سنج (آلتيمتر): نشانگر ارتفاع هواپيما تا سطح مبدأ بر حسب پايامتر. ساعت: جهت اطلاع از زمان دقيق عکسبرداري و تحليل سايه. تراز: جهت تعيين ميزان تقريبي انحراف دوربين (Tilt). شماره دوربين: همراه با شماره کنتور دوربين نشانگر تعداد عکسهاي گرفته شده است پاره اي تعاريف مورد استفاده در عکسهاي هوايي: 1-نقطه اصلي (Principle point): تصوير عمودي مرکز تصوير يا پرسپکتيو روي سطح فيلم و با حروف PP مشخص مي شود. 2- نقطه شاقولي يا نادير (Nadir): خط شاقولي که از مرکز پرسپکتيو بگذرد، سطح فيلم را در يک نقطه قطع مي کند و با حروف N.P روي عکس مشخص مي شود. 3-نقطه مابين (Isocenter): وقتي صفحه فيلم کاملاً افقي نباشد، نقطه اصلي و نقطه شاقولي بر يکديگر منطبق نبوده و از هم فاصله دارند. نقطه مابين از محل برخورد نيمساز دو خط تشکيل دهنده نقطه شاقولي و نقطه اصلي با صفحه فيلم حاصل مي گردد و با IS يا I نشان داده مي شود. 4- نقطه نظير يا قرينه (Conjugate point): عبارت از نقطه نظير هر نقطه از عکس است که در دو يا چند عکس مجاورنيز تکرار مي شود و اين نقطه معمولاً براي مرکز عکس که به عکس مجاور انتقال مي يابد، بکار مي رود. 5-فاصله کانوني (Focal length): فاصله بين نقطه نودال پشتي هر عدسي در امتداد محور فرضي همان عدسي تا محلي که شعاعهاي نوراني ساطع از بينهايت در آنجا جمع مي شوند. 6-فاصله اصلي (Principle distance): فاصله اصلي عبارتست از فاصله بين مرکز پرسپکتيو عدسي دوربين تا صفحه فيلم. 7- خط پرواز: عبارت از خطي است که بر روي نقشه ترسيم شده و نماينده مسيري است که هواپيما بايد از روي آن پرواز نمايد. ضمناً ممکن است روي نقشه پرواز موقعيت مراکز عکسهاي هوايي نيز نشان داده شود. 8- نقشه پرواز: نقشه اي را گويند که روي آن، خطوط پرواز، قبل از پرواز يا بعد از آن، ترسيممي شوند. اطلاعات پرواز بايد هميشه روي بهترين نقشه موجود که عموماً کوچک مقياس است ترسيم گردد. 9- گروه پرواز: در عکسبرداري هوايي معمولي که به منظور عمليات غير نظامي انجام مي شود، گروه پرواز شامل يک خلبان، يک عکاس و يک ناوبر مي باشد. 10-نقشه اندکس: نقشه هايي هستند که عموماً کوچک مقياس بوده و روي آنها اطلاعات لازم بطور خلاصه نشان داده شده است. 11-فتواندکس: مجموعه ساخته شده از عکسهاي هوايي که به طور نسبتاً دقيق با توجه به موقعيت آنها در کنار يکديگر گذاشته شده و سپس از آن مجموعه، عکسبرداري با مقياس کوچکتر انجام مي گردد. علاوه بر آن فتواندکس معرف طرز قرار گرفتن نوارها و شماره هاي مربوطه نيز هست. 12-موزاييک عکسهاي هوايي: مجموعه عکسهاي هوايي که معمولاً فصل مشترک آنهاقطع و بريده شده و سپس، سطوح موثر عکسها به يکديگر متصل گرديده و مي تواند نمايانگر عکس هاي هوايي يک منطقه باشد. 13- گپ (Gap): هر گونه فضاي خالي بين عکسهاي هوايي که باعث گردد عکسها داراي حداقل فصل مشترک تعيين شده، نباشد و يا کلاً پوششي نداشته باشند، گويند. 14-کرب و دريفت (Crab, Drift): چنانچه در موقع پرواز براي عکسبرداري، طوفان در جهت عمود بر خط پرواز بوزد ممکن است هواپيما از مسير خارج شود و باعث انحراف در مسير عکسبرداري گردد آن را Drift گويند و علامت وجود آن لبه هاي عکس با هم موازي ولي پله پله است. خلبان مي تواند جبران اين عيب را با تغيير جزئي در مسير پرواز بنمايد و سر هواپيما را به طرف طوفان بچرخاند. چنانچه در اين حالت، عکاس هواپيما دوربين را، با توجه به زاويه چرخش، اصلاح ننمايد، عکسهاي حاصل انحراف داشته که آن را Crap گويند و علامت وجود آن عدم موازي بودن