شوخی نمی کنیم! در اولین فرصت مقداری نعنای تازه خریداری کنید و آن را قلمه زده و تکثیر کنید. سپس در گلدان های زیبا کاشته و آنها را در سرویس های بهداشتی و حمام و آشپزخانه قرار دهید. هم نعنای منزل را با این تدبیر تهیه کنید و هم سوسک ها را از آپارتمان منزل خود فراری دهید.

یک

در داخل حمام و سرویس های بهداشتی نیز گلدان های نعنا را قرار دهید. نعنا گیاهی ست که نیاز به مراقبت زیاد ندارد و با کمترین امکانات رشد می کند و زیبایی خاصی به محیط زندگی شما می بخشد. ضمنا بعد از این به جای بوگیر ها و معطر کننده های بهداشتی در حمام و سرویس های بهداشتی شما بوی نعنا به مشام خواهد رسید!

محیط زندگی خود را دوست بدارید و از آلاینده های شیمیایی دوری کرده و از طبیعت بهره بگیرید.

نحوه تکثیر و قلمه زدن نعنا در منزل

نعنایی که می خرید ، اگر شاداب باشد و ساقه اش نسبتا قوی، می توانید از آن قلمه بگیرید. قلمه نعنا به راحتی ظرف دو هفته ریشه دار می شود و می توانید آن را در گلدان بکارید.

مراحل قلمه زدن نعنا:

ده سانت بالای

تازه ترین جوانه نوک ساقه را حذف کنید.

در ظرفی به عمق حدود 5 سانت، خاک خزانه ( سبک و بدون کود ) بریزید، هموار و آبیاری اش کنید. با قلم حفره ای به عمق 3 سانت در سطح خاک ایجاد کنید. قلمه را داخل حفره قرار دهید، اطراف ساقه را محکم کنید، یک آبیاری سبک بصورت اسپری انجام بدید و با گذاشتن درپوش شفاف یا نایلون (با فاصله) محیط گلخانه ای براش ایجاد کنید.

در صورتی که تعداد بیشتری بخواهید قلمه بگیرید،حدود 5 سانت فاصله بین هر کدام در نظر بگیرید. روزی یکبار آب اسپری کنید و ظرف را در محل روشن و به دور از آفتاب نگهداری کنید.

یادآوری: ته ظرف خزانه باید سوراخ هایی برای خروج آب اضافه داشته باشه باشد.

منبع :خانه سبز

 

تیره : Umbelliferae

نام لاتین : Petroselinum Crispum Mill.,P.sativum Hoffm

نام انگلیسی : Percile - Parsley

شرح گیاه جعفری

جعفری گیاهی دو ساله به ارتفاع 3/0 تا یک متر و دارای ریشه راست دوکی شکل یا متورم (بر حسب نژادهای مختلف) و به رنگ مایل به زرد است.گیاه جعفری به حالت وحشی می روید و در بعضی نواحی پرورش داده می شود. برگهای جعفری ، شفاف به رنگ سبز تیره ، دارای بریدگیهای لوزی یا مثلث شکل با تقسیمات فرعی است. برگهای قسمت فوقانی ساقه جعفری، منقسم به قطعات باریک و نوار مانند با ظاهری متفاوت از برگهای تحتانی می باشد، جعفری گلهائی کوچک مایل به سبز و مجتمع به صورت چتر مرکب دارد.

در قاعده اشعه چترهای اصلی و فرعی آن، زائده های باریک و غیر منقسم دیده می شود. میوه جعفری کوچک و به درازای 2 میلیمتر به قطر یک میلی متر یا کمی بیشتر به رنگ سبز و دارای بو و طعم بسیار معطر است. ریشه جعفری معمولی نازک ولی محکم است که در تغذیه از آن استفاده نمی شود. عمق ریشه جعفری زیاد است (گاهی تا عمق 160 سانتی متر) از آنجائیکه جفعری دارای ریشه های فرعی کمی است به همین دلیل برای به سازی خاک مناسب نیست و بنابراین در تناوب زراعی جایی ندارد.

ریشه جعفری معمولی نازک ولی محکم است که در تغذیه از آن استفاده نمی شود

نیاز اکولوژیکی گیاه جعفری

جعفری در مقابل خشکی حساس ولی در مقابل سرما بسیار مقاوم است. کشت گیاه جعفری در هر نوع آب و هوایی امکان پذیر است ولی در آب و هوای خشک بهترین نتیجه را می دهد. جعفری یک گیاه سایه دوست است. زمین مورد کشت جعفری باید نرم مرطوب و دارای مواد غذایی کافی باشد. زمین های نیمه سنگین با هوموس ، لومی و شن لومی بهترین زمین های کشت گیاه جعفری می باشند.

گیاه جعفری در خاکهای عمیق و قوی به علت وفور مواد غذایی خوب رشد می کند. نظر به اینکه معمولاً از برگ این گیاه استفاده می شود، بنابراین احتیاج آن به کودهای ازته بیشتر است ،PH مناسب خاک برای این گیاه 6 تا 7 است.

آماده سازی خاک برای کاشت گیاه جعفری

زمین مورد کشت گیاه جعفری باید نرم ، مرطوب و دارای مواد غذایی کافی باشد. کود دامی نپوسیده برای رشد و نمو گیاه مناسب نیست و باعث اختلال رشد در گیاه جعفری می شود. میزان کودهای شیمیایی با توجه به نوع و مواد غذایی موجود در زمین حدود 90 تا 100 کیلوگرم ازت (در دو مرحله)، 80 کیلوگرم p2o5 و 160 تا 130 کیلوگرم K2O در هکتار است. اگر بخواهند عمل برداشت را در چند مرحله اجراء کنند، بهتر است پس از هر بار برداشت مقداری کودازته به زمین بدهند (25 تا 30 کیلوگرم در هکتار).

 

جعفری در مقابل خشکی حساس ولی در مقابل سرما بسیار مقاوم است

تاریخ و فواصل کاشت گیاه جعفری

زمان کاشت جعفری در سبزیکاریهای بزرگ و در مناطق معتدله در بهار و گاهی نیز در پائیز است ، جعفری را در ردیفهایی به فاصله 15 تا 20 سانتی متر روی ردیف میکارند. فاصله بین ردیفها در کشتهای مکانیزه 25 سانتی متر است.

کاشت گیاه جعفری

تکثیر جعفری به سهولت از طریق کاشتن دانه صورت می گیرد. مقدار بذر با توجه به نوع کشت و جنس خاک حدود 5/3 تا 6 و گاهی اوقات بین 8 تا 10 کیلوگرم در هکتار است. عمق کاشت 2 تا 3 سانتی متر است. بذر

داشت گیاه جعفری

سمپاشی قبل از کشت با دورینول (Deurinol) هکتاری 4 تا 5/6 لیتر- با تنوران (Tenoran) هکتاری 8 کیلوگرم و بعد از کشت با آفالون (Afalon) هکتاری 5/1 کیلوگرم با پوتابلان (Potablan) هکتاری 8 کیلوگرم در 400 تا 600 لیتر آب و 2 تا 3 بار دیسک و چنگک زدن ماشینی ضروری است.

تکثیر جعفری به سهولت از طریق کاشتن دانه صورت می گیرد

برداشت گیاه جعفری

میوه های جعفری را از اول مرداد تا شهریور ماه، ریشه ها در آبان ماه و برگها را از اواسط خرداد تا اواسط آبان محصول برداری می نمایند. چین اول برگ جعفری را از اواسط تا اواخر خرداد با علف چین یا کمپاین سبزی چین برداشت می کنند برگهای جعفری را معمولاً بر حسب نوع بذر کشت شده و دفعات بذر پاشی،شرایط آب و هوایی و آبیاری تا مهر ماه با فواصل حدود 4 هفته‌ای، 3 تا 4 بار برداشت می کنند.

ریشه جعفری را از اواخر مهر تا اوایل آبان ماه با چغندر کن یا کمپاین مخصوص چغندر و سیب زمینی برداشت می نمایند. میوه های جعفری هم در شهریور ماه آماده استفاده می شوند. از هر هکتار زمین 2/1 تن میوه(دانه)پاک شده و 30 تن گیاه تازه بدست می آید. برگهای برداشت شده را در دستگاههای خشک کن در حرارتی معادل 40 درجه سانتی گراد خشک کرده و در ماشین برگ چین یا در دستگاههای برش در اندازه های 2 میلیمتر می برند.

ریشه های جعفری را که با دست یا به وسیله شخم زن برداشت شده شستشو داده و آنها را بوسیله ماشینهای مخصوص به قطعات کوچک تقسیم می کنند و در دستگاههای خشک کن در حرارت 60 تا 80 درجه سانتی گراد خشک و سپس پرداخت می نمایند. میوه ها را نیز در دستگاه های بذر پاکن در شرایط استاندارد پرداخت و بوجاری می نمایند.

دامنه انتشار جعفری

جعفری بحالت خودرو و نیمه خودرو و در نواحی مختلف یافت می شود. جعفری در اکثر نقاط کشور پرورش داده می شود.

منبع : daneshnameh.roshd.ir

ساقه این گیاه ناصاف و خشن و بند بند و در نوع پابلند آن پیچنده میباشد. در نوع پاکوتاه ساقه ها ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر رشد می کنند .