لبه هاي عکس با خط پرواز مي باشد. 15-تيلت (Tilt): تيلت يا کجي عبارتست از زاويه بين محور اپتيکي عکس و خط قائم بر زمين که از مرکز پرسپکتيو گذشته و صفحه فيلم را قطع مي نمايد. اين زاويه حاصل عدم ثبات کامل هواپيما در جهت محورهاي تئوري در لحظه عکسبرداري مي باشد. اين زاويه تا حد 3 درجه قابل قبول است تفسير عکسهاي هوايي: منظور از تفسير عکسهاي هوايي، شناسايي عوارض و تعيين حدود و استخراج ويژگيهاي آنها بر روي عکسهاي هوايي مي باشد. اندازه گيري ويژگيهاي هندسي عوارض مانند طول، مساحت و ارتفاع و همچنين شناخت خود عارضه و استنباط بعضي ويژگيهاي آن مانند رطوبت خاک، ناخالصيهاي درون آب، جنس سنگها، نوع محصولات کشاورزي، کيفيت ساختمانهاي شهري و غيره بسيار مهم مي باشد. مثلاً در ارزيابي توان کشاورزي يک منطقه دانستن بافت، رطوبت و حاصلخيزي خاک مزارع بسيار مهمتر از اندازه خود منطقه مي باشد. يا در بررسي شهرها علاوه بر اندازه ساختمانها و خيابانها، کيفيت آنها هم از نظر جنس مصالح بکار رفته شده، آرايش مکاني و شکل هر کدام در نظام کلي شهر، اهميت خاصي دارد. بنابراين متخصص عکسهاي هوايي بايستي اطلاعات کافي درباره اندازه گيري ابعاد، تشخيص نام و شناسايي ويژگيهاي عوارض روي عکسهاي هوايي کسب کند. قبل از شروع به شناسايي عوارض روي عکسهاي هوايي موارد زير را بايستي در نظر گرفت: 1-باند عکسبرداري، عکسهاي هوايي معمولي بر اساس ميزان انعکاس عوارض تهيه مي شوند. مثلاً در باند آبي گياهان روشن تر از خاک اند ولي در باند قرمز خاک روشن تر از گياه ديده مي شود. 2-مقياس عکس، بر روي اندازه عوارض تأثير مي گذارد. مثلاً ممکن است يک مدرسه در عکس با مقياس 1:20000 بصورت يک خانه معمولي ديده شود و براي تشخيص آن از منازل اطراف بايستي از عکسهاي 1:5000 استفاده کنيم. 3-زمان عکسبرداري، شامل فصول و ساعت عکسبرداري مي شود. مثلاً براي تشخيص انواع گياهان در تابستان وبراي تشخيص رطوبت خاک در بهار عکسبرداري مي شود. براي شناسايي عارضه اي معين، بايستي از نشانه ها و يا معيارهايي استفاده کرد. به عبارت ديگر هر عارضه اي با توجه به ويژگيهايي خاص از ديگران شناخته مي شود کاربرد عکسهاي هوايي در شناسايي اشکال ناهمواريها: سطح زمين بستر تمام فعاليتها و پديده هاي جغرافيايي انسان و تأمين کننده تمام نيازهاي اوست و در اصل سطح زمين محل زندگي انسان است. مطالعه زمين توسط علومي مانند ژئومورفولوژي و زمين شناسي انجام مي گيرد. هدف عمده يک متخصص جغرافي، شناخت وضع ظاهري زمين و اشکال ناهمواريهاي آن است که توسط علم ژئومورفولوژي توجيه مي شوند. جغرافي دان، براي اجراي هر نوع پروژه و يا رسيدن به هر درجه اي از شناخت، بايد اطلاعات کاملي از شکل، جنس و وضع قرار گيري ناهمواريها به دست آورد. در نقاط معدودي از سطح زمين لايه هاي تشکيل دهنده سطح زمين، سنگ مادر، بدون پوشش مي باشد و در بيشتر نقاط توسط خاک پوشيده شده است. در بعضي مناطق به علت مساعد بودن شرايط، روي زمين از گياه پوشيده مي شود و پوشش گياهي طبيعي را ايجاد مي کند. نوع و تراکم پوشش گياهي منعکس کننده خاک و در نتيجه ويژگيهاي سنگ مادر است. شيب طبقات زمين همراه با جنس آنها توان ذخيره آبي آنها را معلوم مي کند که خود منجر به ايجاد شبکه هاي زهکشي رودها بر روي زمين مي گردد. در مجموع، براي شناسايي درست و نسبتاً کامل ناهمواريها از روي عکسهاي هوايي، بايستي از معيارهايي چون توپوگرافي، شبکه زهکشي و بافت آن نوع و درجه فرسايش، زمينه خاکستري و يا رنگ خاک و لايه هاي زمين و پوشش گياهي استفاده شود.