برگ لوبیا سبز ، مرکب بوده و از چند برگچه خشن که دارای کُرک های سخت می باشند تشکیل می یابد .

گل لوبیا سبز ، به رنگ های : سفید ، صورتی و بنفش کم رنگ دیده میشود که تعدادی از ۲ تا ۸ گل بصورت خوشه به هر شاخه چسبیده اند .

دانه های این گیاه در داخل غلاف کشیده و شمشیری شکل به حالت آویزان به ساقه قرار دارند .

در انواع مختلف لوبیا سبز ، رنگ و اندازه آنها متفاوت می باشد .

بعضی از انواع لوبیا سبز، غلاف نرم و گوشتی قابل خوردن دارند و در بعضی دیگر غلاف ها سخت بوده قابل خوردن نیستند .

بذر لوبیا سبز ، بشکل قلوه ای ( کلیه انسان یا دام ) می باشد و در مواردی به صورت کُروی و یا بیضوی شکل دیده می شود .

مصرف لوبیا سبز ، در غذاها بسیار متداول است و چون دارای مواد غذائی فراوان می باشد یکی از مهمترین سبزیهای مورد مصرف غذائی تلقی می شود .

انواع لوبیا سبز : این گیاه انواع بسیار زیادی دارد .

ولی در ایران فقط انواع زیر مورد مصرف عموم است :

۱ ) لوبیا سفید .

۲ ) لوبیا قرمز .

۳ ) لوبیا مَرمَری .

۴ ) لوبیا چشم بلبلی.

۵ ) لوبیا چیتی .

۶ ) لوبیا قلمدانی .

فصل بهار بهترین فرصت برای کسانی است که می خواهند این لذت را تجربه کنند.در این گزارش با ما همراه شوید تا خیلی ساده سبزی کاری در آپارتمان را یاد بگیرید.

در بهار چه نوع سبزی‌هایی بکاریم

همه سبزی‌ها را می‌توان در این فصل کاشت و بسیار خوب هم رشد می‌کنند اما گاهی نحوه نگهداری و تغذیه خاک آنها با هم متفاوت است. مثلا گوجه‌فرنگی برای رسیدن (در مقایسه با گیاهان دیگر) به مواد غذایی بیشتری نیاز دارد و اگر ما دو هفته یک بار به خیار کود می‌دهیم، باید هفته‌ای دو بار به گوجه‌فرنگی کود بدهیم و هنگامی که گوجه‌ها نشاء شدند و چهار تا پنج سانتی‌متر رشد کردند باید به گلدان بزرگی منتقل شوند زیرا ریشه آنها قوی می‌شود و هر چه گلدان بزرگ‌تر باشد، بیشتر هم میوه می‌دهد. در مورد فلفل‌ هم دقیقا همین‌طور است.

ابزاری مورد نیاز

بذر، خاک استاندارد، گلدان مناسب، دستکش، آبپاش کوچک، بیلچه و الک تنها ابزارهای کاشت سبزی در آپارتمان هستند. نکته مهم این است که در انتخاب بذر مناسب و خاک استاندارد از راهنمایی فروشندگان محصولات کشاورزی استفاده کنید تا با مرور زمان قدرت تشخیص آنها را به دست آورید و در واقع خودتان باغبان خبره‌ای شوید.

تهیه خاک

بذر هر نوع سبزی (تره، شاهی، شنبلیله، ریحان، جعفری، گوجه‌فرنگی، فلفل رنگی، حتی کدو و بادمجان) را در هر زمان و هر فصلی می‌توان در آپارتمان (چه در بسترهای خاکی و چه غیرخاکی) کاشت و از خوردن آن لذت برد؛ مثلا پرلیت یک بستر غیرخاکی است که برای کاشت سبزیجات می‌توان از آن استفاده کرد اما رشد سالم آنها به کود مخصوصی نیاز دارد که در بازار چندان در دسترس نیست. بنابراین سبزی‌کاری در خاک، آن هم در فضای آپارتمانی، سهل و لذت‌بخش است.

نور خورشید

می‌توان گلدان آماده شده را دور از نور و در جای تاریک نگه داشت تا سبزی‌ها دو تا سه میلی‌متر رشد کنند و روزنامه آرام‌آرام بالا بیاید. در این مرحله، روزنامه را برمی‌داریم و مستقیما به گیاه آب می‌دهیم و در این مرحله گلدان را در معرض نور قرار می‌دهیم. هر چه نور بیشتری به سبزی‌ها برسد بهتر است اما اگر چنین فضایی در آپارتمان نداشتیم، می‌توانیم از لامپ‌های فلورسنت استفاده کنیم.

بعد از گذشت حدود دو هفته به گیاه کود می‌دهیم و ترجیحا از کود طبیعی استفاده می‌کنیم اما اگر این کود در دسترس نبود، سراغ کودهای شیمیایی استاندارد می‌رویم. البته دوز مورد نیاز روی بسته این کودها نوشته شده است و جای نگرانی نیست. اگر تمام این مراحل به درستی انجام شود بعد از گذشت حدود دو هفته سبزی‌ها آماده خوردن می‌شوند اما توصیه من این است که تا یکی دو بار این سبزی‌ها (به ویژه تره) را نخورید و با قیچی آنها را بچینید تا پایه آنها قوی‌تر شود.

جلوگیری از آفت زدن سبزی‌ها

برای جلوگیری از آفت زدن گیاهان هر از چند گاهی باید مقداری آب را با الکل مخلوط کنیم و به جای سم، روی سبزی‌ها بپاشیم. حتی اگر این سبزی‌های ما مورد حمله شته‌ها هم قرار گرفته باشند با این کار، آنها از بین می‌روند. از طرف دیگر، چون طی مراحل رشد از هیچ سمی هم استفاده نمی‌کنیم، سبزیجات کاملا ارگانیک (طبیعی) هستند.

البته راه‌های زیادی برای پیشگیری از آفت‌زدگی گیاهان وجود دارد؛ مثلا می‌توانیم یک گلدان گیاه جعفری یا همیشه‌بهار را کنار گلدان سبزیجات خود بگذاریم. با این روش تا ۶۰ درصد از بیمار شدن گیاه و حمله شته‌ها کاسته می‌شود. حتی پژوهش‌های علمی نشان می‌دهد که موزیک هم می‌تواند تاثیر به سزایی بر سلامت گیاهان و جلوگیری از برخی آفت‌های آنها داشته باشد.

سبزی کاری را شروع کنید

-برای کاشت سبزی در خانه روش‌های مختلفی وجود دارد. قدم اول انتخاب بذر مناسب و استاندارد است؛‌ بذر اصلاح‌شده‌ای که روی پایه مادری رسیده باشد. ابتدا بذرها را روز قبل از کاشت در آب ولرم می‌ریزیم و بین ۸ ساعت تا سه روز مجازیم آنها را در آب نگه داریم تا متورم شوند.

-سپس خاک مناسبی را انتخاب و الک می‌کنیم و به ارتفاع حداقل ۱۵ سانتی‌متر در یک گلدان که زهکش داشته باشد می‌ریزیم. بذرها را از آب خارج و به روی یک پارچه یا روزنامه قدیمی منتقل می‌کنیم تا نم آنها گرفته شود.

-اگر در حیاط منزل باغچه داشته باشید که چه بهتر ولی اگر نبود داخل یک گلدان را پر از خاک کنید از خاک برگ و کمی خاک باغچه می توانید استفاده کنید .

-باید روی تمام بذرهائی که کاشته می شوند فقط دو برابر اندازه خودشان خاک ریخته شود اگر بیشتر از اندازه خاک بریزید بذرها خفه می شوند و نمی توانند رشد کنند .البته ممکن است عده ای در این قسمت به مشکل برخورد کنند که ما یک راه خوب رابه شما پیشنهاد می کنیم. .

-قبل از هر چیز خاک را چه در باغچه و چه داخل گلدان با بیلچه یا هر چیزی که در دست دارید زیر و رو کنید .بهتراست که خاک کمی نم داشته باشد ولی خیس نباشد که کار را برایتان سخت کند .

-بذرهای سبزیجات را در دست گرفته و روی خاک بپاشید . بعد باآبپاش به آنها آب بدهید. برای آنکه اذیت نشوید بعد از اینکه بذرها پاشید شد یک پارچه یا گونی روی گلدان پهن کنید طوری که روی سطح خاک را بگیرد بعد با آبپاش شروع به آبیاری کنید.این کار را ادامه دهید تا زمانیکه بذرها جوانه بزنند .

-این بذرها خود به خود در خاک جابجا شده و به اصطلاح جا می افتند .تا قبل از جوانه زدن بذرها گلدانی که در خانه دارید احتیاجی به نور ندارد ولی بعد از جوانه زدن حتما باید نور را تامین کنید .

-هر وقت که خاک باغچه یا گلدان رو به خشکی رفت دوباره با آبپاش آب بدهید.البته دقت کنید وقتی خاک خیس باشد اگر دوباره آب بدهید ریشه جوانه ها نمی توانند اکسیژن لازم را گرفته و از بین میروند .

-وقتی که جوانه ها رشد کردن و 8 تا برگ دادن دو تا برگ کوچولوئی که تازه در امده و در سر ساقه قرار دارد را به آرامی بکنید این کار باعث می شود که از پائین ،ساقه فرعی شروع به رشد کند و محصول چندین برابر شود .مثل ریحان و جعفری و گشنیز و...

تربچه بومی ایران نبوده و از خارج از کشور به کشور ما وارد شده است.

این گیاه از خانواده Brassicaceae یا همان خردل میباشد و از نظر ظاهر و بافت شبیه چغندر و شلغم است ولی طعمی متفاوت دارد.

تربچه می تواند در طول 3 روز از دانه به یک گیاه کوچک تبدیل شود و این نامگذاری نیز به همین علت بوده است .(Raphanus sativus به یونانی یعنی سریع ظاهر شونده ، که اشاره به جوانه زنی سریع تربچه دارد.)

این گیاه محصول معمول مزارع در آمریکا میباشد و چون در 3 تا 4 هفته بالغ میشود ، گیاهی محبوب برای کاشتن در باغ کودکان است.

شهروندان واهاکا و مکزیک در 23 دسامبر به عنوان بخشی از جشنهای کریسمس ، جشن تربچه دارند که در این چشن چهره های معروف را با تربچه درست کرده و در میدان شهر نمایش می دهند.

این گیاه خواص دارویی زیادی دارد.

بطور کلی دو نوع ترب وجود دارد :

1- ترب سیاه که معمولا در پائیز برداشت می شود .

2-تربچه که به رنگهای مختلف قرمز و وصورتی و بصورت های دراز و گرد وجود دارد .

ترب گیاهی است یکساله و یا دو ساله که ارتفاع ساقه آن تا یک متر می رسد .(معمولا بین 20 سانتیمتر تا 50 سانتیمتر میباشد.)

برگهای آن پهن ، ناصاف ، کرک دار و با بریدگیهای نامنظم می باشد .

گلها از خرداد تا شهریور بر روی این گیاه مشاهده میشوند و همزمان هم نر هستند و هم ماده و گرده افشانی توسط حشرات صورت می گیرد.

هر گل 4 گلبرگ دارد و 4 کاسبرگ به رنگ سبز روشن .

گلهای آن برنگ سفید ، زرد روشن ، آبی روشن و بنفش است که درانتهای شاخه ظاهر می شود .

دانه این گیاه بیضی شکل ، قهوه ای رنگ و کمی پهن میباشد و بین مرداد تا شهریور رسیده میشوند.

نگهداری از گیاه تربچه به شرح زیر میباشد:

نور: بهترین حالت برای این گیاه قرار گیری در آفتاب کامل میباشد.(میتواند در نیمسایه نیز قرار داشته باشد.)

خاک: خاک مناسب ، خاک لومی یا شنی با ph حدود 6.5 تا 7 میباشد.( خاک باید قلیلیی یا خنثی باشد.)

آبیاری: باید به طور متوسط صورت پذیرد به نحوی که خاک همیشه مرطوب باشد.

دما: 13 درجه دمایی مناسب میباشد.

به طور کلی در معرض سرما نباید قرار داشته باشد.

خواص داروئی تربچه به شرح زیر میباشد : ترب از نظر طب قدیم ایران گرم و خشک است و از زمانهای بسیار قدیم برای درمان بسیاری از بیماریها بکار می رفته است .

1)ترب برای دفع سنگهای صفراوی مفید است .

2)ترب در بعضی از اشخاص تولید گاز و آروغ می کند و تخم آن گاز و نفخ را از بین می برد .

3)ترب برای درمان نقرس و روماتیسم مفید است .

4)برگ ترب اگر با غذا خورده شود به هضم غذا کمک می کند .

5)آب برگ ترب برای تقویت چشم مفید است .

6)ترب برای درمان یرقان مفید است .

7)تخم ترب درد را تسکین می دهد .

8)در صورت مسمومیت غذایی مقداری تخم ترب را همراه با سکنجبین به بیمار بدهید باعث استفراغ می شود و معده را پاک می کند .

9)برای مداوای زخم های بدن از ترب و عسل ضماد تهیه کرده و روی زخم بگذارید .

10) دم کرده ترب ادرار آور است و برای درمان حبس البول بکار می رود .

11)تخم ترب ادرار آور و قاعده آور است .

12)اگر دست یا پای شما سرما زده است ترب را در آّب بجوشانید و بگذارید تا کمی سرد شود بطوریکه دست را نسوزاند سپس عضو سرما زده را چند بار در روز در این جوشانده قرار دهید .

13)دم کرده ریشه ترب تقویت کننده بدن است .

14)برای دفع سنگ کیسه صفرا و سرفه های تشنج آور از ترب بصورت زیر استفاده کنید :

در یک ترب بزرگ حفره ای ایجاد کرده و همچنین در ته آنهم سوراخ ریزی بوجود آورید بطوریکه آّب قطره قطره از آن خارج شود . سپس مقداری شکر در حفره ریخته و آنرا با آب پر کنید و ترب را در دهانه شیشه یا استکانی قرار دهید که آب آن قطره قطره از سوراخ ریز ته ترب خارج شده و در داخل شیشه یا استکان پر شود . این آب را چند بار در روز بنوشید .

15)خوردن تخم ترب ترشح شیر را زیاد می کند .

16)جوشانده ترب برای درمان اسهال خونی مفید است .

17)تخم ترب اشتها آور است.

18)برای از بین بردن تب، تخم ترب را دم کرده و به بیمار بدهید .

19) تخم ترب بصورت ضماد برای ورم پستان در مادران شیرده استفاده می شود .

در مورد خواص این گیاه میتوان به موارد زیر نیز اشاره کرد:

به گزارش «Ask.com» ویتامین C موجود در برگ آن ۶ برابر ویتامینی است که در ریشه وجود دارد. این گیاه حاوی کلسیم، پتاسیم، مس، اسید فولیک و آنتوسیانین (Anthocyanin) نوعی آنتی اکسیدان قوی است.

برگ های آن نیز در درمان یرقان موثر است. مصرف منظم آب این گیاه حرکت روده را آسان تر کرده و به تدریج اشتها را بهبود می بخشد.

تربچه که سرشار از فیبر است یبوست را درمان می کند و مصرف منظم آن برای رفع بواسیر مفید است.

مصرف روزی ۲ و یا ۳ بار، یک قاشق مرباخوری آب تربچه همراه یک قاشق مرباخوری عسل، بیماری هایی مانند سرفه معمولی، سیاه سرفه، گلودرد و ناراحتی ریوی را رفع می کند.

برای از بین بردن دانه های سرسیاه و لکه ها به طور روزانه جوشانده دانه تربچه را به ناحیه لکه دار بمالید.

برای تهیه این محلول یک مشت دانه تربچه را به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در ۴ لیوان آب بجوشانید و بگذارید خنک شود. سپس پنبه آغشته به این محلول را به طور منظم روی دانه های سیاه و لکه ها بمالید.

این محلول برای کاهش درد و التهاب بر اثر گزیدگی حشرات نیز مفید است. این گیاه برای رفع اختلالات ادراری مانند التهاب و آلودگی قارچی موثر است. خاصیت ضدسموم و ضدسرطانی آن برای درمان سرطان های مختلف مانند کلیه، روده، معده و ... موثر اشست.

ویتامین c، فسفر، روی و ویتامین B کمپلکس موجود در این گیاه ریشه ای برای پوست مفید است.

خاصیت ضدعفونی کننده آن، اختلالات پوستی مانند خشکی، ترک و جوش های قرمز را رفع می کند.

این گیاه که غنی از فیبر، آب و حاوی میزان پایین کربوهیدرات قابل هضم است، مصرف آن به افرادی که قصد کاهش وزن دارند توصیه می شود.

با تب ایجاد شده از عفونت مقابله می کند. علاوه بر خاصیت هایی که ذکر شد، تربچه سوخت و ساز بدن را تنظیم کرده و گردش خون را بهبود می بخشد.

روش کاشت و نگهداری تربچه:

اين گياه داراي انواع و اقسام فراواني بوده برگ هاي آن بيضي شكل و كشيده هستند و اطراف برگ داراي بريدگي و شكاف بوده و زبر(خشن) ميباشد .

برگ ها مستقيم از ريشه خارج مي شوند . قسمت اصلي و خوراكي تربچه برجستگي انتهايي برگ ها است كه به رنگ هاي مختلف ، سفيد ، قرمز ، و دورنگ ديده مي شود .تربچه ، يكي از سبزيهاي اشتها آور است كه در اكثر خانواده ها آن را مصرف مي كنند . برگ آن نيز خوراكي مي باشد .عده زيادي از مردم تربچه را در منزل مي كارند و در سر سفره اغلب خانواده ها ديده ميشود .

اصولا اين گياه را به دو نوع تقسيم مي كنند و كليه انواع اين گياه را در اين دو دسته قرار مي دهند .1– تربچه نقلي يا تربچه چهار فصل : اين قسم تربچه خيلي زود سبز شده و محصول آن در مدت زمان كوتاهي بدست مي آيد .تربچه به شكل و رنگ هاي : گرد قرمز ، گرد ارغواني / گرد سفيد ، گرد بنفش ، گرد قرمز نوك سفيد ، تربچه نيمه بلند قرمز ، نيمه بلند قرمز نوك سفيد ، نيمه بلند ارغواني ، نيمه بلند سفيد ، تربچه بلند قرمز ، تربچه بلند سفيد و بلند بنفش وجود دارد .