-
جزوه درس عکس های هوایی بخش اول: تاريخچه: عکسهاي هوايي امروزه حداقل در دو رشته بزرگ علمييعني فتوگرامتري به معني کلي تهيه نقشه از عکسهاي هوايي و ديگري تفسير به معنيشناسايي و تشخيص عوارض و اشياء از روي تصوير به کار مي روند و داراي شروع و تاريخهمزماني مي باشند که بتدريج و با پيشرفتهاي تکنولوژي، اين دو رشته توسعه يافته و درنتيجه، استفاده و ابزار براي دو گروه کم کم از هم فاصله گرفته و در هر يک، تخصص هايجداگانه اي به وجود آمده و بتدريج نيز اضافه خواهد شد. عکسبرداري هوايي براي هردو مصارف فوق داراي قدمت چندان زيادي نيست، بلکه تاريخ آن کم و بيش مقارن با پيدايشهنر و علم عکاسي و همچنين، صنعت هوانوردي است. اولين گزارش کتبي اختراع عکسبرداريبه علوم آکادمي علوم و هنرهاي فرانسه به سال 1839 باز مي گردد. اين عکسبرداري توسطدو فرانسوي به نامهاي Daguerre و Niepce انجام گرفت. اولين گزارش قطعي پروازهواپيما نيز مربوط به 17 دسامبر 1903 بوسيله برادران آمريکايي Wright مي باشد،بنابراين بايد توجه نمود که تاريخ عکسبرداري هوايي به زمان بينابين دو تاريخ فوقبرمي گردد. اولين عکسبرداري هوايي از اروپا (فرانسه) به وسيله G.S.Tournachon کهبعداً Nadar ناميده شد، در 1858 در پاريس انجام گرديد و مقارن با او، يعني مجدداًدر همان سال شخص ديگري به نام Laussedat با دوربين عکاسي و فيلمهاي شيشه اي که باخود در بالن داشت، از دهکده اي نزديک عکسبرداري نمود. او توانست از عکسها نقشهتوپوگرافيک تهيه نمايد و دومي موفق به تجزيه و تحليل رياضي براي برگردان تصويرپرسپکتيو به تصوير ارتوفتو شد. در آمريکا، اولين عکس هوايي که با بالن گرفته شد،به تاريخ 13 اکتبر 1860 ثبت گرديد. اين عکس از ارتفاع 1200 پايي (365 متري) از بندربوستون گرفته شده و در اتحاد جماهير شوروي سابق، تاريخ اولين عکسبرداري هوايي بهسال 1886 بر مي گردد. اولين فيلمبرداري هوايي بوسيله ويلبر رايت در 1909 باهواپيما از چنتوچيلي ايتاليا انجام شد. ولي استفاده عظيم از عکسهاي هوايي، در ارتشو از جنگ جهاني اول بود، در حالي که براي مصارف غير نظامي، از جنگ جهاني دوم به طوروسيع آغاز گرديد. با پيشرفت در صنايع شيميايي و تهيه فيلم بهتر و همچنينتکنولوژي هوايي، در مجموع، اين شاخه از علوم توسعه پيدا نمود. دوربينهاي عکسبرداريهوايي با پيشرفتهاي شگرف در صنعت و هنر ساختمان عدسيها به حد بسيار مرغوب رسيد. ساختمان انواع فيلمهاي سفيد و سياه بصورت پانکروماتيک و مادون قرمز توسعه يافت وفيلم رنگي نيز از 1935 بصورت کداکرم عرضه گرديد. فيلمهاي رنگي کاذب نيز کاربرديعظيم در تفسير پيدا نمود. عکسبرداري هوايي: عکسبرداري هوايي داراي دوکاربرد است: کارتوگرافها و نقشه کشها، اندازه گيريهاي جزئيات را براي تهيه نقشهروي عکس هوايي انجام ميدهند. مفسر عکسهاي هوايي از آنها براي تعيين شرايط محيطيو کاربري زمين استفاده ميکنند. اگرچه هم نقشه و هم عکسهاي هوايي ديدي مثل چشمپرنده، از زمين را نمايش ميدهند، ولي با اين وجود عکسهاي هوايي نقشه نيستند. نقشهها نمايش افقي سطح زمين بوده و از نظر جهات و هندسه (حداقل در محدوده هايي که يکجسم سه بعدي بصورت دوبعدي ديده ميشود) دقيق ميباشند. به