2– ترب يا تربچه درشت : براي بدست آوردن محصول ترب ، مدت زمان بيشتري لازم است .بوته هاي ترب ، بزرگتر از تربچه مي باشد .

لذا بايستي فاصله بوته ها از يكديگر بيشتر باشد تا فضاي لازم براي رشد گياه وجود داشته باشد .ترب ، به دو رنگ ، سفيد و سياه وجود دارد كه به نامهاي : ترب سفيد و ترب سياه ناميده مي شوند .آب و هوا و خاك : تربچه در هر آب و هوا و خاكي مي رويد ، لكن در هواي گرم زود خَشَبي ( خشك و چوبي ) و پوك شده از مرغوبيت آن كاسته ميشود . از نظر خاك ، زمان كشت را بايد در نظر داشت ، باين معني كه براي كشت بهاره ، زمين شني و سست بهتر از زمين رسي و شني سخت مي باشد .بعكس براي كشت انواع تابستانه در زمين هاي رسي و شني و نمدار بهترين محصول بدست مي آيد .

روش كاشت و ازدياد تربچه و ترب : تكثير تربچه ، وسيله بذر مي باشد.بذر تربچه ، قرمز رنگ ، كروي شكل و نسبتا ريز است .

قوه ناميه بذر تربچه ( قدرت سبز شدن بذر ) در حدود ۵ سال است .به اين معني كه بذر تهيه شده از تربچه براي كاشت بعدي حد اكثر تا ۵ سال قابل استفاده مي باشد . ولي بهترين محصول از بذرهاي جوان كه حد اكثر ۳ ساله باشند بدست مي آيد .بذر تربچه ۴ تا ۷ روز بعد از كاشت سبز مي شود .

بذر مورد نياز براي ۱۰۰ متر مربع زمين از انواع تربچه نقلي يا ريز ۲۵۰ تا ۳۰۰ گرم و براي انواع درشت ۱۰۰ تا ۱۵۰ گرم مي باشد .معمولا تربچه نقلي را به صورت نوبر مي كارند . به اين منظور از آبانماه به بعد تربچه را در زير نايلون ، يا شاسي ، يا گلخانه كاشته ، در زمستان برداشت مي نمايند .تربچه را در هواي آزاد و فضاي باز مي توان بجز در طول زمستان در همه فصول كاشت .كشت تربچه ، به دو طريق خطي ( رديف كاري ) ، دستپاش ( كرتي ) انجام مي شود .

زمان كاشت تربچه ، در فضاي باز بنا به سردي هوا از اول اسفند ماه تا اول آبانماه توصيه مي شود .و مي توان پياپي آن را كاشت و برداشت نمود.ميزان مصرف بذر در زمان كاشت بستگي مستقيم به دقت و توجه فردي دارد كه بذر را مي كارد .اگر به صورت فشرده كاشته شود ، مقدار بذر مورد نياز بيشتر و اگر تُنُك و كم پُشت كاشته شود ، ميزان بذر مورد مصرف كم خواهد بود .( تذكر : آنچه در مورد نحوه كشت و مراقبت تربچه بيان شد شامل ترب، نيز مي شود . فقط فاصله بين بوته هاي ترب ، بيشتر از تربچه خواهد بود .همچنين مقدار بذر مصرفي ترب ، كمتر از تربچه ، بوده و مدت زمان سبز شدن ترب طولاني تر از تربچه خواهد بود .)

روش خطي ( رديفكاري ) : در روش خطي ، بهتر است به ترتيبي بذرها را در شيارها قرار داد كه فاصله بذرها از يكديگر ۱ تا ۲ سانتيمتر ، فاصله شيارها از هم ۱۰ تا ۱۵ سانتيمتر باشند . سپس خاك اطراف شيارها را بروي بذرها بخوابانند .

روش كرتي ( دستپاش ) : در روش كرتي ، بايستي دقت شود بذرها بطور يكنواخت در زمين پخش شوند .به اين منظور مي توان مقدار بذر مورد نياز براي كاشت را با ۲ تا۳ برابر خاك نرم و يا ماسه مخلوط نموده ، توامآ در زمين پاشيد .سپس با ماله چوبي يا شن كش روي آنها را پوشانيد تا بذرها زير خاك رفته و در معرض تابش مستقيم آفتاب و هواي آزاد قرار نگيرند .همچنين در دسترس پرندگان نباشند .

كود دادن : تربچه از لحاظ احتياج به مواد غذايي و كود خيلي قانع است به نحوي كه در زميني با حد اقل مواد غذايي مي توان دو نوبت متوالي در سال تربچه را كاشت .لكن براي برداشت محصول خوب و مرغوب تقويت زمين ضرورت دارد .

تذكر : چون تربچه معمولا پس از ۱۸ تا ۲۵ روز از تاريخ كاشت بذر ، قابل برداشت خواهد بود ، توصيه مي شود كه بذر آن را با ساير سبزيها بكارند تا زمين بخاطر كشت تربچه معطل نماند .به اين منظور مي توان تربچه را با سبزيهايي مانند : هويج درر يك زمان و يك محل كاشت .زيرا در حالي كه تربچه برداشت مي شود ، هويج شروع به رشد ميكند و از زمين حد اكثر استفاده خواهد شد .بذر گيري : براي آن كه شخصا بتوان بذر خوب تهيه نمود و بذر مورد نياز سال بعد را تامين كرد .از آخرين محصول پاييزه تربچه هاي سالمتر و خوش فرم تر را جدا كرده ، جمع آوري مي نمايند و در زير خاك خشك كنار هم به صورت رديف مي خوابانند .در طول زمستان آنها را به همين شكل نگهداري نموده در اسفند تا فروردين ماه بتدريج آنها را از زير خاك خشك خارج كرده ، به فواصل ۴۰ تا ۵۰ سانتيمتر از يكديگر مي كارند .پس از مدتي شاخه گل آنها از خاك خارج شده گل مي دهد .در تيرماه و مرداد ماه بذرآنها مي رسد . پس از رسيدن بذرها ، شاخه هاي حامل بذرها را كه در غلاف ( غلاف بذرها را در داخل خود نگهداري مي كند ) قرار دارد قطع نموده و دسته مي كنند و در محل خشكي كه هواگير باشد خشك مي كنند .پس از آنكه غلاف ها خشك شدند آنها را با ملايمت و به آهستگي به زمين مي زنند ( مي كوبند ) تا بذرها از داخل غلاف ها خارج شوند .آنگاه بذرها را از خاشاك جدا ساخته و در قوطي ، جعبه و يا پاكت در محل مناسبي نگهداري مي كنند .در مورد تربچه هاي زمستانه بايستي از بذر تربچه هاي پائيزه بذر تهيه نمود

این گیاه ، گیاهی مناسب برای کاشتن در کنار سایر سبزیجات میباشد زیرا آفات و حشرات به برگهای این گیاه حمله میکنند و ریشه گیاه و سایر گیاهان در امان میمانند.

spinach ( اسفناج ) ، گیاهی است یکساله از خانواده Amaranthaceae ( تاج خروسیان ) که بومی شرق و جنوب غربی آسیا و ایران میباشد.[/h] [h=3] این گیاه از آنجایی که دارای ارزش غذایی فراوان است امروزه در همه جای دنیا کاشته میشود.[/h] [h=3] اسفناج گیاهی است یکساله که دارای سرعت رشد بالایی میباشد.

این گیاه پس از سبز شدن تولید برگهای طوقه ای (Rossete) می کند به این ترتیب در یک سطح در اطراف ساقه کوتاهی به طول چند میلیمتر نزدیک به سطح خاک قرار می گیرند.

در طی رشد بعدی این ساقه طویل شده و از آن شاخه های جانبی دیگری از محل برگهای طوقه ای به ساقه اصلی منشعب می شوند.

ممکن است از ساقه اصلی ساقه های فرعی درجه 1 و 2 همراه با شاخه های جانبی درجه 1و2 نیز وجود آیند. اندازه گیاه می تواند بین 10 تا 8 سانتی متر متناوب باشد.

ریشه اصلی گیاه عمیق است و می تواند تا عمق 140 سانتی متری در خاک نفوذ کند از این نظر می توان این گیاه را در خاکهای شور بخوبی کشت نمود.

ریشه های فرعی این گیاه دوکی شکل و حداکثر تا 60 سانتی متری خاک پراکنده اند، برگها در ارقام مختلف دارای فرم و رنگ متفاوتی هستند و به شکلهای تخم مرغی ، بیضوی و یا نیزه ای وجود دارند کناره برگها می تواند کاملاً صاف و یا دندانه دار باشد.

پهنک برگ نیز صاف و یا دارای چین و چروک است. گلهای نر و ماده می توانند روی یک یا دو پایه قرار گیرند.

امروزه دو واریته از این گیاه کشت می شود.

-اسفناج بذر خاردار

- اسفناج بذر صاف

ارقامی که خاردار هستند، میوه با پوشش گل رشد کرده و پس از سخت شدن اغلب دارای 2و3 و یا 4 خار می شوند از آنجائیکه موقع بذر پاشی با ماشین، بذر خاردار به سختی از ماشین به زمین می افتد کشت های مکانیزه مشکلات زیادی به همراه دارد ولی بذر خاردار در شرایط سخت زمستان معمولاً دارای رشد نمو بهتری نسبت به بذر صاف است.[/h] [h=3] شرایط محیط رشد گیاه اسفناج به شرح زیر است :[/h] [h=3]خاک : خاک شنی، ماسه ای ، لومی ، مرطوب و خوب زهکشی شده.

این گیاه توانایی رشد در خاک اسیدی - خنثی و قلیایی را دارد.

نور : آفتابی - نیم سایه .

دما : دمای بین -8 تا 40 درجه برای رشد گیاه مناسب است.

اسفناج ، هوای خنک را ترجیح میدهد.

آبیاری : به صورت متوسط انجام شود.[/h] [h=3] اسفناج مقدار زیادی آهن، کلسیم، سدیم، پتاسیم، ید، مس، منیزیم ، لسیتین ، کلروفیل ، کاروتن ، اسید اگزالیک و اسید ارسنیک دارد و به علت داشتن منیزیم، جلوی پیشرفت سرطان را می گیرد.

اسفناج از نظر داشتن ویتامین B3 بسیار غنی است، بنابراین داروی مهمی برای برطرف كردن بیماری پلاگر است.

خواص غذایی و سلامتی :

برگ اسفناج از نظر طب قدیم ایران كمی سرد است و برخی عقیده دارند كه متعادل است، یعنی نه سرد است و نه گرم.

1) برگ اسفناج منبع غنی ویتامین A ، B3 ، C و آهن و پتاسیم می باشد. 2) بدن را قلیایی می كند.

3) خنك كننده است و برای پایین آوردن تب مفید است.

4) ورم روده كوچك را رفع می كند.

5) برای ورم ریه مفید است.

6) ملین است و یبوست را برطرف می كند.

7) برای لاغر شدن و كم كردن وزن مفید است.

8) اسفناج به دلیل داشتن ماده ای بنام اسپیناسین، هضم غذا را تسریع می كند. این ماده باعث تحریك معده و ازدیاد ترشحات آن می شود.

9) خوردن اسفناج پخته یا بورانی در رفع تشنگی موثر است.

10) غرغره آب خام یا پخته ی اسفناج، برای از بین بردن ورم و درد گلو مفید است.

11) برای رفع سرفه های خشك ،برگ اسفناج را با جو پوست كنده و روغن بادام بپزید و بخورید.

12) آش اسفناج با گشنیز ، برای سردردهایی كه ناشی از سوء هاضمه و اختلال دستگاه گوارش است، مفید می باشد.

13) اگر آش اسفناج را با آب لیمو و سماق یا آب غوره بخورید، سردردهای ناشی از اختلال كیسه صفرا را برطرف می كند.

14) خوردن اسفناج از سرطان جلوگیری می كند، مخصوصا در افرادی كه به مصرف الكل و سیگار عادت دارند.

15) تحقیقات دانشمندان نشان داده است كه اسفناج در پیشگیری از سرطان روده بزرگ، معده، پروستات، ‌حنجره و رحم موثر است.

16) اسفناج، كلسترول خون را پایین می آورد.

17) بهترین دارو برای كسانی است كه مبتلا به كم خونی هستند.

18) اسفناج مانند جارو، روده بزرگ را تمیز می كند.

19) ترشحات لوزالمعده را افزایش می دهد.

20) اسفناج، سبزی مفیدی برای تقویت اعصاب است.

اسفناج، تعداد گلبول های قرمز خون را افزایش می دهد، بنابراین بهترین دارو برای افراد مبتلا به كم خونی است.

21) اسفناج پخته، برای رفع بیماری آسم و گرفتگی صدا بسیار موثر است. 22) رماتیسم و نقرس را درمان می كند.

23) برای زیاد كردن شیر در مادران شیرده موثر است.

24) سابقا نوعی شربت از اسفناج تهیه می شد كه در معالجه خونریزی ها و كم خونی از آن استفاده می كردند.

25) تخم اسفناج ملین و خنك كننده است.

26) تخم اسفناج برای برطرف كردن ورم كبد و یرقان مفید است.

27) اسفناج، تعداد گلبول های قرمز خون را افزایش می دهد.

28) اسفناج ،چون دارای كلروفیل است، عضلات روده را تحریك كرده و تخلیه مدفوع را آسان می كند.

29) اسفناج اسیدیته ی خون را کم می کند و عضلات و استخوان ها را تقویت می نماید.

30) رعشه و بوی بد دهان را از بین می برد.

31) قوت غذایی اسفناج از سایر سبزی ها بیشتر است، مشروط بر اینکه آب آن را دور نریزید و از ساقه های نازک و نورسته ی آن در سالاد استفاده کنید.

32) باعث افزایش اشتها به خصوص در کودکان می شود.

33) برای معالجه کک و مک، اسفناج را در روغن زیتون قرار دهید و بعد روی صورت بگذارید.

مضرات :

اسفناج بعلت داشتن اگزالات، برای بیماران مبتلا به ورم مفاصل و سنگ های كلیه و مثانه مناسب نیست. ضمنا افرادی كه سرد مزاج هستند، باید اسفناج را با ادویه های گرم نظیر فلفل، دارچین، زنجبیل و هل میل نمایند.[/h] [h=3] کاشت: کاشت این گیاه از طریق کاشت بذر میباشد :

اسفناج را می توان به طور دست پاش، خطی و در سبزیکاری سطوح بزرگ با ماشین بذر پاشی کرد. زمان کاشت انواع بهاره در اواخر اسفند ماه و انواع پائیزه در اواخر تابستان و انواع زمستانه در اواخر پائیز می باشد. استفاده از کودهای حیوانی در زمینهایی که از نظر مواد آلی ضعیف هستند توصیه می شود در هر صورت باید از کود حیوانی کاملاً پوسیده استفاده شود.

چنانچه بخواهیم از کود تازه استفاده کنیم باید آنرا چند ماه قبل از کاشت به زمین داد زیرا ریشه اسفناج در مقابل پاره ای از بیماریهای قارچی که باعث پوسیدگی ریشه می شوند حساس است کود شیمیایی را باید موقعی به زمین داد که در فاصله دوره رویش در دسترس گیاه قرار گیرد. با توجه به مقدار مواد غذایی موجود در خاک معمولاً حدود 120 کیلوگرم در هکتار ازت،60 کیلوگرم در هکتار p2o5 و 140 کیلوگرم در هکتار K2O توصیه می شود اسفناج زمین های خنثی تا قلیائی را ترجیح می دهد. بنا بر این می توان تا 4 هفته قبل از کاشت به دادن کودهای آهکی مبادرت ورزید. کود پتاسه را در بهار به شکل کلرید به زمین می دهند زیرا عرضه زیاد کلرید در خاک کاهش جذب ازت را به دنبال دارد و در شرایط معمول تولیدی باعث کاهش نیترات در گیاه می شود معمولاً در کشت بهاره کود شیمیایی را یک دفعه قبل از کاشت به زمین می دهند ولی برای انواع زمستانه یک سوم ازت را توام با تمامی کودهای فسفر و پتاسه در اوایل زمستان هنگام کاشت به زمین می دهند و دو سوم باقیمانده را در دو مرحله دیگر به صورت کود سرک در اختیار گیاه قرار می دهند.در سطح بزرگ معمولاً پس از کاشت زمین را غلتک می زنند.

داشت

مبارزه با علفهای هرز با فوکا، کولتیواتور و یا با استفاده از علف کشهای شیمیایی صورت می گیرد. اسفناج احتیاج به آب فراوان دارد و باید در طول دوره رشد در زمین های خشک اقدام به آبیاری نمود. آبیاری علاوه بر اینکه مقدار محصول را افزایش می هد گل دادن قبل از موعد گیاه را نیز به تاخیر می اندازد.

از بیماریهای مهم اسفناج سفیدک دروغین (Pernospora farinosa) است استفاده از ارقامی که مقاوم به این بیماری اند لازم و ضروری است . ترکیبات آلی فسفره برای مقابله با مگس چغندر (Pagomia Hyoscyami) که لاروهای آن در داخل برگهای اسفناج دالانهای مینوز (Minose) را می سازند بسیار موثر است. شته آفیدو پروانه سفید کلم (Pieries Brassica) نیز از دیگر آفات این گیاه است.