عبارت ديگر عکسهاي هوايينشانگر ميزان بالايي از انحراف شعاعي ميباشند. اين انحراف، انحراف توپوگرافي بوده وتا زماني که تصحيحات انجام نگيرد، اندازه گيريها با عکسها دقيق نخواهند بود. با اينوجود عکسها ابزاري قوي براي مطالعه پيرامون زمين هستند. چون بيشتر سيستمهاي اطلاعاتجغرافيايي ميتوانند اين انحراف شعاعي را تصحيح کنند، عکسهاي هوايي عاليترين منبعاطلاعاتي براي بيشتر پروژه ها مي باشند، خصوصاً آنهايي که نياز به داده هاي مکانياز يک منطقه در فواصل متناوب، در يک دوره طولاني دارند. همچنين کاربردهاي خاص آنهاشامل بررسيهاي کاربري زمين و تحليلهاي بومي است. در شرايط موجود، عکسهاي هواييدر اکثر رشته هاي علمي براي پيشبرد عمليات شناسايي و اندازه گيري به کار برده ميشوند و در نتيجه پاسخگوي بسياري از مجهولات بخصوص در زمينه هاي نظامي مي باشد. کاربردهاي عکسهاي هوايي در پاره اي از رشته ها عبارتند از: نقشه برداري هوايي وتهيه نقشه، امور کشاورزي و منابع طبيعي، رشته هاي مختلف زمين شناسي و اکتشاف معادن،حفاظت خاک و آبخيزداري، مطالعات طبقه بندي خاک و خاکشناسي، طراحي پروژه هاي زهکشي وهيدرولوژي، امور مرتعداري، پيش بيني و برآورد محصولات کشاورزي، تشخيص ضايعات وامراض مهم نباتي، مطالعات محيط زيست و آماربرداري در شکارباني، تشخيص پاره اي ازآلودگيهاي شيميايي و فيزيکي، بررسي مسائل جغرافيايي، بررسي توسعه شهري و شهر سازي،طراحي راهها و شاهراهها و کنترل ترافيک، تشخيص حدود املاک، اقيانوس نگاري، بررسي مددرياها، تشخيص پاره اي از مسائل جامعه شناسي و باستانشناسي، بررسي مسائل اکولوژيکي،بررسي و کنترل سيلابها، مطالعه يخچالهاي طبيعي، تعيين مسير ماهواره، تهيه مدلهاي سهبعدي و...... وسايل عکسبرداري هوايي 1-دوربينعکسبرداري: از نظر کلي، دوربينهاي عکسبرداري هوايي نيز شبيه به دوربينهايمعمولي بوده با اين تفاوت که از لحاظ ساختماني، طوري ساخته شده اند که مي توان آنهارا در هواپيما و جاي ثابت نصب نمود و قادراند پاره اي از مراحل عکسبرداري هوايي رابطور اتوماتيک انجام دهند. اين دوربينها طوري طراحي شده اند که فاصله فيلم تا عدسيثابت بوده و فاصله نقطه real modal عدسي تا فيلم معادل فاصله کانوني خواهد بود. ايننقطه عبارتست از نقطه اي بر روي محور اپتيکي عدسي که شعاعهاي ورودي به سيستم عدسيپس از عبور از نودال جلو يا نودال اول عدسي، از نودال عقب، به موازي خط ورود، ازعدسي خارج مي شوند. هر دوربين عکاسي از اجزاء زير تشکيل شده است: الف) بدنهبه اضافه قسمت محرکه ب) عدسي به اضافه فيلتر ج) تشکيلات پلک (Shutter) د) مخزن فيلم 2-منظره ياب: شامل لوله اي از عدسيهاي مختلف و ابزاراپتيکي است که در جنب دوربين در کف هواپيما نصب مي شود و عکاس هوايي و يا ناوبرهواپيما را قادر مي سازد با نگاه از درون آن، موقعيت لحظه به لحظف هواپيما و دوربينرا نسبت به نقاط زميني زير هواپيما بداند. از اين وسيله و شبکه هاي درون آن، درهدايت هواپيما بر روي خط پرواز استفاده مي نمايند. 