برداشت

برداشت اسفناج به این ترتیب است که زمانیکه گیاه 5 تا 6 برگه شد.ابتدا مزرعه را آبیاری کرده و پس از تبخیر رطوبت اضافی،بوته ها را با ریشه از خاک بیرون می آروند به همین صورت عرضه می کنند. در سطوح کوچک می توان دو یا سه مرحله اسفناج برداشت کرده در اینصورت باید برگهای تحتانی را با دست و یا چاقوی تیزی بریده و برگهای کوچک و جوانه های مرکزی را به حال خود باقی گذاشت و پس از مدتی عمل چیدن برگهای بزرگ را تکرار کرد و به این ترتیب می توان در طول سال چند مرحله اسفناج برداشت کرد. تجمع نیترات معمولاً در دمبرگها و زیاد است و بنابراین با حلال برگهای بدون دمبرگ می توان اسفناجی با نیترات کمتری برداشت نمود. در سطوح بزرگ از ماشین برداشت استفاده می شود. در این حالت پس از بریدن برگها آنها را در جایی انباشت کرده و بعداً به محل دسته بندی و یا به کارخانه حمل می کنند. اسفناج را معمولاً در اوایل روز برداشت می کنند این عمل به حفظ کیفیت محصول می افزاید. عمل برداشت در زمان بارندگی و یا مواقعی که هنوز شبنم بر روی گلها نشسته است صورت نمی گیرد. زیرا در اینصورت مهمولی با کیفیت پائین و توام با برگهای شکسته بدست می آید. مقدار محصول اسفناج حدود 15 تا 20 تن در هکتار و در بعضی مواقع بین 35 تا 40 تن در هکتار است.[/h]

برگ‌ها، قسمت هوائى چغندر را تشکیل مى‌دهند و تعداد آنها در بوته کامل به ۸۰ عدد مى‌رسد.

چغندرگیاهى روز بلند مى‌باشد. همچنین براى به ساقه رفتن و گل دادن نیاز به سرمائى دارند که این حالت را Bolting مى‌گویند. بنابراین براى بذرگیرى گیاه باید آن‌ را در مناطق سردسیر مانند اردبیل کشت کنیم.

نزدیک به ۷۵ درصد چغندرقند را آب و ۲۵ درصد آن را ماده خشک تشکیل مى‌دهد، ۲۰ درصد ماده خشک شامل ساکارز و مواد قندى محلول در آب و ۵ درصد دیگر را مواد غیرمحلول در آب تشکیل مى‌دهد.کشت چغندر در شرایطى امکان‌پذیر است که تابش نور خورشید کافى و منطقه محل کشت حداقل ۱۸۰ تا ۲۰۰ روز بدون یخبندان باشد. پائین‌ترین دمائى که چغندرقند در آن فعالیت دارد (صفر گیاه) ۵ تا ۸ درجه سانتى‌گراد است. در اوایل رشد به سرما حساس است ولى در پائیز تا ۶ درجه زیر صفر را به‌راحتى تحمل مى‌کند. گرماى بیش از اندازه، رشد و ذخیره سازى قند چغندر را متوقف مى‌کند. به‌این دلیل کشت آن در نقاط گرمسیر در زمستان انجام مى‌گیرد و در بهار پیش از آغاز گرما برداشت مى‌شود.بهترین درجه حرارت براى رشد و قندسازى چغندر با دماى میانگین ۲۰ درجه در روز و ۱۰ درجه در شب است، در ۴۰ درجه سانتى‌گراد رشد و ذخیره‌سازى قند به کمترین مقدار مى‌رسد.

چغندرقند برحسب حجم ریشه، مقدار برگ و درصد قند به رقم‌هاى زیر تقسیم مى‌شود:

- رقم E: این رقم داراى ریشه‌هاى بزرگ و سنگین است، سر آن نسبتاً پهن و تعداد برگ‌هاى آن زیاد است. محصول این رقم در واحد سطح زیاد است ولى درصد قند آن نسبت به‌سایر رقم‌ها کمتر است.

- رقم N: سر این رقم کوچک‌تر و تعداد بر‌گ‌هاى آن کمتر از رقم E است. محصول چغندر در هکتار آن از رقم E کمتر ولى درصد قند آن بیشتر است. این رقم براى مناطقى که امکان کشت زود هنگام (رهراکش) وجود نداشته باشد، مناسب است.

- رقم Z: چغندرقندهاى این رقم باریک و کشیده‌اند و مقدار برگ آن از رقم‌هاى E و N کمتر است. مقدار محصول آن در واحد سطح کمتر ولى درصد قند آن بیشتر و از رقم‌هاى یاد شده زودرس‌تر است.

- رقم ZZ: خصوصیات ظاهرى این رقم شبیه رقم Z است ولى مقدار قند آن بیشتر است. کشت آن اقتصادى نیست و تنها بریا دورگ‌گیرى و اصلاح بذر از ان استفاده مى‌شود.

فرآورده‌هاى اصلى چغندرقندشامل قند و شکر مى‌‌باشد.

برگ چغندر، قسمت هوائى گیاه را تشکیل مى‌دهد و پس از سرزنی، مورد چراى مستقیم دام قرار مى‌گیرد و یا پس ازجمع‌آوری، از آن به‌عنوان خوراک دام استفاده مى‌شود، ترکیب برگ و طوقه به‌گونه‌اى است که براى دام به‌ویژه گاوهاى شیرى مفید است. جدول (ترکیب و ارزش غذائى برگ و طوقه چغندر تازه) بیان‌گر ترکیب و ارزش غذائى برگ و طوقه است.

تفاله چغندر

باقى‌مانده چغندر تحویلى به کارخانه پس از استخراج قند، تفاله نامیده مى‌شود. تفاله چغندر به‌شکل تروخشک به‌عنوان دام مصرف مى‌شود. از هر یک‌صد کیلوگرم چغندر با عیار ۱۶، حدود ۸۵ کیلو تفاله به‌دست مى‌آید. نسبت تفاله خشک به‌وزن چغندر حدود ۵ درصد است.

- ملاس

پساب قهوه‌اى رنگ باقى‌مانده از پخت سوم چغندرقند که پس از سانترفیوژ (جداکردن شکر توسط نیروى گریز از مرکز) به‌دست مى‌آید، ملاس نام دارد. هر ۱۰۰ کیلوگرم چغندرقند ۴ تا ۷ کیلو ملاس دارد که از آن به‌عنوان خوراک دام استفاده مى‌شود. ملاس چغندر بین ۹/۱۴ تا ۲/۲۴ درصد مواد ازت‌دار دارد که با استفاده از مخمر مخصوص مى‌توان از آن، پروتئین براى مصرف انسان و دام تهیه کرد. از هر تن ملاس مى‌توان ۱۶۰ کیلوگرم اکسید کربن تهیه کرد که از آن در نوشابه‌سازی، کنسروسازى و آتش‌نشانى استفاده مى‌شود.

از ملاس در تهیه اسیداستیک استفاده مى‌شود، از اسید حاصله، سرکه تجارى به‌دست مى‌آید. از ملاس نیز در تهیه چربی، اسید گلوتامیک، دکستران و بتامین استفاده مى‌شود. ملاس براى تهیه الکل اتیلیک و سوخت اتومبیل نیز کاربرد دارد.

میوه شوید دارای 5/2 تا 4 درصد اسانس می باشد که مقدار آن براساس منطقه جغرافیایی و فصل تغییر می کند و تا 7/7 درصد هم می رسد. قسمت اعظم اسانس میوه شوید، دـ کارن، لیمونن و آلفافلاندرن است که هر سه حدود 90 درصد اسانس را شامل می شوند. ترکیبات دیگر میوه شوید عبارتند از: دیلانوزید، کومارین‌ها، کامپفرول و ترکیب 3ـ گلوکورونیده آن، وی سنین، میریستیسین و سایر فلاوونوئیدها، اسیدهای فنلی، پروتئین(حدود 16 درصد)، چربی (حدود 15ـ 10 درصد). اسانس سر شاخه هوایی شوید که از سر شاخه تازه آن به روش تقطیر با بخار آب به دست می‌آید، شامل 28 تا 45 درصد ترکیبات کتونی مانند کارون می ‌باشد که بر اساس فصل محصول ‌برداری متفاوت است. ریشه گیاه شوید نیز دارای اسانس است که 95 درصد اسانس ریشه را آلفا ـ بتاپینن تشکیل می دهد.

شوید برای رشد مناسب به آب و هوای گرم به خصوص در تابستان نیاز دارد. شوید به آفتاب کامل برای رشد نیاز دارد و کمترین میزان سایه نیز رشد آن را محدود می کند. بذرهای شوید می توانند بین 3 تا 10 سال قوه نامیه خود را حفظ کنند.

فصل گلدهی شوید شهریور و مهر است. بهترین زمان برداشت برگها در زمانیست که گلها شروع به باز شدن می کنند.

به دلیل اینکه شوید می تواند حشرات گرده‌افشان را جلب کند، کشت آن همراه با خانواده کدوئیان سودمند است. در مطالعات نشان داده شده است که شوید می تواند با باکتری استافیلوکوکوس و میکروب Saccharomyces cerevisiae مقابله کند.

خواص شوید عبارتند از درمان کمبود اشتها، عفونتها، مشکلات مجاری گوارشی، مشکلات مجاری ادراری، اسپاسم، نفخ، اختلالات خواب، تب، سرماخوردگی، برونشیت، مشکلات کبد و صفرا.

شوید آفت و یا بیماری خاصی ندارد. گاهی اوقات بلایت و بیماری باکتریایی aster yellows می توانند سبب خسارتهای جدی شوند. شته ها نیز می توانند مشکل زا باشند.

تکثیر شوید از طریق کاشت مستقیم بذر در بهار است.

مصرف خوراکی شوید معمولا عوارض جانبی به همراه ندارد ولی ساییده شدن آن بر روی پوست منجر به التهابات پوستی و حساسیت پوست در برابر آفتاب می شود. بذر شوید باعث آغاز قاعدگی در زنان می شود و از اینرو سبب سقط جنین در زنان باردار می شود. در نتیجه، زنان باردار نباید از شوید و به خصوص بذر آن استفاده کنند. افرادی که به گیاهان دیگری از خانواده چتریان مثل رازیانه، هویج و ... حساسیت دارند نیز، نباید از شوید استفاده کنند. شوید با لیتیوم تداخل دارویی دارد. این گیاه تا حدودی مدر بوده و بر روی مکانیزم عمل لیتیوم در بدن تاثیر می گذارد و می تواند عوارض جانبی جدی به همراه داشته باشد.

ترتیزک(Lepidium sativum) گیاهی یکساله و سریع الرشد است که ارتفاع آن به 60 سانتی متر می رسد. دو تا سه هفته پس از کاشت بذر، قابل برداشت است. گلهای آن سفید-صورتی بوده و تنها 2 میلی متر قطر دارد. گل آذین آن به صورت خوشه ای است. تره تیزک دارای کربوهیدرات، قند، فیبر، پروتئین، ویتامین A، بتاکاروتن، اوتئین و زئاتین، تیامین( B1)، ریبوفلاوین( B2)، نیاسین( B3)، پنتوتنیک اسید( B5)، B6، فولات(B9)، ویتامین C، E و K، کلسیم، آهن، منیزیم، منگنز، فسفر و پتاسیم است.

برگهای پایه ای این گیاه برگچه های بلندی دارد. برگهای قابل خوردن آن دارای بریدگی های عمیق است. گل آذین خوشه ای متراکم است. غلاف حاوی بذرها بیضی شکل، برافراشته و کرکدار است. L. sativum L بر اساس مشخصات برگ، ساقه و ریشه به سه واریته vulgare، crispum و latifolium تقسیم می شود.

ترتیزک مناسب کشت هیدروپونیک نیز بوده و در آبهای کمی قلیایی رشد می کند.

این گیاه به انواع خاکها و شرایط هوایی مقاومت دارد تنها، تحمل یخ زدگی را ندارد. در دمای معتدل به سرعت رشد می کند. جوانه زنی در دماهای پایینتر کاهش می یابد. ترتیزک زمانی برداشت می شود که دو جفت برگ اولیه رشد کرده باشند.

این گیاه به محیطی نیمه سایه نیاز دارد و نور مستقیم آفتاب باعث از بین رفتن محصول می شود. برخلاف ترتیزک آبی به آب زیادی نیاز ندارد ولی خاک همیشه باید مرطوب باشد.

قسمتهای مورد استفاده این گیاه برگها و دانه های آن است. برگهای آن به عنوان chandrashoor و بذرهای آن به عنوان halloon شناخته می شوند. در طب سنتی هند( آیورودا) از بذر و برگ این گیاه برای کاهش ناراحتی های پس از زایمان استفاده می شود. این گیاه در طب سنتی هند از دیرباز مورد استفاده بوده است. بذر این گیاه تلخ، افزایش دهنده متابولیسم و حرارت بدن، پاک کننده سموم، ایجاد کننده رنگ قرمز بر روی پوست، شیرافزا، مقوی، تقویت کننده قوای جنسی، برطرف کننده درد چشم، درمان کمبود ویتامین C و مدر است. بذر این گیاه برای درمان آسم، سرفه، درمان رگ به رگ شدگی( به صورت ضماد)، جذام، بیماری های پوستی، اسهال خونی، سوء هاضمه و کمر درد هم استفاده می شود. گزارشات نشان می دهد که بذر این گیاه برای درمان کمبود قند خون مفید است. از ضماد بدست آمده از بذر این گیاه برای برطرف کردن درد و تورم استفاده می شود.

كك چغندرقند( chaetocnema tibialis) از آفت این گیاه محسوب می شود.

ترتیزک معمولا مشکلی در هنگام پرورش ندارد ولی خشک شدن زیاد در نتیجه هوای داغ و یا رطوبت هوا می تواند باعث گسترش زنگ بر روی برگها شود.

در شرایط رطوبت بالا باید مراقب شیوع بیماری های قارچی بود.

تکثیر این گیاه با بذر صورت می گیرد.

این گیاه هیچ گونه تداخلی با داروها و یا گیاهان دیگر ندارد.

این گیاه به دلیل داشتن برگهای خوراکی امروزه به طور گسترده در خاورمیانه ، اروپا و آمریکا کاشته میشود و به عنوان چاشنی در سوپ ها ، خورش ها و سالاد مورد استفاه قرار میگیرد. در گذشته های دور گیاه جعفری به نام های خطاسالیون و مغدانوس معروف بوده است.

این گیاه معطر در چهار فصل سال موجود میباشد و بهترین نوع جعفری در کشور ما در شاهرود میروید.

جعفری گیاهی 2 ساله و علفی میباشد که بین 10 تا 70 سانتیمتر ارتفاع دارد و بین 10 تا 50 سانتیمتر گستردگی آن میباشد.

این گیاه بدون کرک بوده و دارای ریشه هایی ضخیم میباشد.

برگ‌های آن به رنگ سبز تیره و دارای بریدگی‌های لوزی یا مثلث شكل است‌.

گل‌های جعفری كوچك به رنگ مایل به سبز و به‌صورت چتر می‌باشد میوه آن كوچك به درازای 2 میلی‌متر و به قطر ی1 میلی‌متر و دارای بوئی معطر است.

شرایط محیط رشد گیاه جعفری :

خاک : خاک شنی ، ماسه ای ، مرطوب ، غنی و خوب زهکشی شده.

این گیاه در خاک اسیدی ، خنثی و قلیایی رشد میکند.

نور: آفتابی - نیم سایه .

بهتر است این گیاه در مکانی آفتابی قرار داشته باشد.

دما : دمای بین 22 تا 30 درجه مناسب است.

آبیاری : به صورت متوسط صورت گیرد.

گیاه جعفری از نظر ویتامین و مواد معدنی بسیار غنی و شامل ویتامین A -ویتامین C -آهن – پتاسیم – سدیم و کلسیم -ویتامین B1 و B2 – فسفر – خاکستر – هیدراتهای کربن و مقدار کمی پروتیین است.

خواص داروئی

. تخم جعفری از نظر طب قدیم ایران گرم و خشك است‌.

. ضد نفخ شكم است‌.

. شریان‌ها و رگ‌ها را تمیز می‌كند‌.

. ادرار‌آور و قاعده‌آور است.

. برای درمان تب نوبه به‌كار می‌رود‌.

. در قدیم‌الایم برای سقط جنین شیاف تخم جعفری را در داخل مهبل قرار می‌دادند.

ـ خواص ریشه جعفری:

. ریشه جعفری اشتهاآور است‌.

. ادرارآور و قاعده‌آرو است.

. سنگ كلیه را دفع می‌كند.

. برای درمان اسهال باید ۲۰ گرم ریشه جعفری را در یك لیتر آب دم كرده و تنقیه كنید.

. دم كرده ریشه جعفری برای درمان تنگی نفس به‌كار می‌رود.

. برای درمان سرخك مفید است.

ـ خواص برگ و ساقه جعفری:

. برای رفع لكه‌ها و جوش‌های صورت دم‌كرده جعفری را روی پوست صورت بمالید‌.

. برای روشن شدن رنگ پوست مقداری جعفری را در نیم لیتر آب به مدت ۵ دقیقه بجوشانید و صبح و شب صورت خود را با آن بشوئید بعد از یك هفته پوست صورت شما روشن می‌شود.

. دم‌كرده جعفری ضد تب است.

. دم‌كرده برگ جعفری برای بواسیر و سنگ كلیه مفید است.

. خوردن چای جعفری به هضم غذا كمك می‌كند.

. بعد از خوردن سیر برای برطرف كردن بوی دهان جعفری بجوید.

. جعفری نفس را خوشبو می‌كند.

. برای درمان ضرب‌خوردگی و خون‌مردگی له شده برگ و ساقه جعفری را روی عضو ضرب دیده بگذارید.

آفات و امرا ض : در مورد این گیاه مراقب بیماری های نقطه برگ و پوسیدگی ساقه باشید.

از شپش ها و سوسک ها این گیاه را حفظ کنید .

تکثیر : تکثیر این گیاه به روش کاشت بذر است و بهتر است در اواخر بهار و یا تابستان صورت گیرد.

هر يك گرم بذر جعفري تقريبا" 650 دانه دارد.

براي كاشت جعفري از بذوري استفاده كنيد. كه اندازه مناسب ، ضد عفوني شده با قارچكش و كيفيت بالا از نظر يكنواختي جوانه زني بذر داشته باشند.نشاء كاري در مقايسه با كشت مستقيم بذر بهتر است چون جوانه زني بذر جعفري ممكن است 20 تا 25 روز طول بكشد . بذر كاري مستقيم مي تواند برداشت محصول را به تاخير اندازد.

در كشت مستقيم در هر 30 سانت طول رديف 15-20 بذر قرار مي دهند و فاصله رديف ها 45 سانتي متر مي باشد و عمق كاشت بذر كمتر از يك سانتي متر است. براي جلوگيري از سله بندي، سطح خاك را تا تثبيت گياهچه جعفري مرطوب نگه داريد.