3-اسکنرهاي چندطيفي: دوربينهاي عکسبرداري با اسکنرهاي چند طيفي داراي اختلاف فاحشي بادوربينهاي معمولي هستند. به عبارت ساده تر، بر خلاف دوربينهاي معمولي که تصوير ازدرون عدسي بر روي فيلم ثبت مي شود، در اين سيستم، دوربينها انعکاسات امواجالکترومغناطيسي را گرفته و به صورت خطي و نوارهاي عکس متصل به هم ضبط مي نمايد. ضمناً قادر است که تصاوير را در طول موجهاي معين تهيه نمايد و سپس با ترکيب مناظرحاصل از چند طول موج و استفاده از فيلترها و کارگيري تکنيک مربوطه، موفق به تهيهعکس رنگي کاذب گردد. 4-هواپيما: هر نوع هواپيمايي که داراياستانداردهاي زير باشد مي تواند براي مصارف عکسبرداري هوايي به کار گرفته شود: داراي پنجره هاي مناسب و در نتيجه ديد کافي براي خلبان، ناونر و خدمه باشد، دارايفضاي کافي براي نصب دوربين و ابزار مربوطه بوده و همچنين از نظر سوخت نيز بايدلااقل براي شش ساعت پرواز با خود بنزين حمل نمايد و بالاخره هواپيما بايد دارايثبات کافي در هوا بوده و کمترين لرزش را داشته باشد تا تصوير حاصله داراي حداقلخطاي عکس گردد. 5-وسائل ناوبري: در هواپيماهاي عکسبرداري معمولي،امور راهنمايي خلبان و هواپيما وسيله ناوبر و عملاً بصورت ديد مستقيم بر روي زمين واستفاده از نقشه و خطوط پرواز مي باشد. امروزه از ابزارهاي پيشرفته براي عکسبردارياستفاده مي شود که پس از معرفي طول و عرضهاي جغرافيايي نقاط مورد نظر، هواپيما،اتوماتيک به طرف آنها هدايت مي شود. روزنه نسبي (Relative aperture): نسبت فاصله کانوني هر عدسي به قطر همان عدسي را اصطلاحاً روزنه نسبييا f:stop گويند که معرف سرعت سيستم عدسي مي باشد. مثلاً دوربيني با فاصله کانوني 40 ميليمتر و قطر عدسي 10 ميليمتر داراي روزنه نسبي معادل 4:f در حالت باز بودنکامل ديافراگم خواهد بود. اصول برجسته بيني: يکي از تفاوتهاي عکسهايهوايي با عکسهاي معمولي، امکان برجسته بيني يعني تشخيص بعد سوم از روي آنها و باکمک وسائل برجسته بيني مي باشد. معمولاً عکسهاي هوايي بطور متوسط داراي 60 درصدپوشش مشترک پشت سر هم و عکسهاي هر نوار با نوارهاي مجاور داراي پوشش مشترک جانبي 30درصد مي باشد که پوشش اولي امکان برجسته بيني را به يک جفت عکس پشت سر هم ميهد. براي اينکه بتوان دو تصوير تهيه نمود که قابليت برجسته بيني داشته باشند،بايد چهار شرط اصلي زير در مورد آنها صدق کند: الف) هر دو تصوير مورد برجستهبيني، يک منطقه را بپوشاند. ب)مقياس هر دو تصوير تقريباً با هم مساويباشد. ج) محورهاي دوربين عکسبرداري در هر دو تصوير در يک صفحه قرار گيرند. د) فاصله بين دو ايستگاه عکسبرداري، با مقايسه با فاصله دوربين تا تصوير، متناسبباشد. ديد کاذب (Pseudoscopic view) حالتي است که انسان در موقع مشاهدهدو تصوير، کليه عوارض برجسته را فرورفته و برعکس فرورفتگيها را برجسته مي بيند. علتاين پديده عبارتست از: الف) چنانچه جاي تصوير سمت راست و چپ با هم عوض شدهباشند. ب) اگر مسير تابش نور در موقع ديد با جهت نور هنگام عکاسي مطابقت نداشتهباشد و يا به عبارت ديگر، سايه ها مخالف جهت تفسير کننده قرار گيرند.
-
آدرس برخي ازپايگاههاي اينترنتي در زمينه GIS Web GIS [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] عكسهاي ماهواره اي ايران توسط ماهواره (IRS ) [Hidden Content] [Hidden Content] [Hidden Content] تصاوير ماهواره اي با دقت 1 متر