در هنگام نشا كردن فاصله بوته ها روي رديف 15 تا 20 سانت است. خاك مناسب براي كشت جعفري خاك ترد بازهكشي خوب مي باشد. مقدار ماده آلي خاك را بايد افزايش داد چون جعفري به خاك مرطوب براي رشد بهتر نياز دارد.

نياز كودي آن به ازت بين 90 تا 112 كيلوگرم، به فسفر (P2C5 ) بين 90 تا 135 كيلوگرم، به پتاسيم (K2O ) بين 56 تا 112 كيلوگرم، به گوگرد 20 تا 30 كيلوگرم در هكتار مي باشد.

رطوبت خاك را در حد يكنواخت براي رشد بهتر جعفري و افزايش قابليت استفاده عناصر غذايي حفظ كنيد . خاك سبك به دفعات آبياري بيشتر نياز دارد.

برگهاي جعفري حدود 3 ماه بعد از كاشت آماده براي مصرف مي باشد و در هر هكتار تقريبا" 5/2 تا 5/7 تن برگ جعفري بدست مي آيد . براي مصرف سبز و تازه تعدادي از برگ هر بوته يا يك شاخه كامل داراي برگ چيده مي شود.

گیاه شناسی باقلا:

گیاه زراعی باقلا خاک های داری حاصلخیزی متوسط تا خوب ,زهکشی بسیار خوب و بافت متوسط را ترجیح می دهد.مقاومت این گیاه به شوری متوسط است , که صفت مطلوب در بیشتر مناطقی که بارندگی محدود دارند.

باقلا را نبایستی بعد از هر نوع لوبیا های دیگر در تناوب قرار گیرد, اما سازگاری بسیار خوب در قبل یا بعد از کشت غلات دارد.این چنین تناوب به کنترل نماتد ها و بیماری ها کمک می کند و موجب کاهش علف های هرز می شود و برای کشت غله بعدی ازت فراهم می کند.

کنترل علف هرز برای تولید بیشتر ضروری می باشد.حذف علف های هرز در مراحل اولیه رویش باقلا قبل از خسارت زدن به سیستم ریشه در اثر رقابت مهم می باشد.از علفکش های محتلف جهت کنترل علف های هرز در مراحل قبل و بعد از کاشت وسبز شدن باقلا استفاده می شود.

تعدادی از بیماری های گیاهی و آفات ممکن است سبب خسارت وسیع در زراعت باقلا گردد.

به طور کلی تولید باقلا به کود های ازته نیازی ندارد ,بهر حال کاربرد بین 10 تا 30 کیلوگرم ازت درهکتار به عنوان ازت آغازگر گاهی به کار می رود. باقلا به کود های فسفاته واکنش نشان می دهد اگر به طور موثر در خاک قرار داده شوند.هنگام پخش کود فسفاته یا اختلاط آن با سطح خاک واکنش کمی در باقلا مشاهده می شود. موثر ترین روش کاربرد فسفات قراردادن آن به صورت نواری زیر و حدود 7 سانتیمتری به طرف ردیف قبل از کاشت می باشد.کود های دامی را نیز به همین طریف در خاک قرار می دهند. روش موثر قرار دادن کود یا کود حیوانی در شیار کم عمق , پوشاندن آن با 5سانتیمتر خاک ,قراردادن بذر , وسپس پوشاندن بذز با 3تا5 سانتیمتر خاک می باشد.به طور کلی در مناطقی که آزمون خاک یا آزمایش های تعیین نیازی کودی وجود ندارد , مصرف کود فسفات به صورت P₂O₅به مقدار 50تا100 کیلوگرم در هکتار توصیه می شود . کود پتاسه نیز به مقدار 25تا50 کیلوگرم K₂O مصرف می شود.

تركیبات شیمیایی:

در صد گرم دانه باقلا سبز و خام مواد زیر موجود است :

آب: 72 گرم

پروتئین: 8/4 گرم

مواد چرب: 0/4 گرم

نشاسته : 15/8 گرم

كلسیم: 28 میلی گرم

فسفر: 155 میلی گرم

آهن: 2/2 میلی گرم

سدیم: 40 میلی گرم

پتاسیم: 470 میلی گرم

ویتامین آ: 220 میلی گرم

ویتامین ب 1: 0/3 میلی گرم

ویتامین ب 2 : 0/18 میلی گرم

ویتامین ب 3 : 1/5 میلی گرم

ویتامین ث: 30 میلی گرم

ارسنیك: 0/02 میلی گرم

ضمنا باقلا دارای ماده ای بنام فیتین Phytine می باشد كه بسیار مغذی است و تقویت كننده بدن است . این ماده كلسیم بدن را تامین می كند باقلا غذای خوبی است برای دوران نقاهت .

خواص و اثرات باقلا

باقلا حاوی ویتامین های آ.ب.ث و املاح مفیدی از جمله آهك، فسفر، آهن و غیره می باشد. به همین علت در گروه خوراكی های خون ساز قرار دارد و مغز قلم استخوان ها را نیز تقویت می كند. برای افرادی كه دوره نقاهت را به سر می برند، باقلا اثری نیروبخش دارد و در مبتلایان به برونشیت ایجاد خلط می كند، ضمنا باقلا كلیه ها را تقویت كرده و به ریه ها نیرو بخشیده و سلول های مغز استخوان را فعال می سازد. این خوراكی زود هضم بوده و به سرعت از معده می گذرد و با خود فضولات را نیز به سهولت دفع می كند، ضمنا سینه و ریه را پاك و تقویت و سرفه های خشك را درمان می كند. برای درمان رماتیسم، سیاتیك، نقرس و درد مفاصل توصیه شده است كه در حدود ۳۰ الی ۶۰ گرم از گل باقلا را در یك لیتر آب جوشانده و بعد از صافی گذرانده و در فواصل غذا یك فنجان از آن را نوش جان نمایید.

به افرادی كه از میگرن رنج می كشند، سفارش گردیده است كه ۲۵ الی ۳۰ گرم از گل باقلا را جوشانده و در فواصل غذا یك فنجان بنوشند. توصیه می شود هرگز آب پخته باقلا را دور نریزید و آن را به همراه باقلا بنوشید. زیرا گلو را نرمكرده و از تولید سنگ جلوگیری می كند و گرفتگی معده را نیز برطرف می كند. افراط در خوردن باقلا باعث نفخ و سنگینی معده شده و موجب كندی ذهن می شود.

البته اگر با آب آن خورده شود عوارض آن كمتر خواهد بود. خوردن باقلا همراه ماست، موجب دل پیچه می گردد و اگر به طور تازه زیاد مصرف شود باعث تاول دهان می شود. بعضی افراد به باقلای تازه حساسیت داشته و مبتلا به بیماری فاویسم می شوند. علامت این بیماری زرد شدن رنگ پوست بدن و احساس خستگی و سستی در اعصاب، پیدا شدن خون در ادرار، سردرد و استفراغ است.

در این عارضه خون بدن كم می شود و درمان آن معمولا تزریق خون و سرم های غذایی است. بهترین راه برای جلوگیری از ابتلا شدن به این بیماری دو لپه كردن باقلا و جوشاندن آن در آب و دور ریختن آب آن است و همچنین پختن آن در روغن و افزودن ادویه ای مانند آویشن، دارچین، فلفل، میخك و از همه مهمتر گلپر می باشد. افرادی كه به بیماری هایی نظیر، كلسترول، تصلب شرائین، ضعف حافظه، آترومی، افسردگی، اسیداوریك، سردرد، میگرن، نفخ دل درد، مالیخولیا، سنگ اورات، خارش پوستی، فشار خون، صرع، بادفتق، احتقان و یبوست مبتلا می باشند نباید در خوردن باقلا زیاده روی كنند.

خواص داروئی:

باقلا از نظر طب قدیم ایران سرد و تر است و گل آن گرم می باشد

1)دم كرده گل باقلا ضد تشنج و ادرار آور است .

2)دم كرده گل باقلا سنگ كلیه را دفع می كند و برای قولنج های كلیوی مفید است.

3)جوشانده باقلا برای ورم مثانه مفید است.

4)جوشانده باقلا اثر خوبی در رفع رماتیسم درد .

5)از جوشانده باقلا برای درمان نقرس استفاده كنید.

7)باقلا را اگر با آب سركه و آب بپزید و با پوست بخورید اسهال مزمن را درمان می كند.

8)برای رفع گرفتگی صدا در باقلا را با روغن بادام و قند مخلوط كنید و بخورید .

9) برای رفع كوفتگی و روم پستان ، در باقلا را با آب جو مخلوط كرده و با سركه و نعناع بپزید و ضمادی را كه بدست می آید روی ورم و كوفتگی قرار دهید .

10)ضماد در باقلا را با شنبلیله و عسل برای نرم كردن دمل و ورم بناگوش و زیر چشم مفید است.

11)جوشانده باقلا شكم روشهای مزمن را برطرف می كند.

12)ضماد باقلا جوش و كورك را می رساند و چرك را خارج می كند.

13)برای درمان تكرر ادرار از جوشانده ریشه باقلا استفاده كنید.

14)جوشانده سر شاخه های باقلا مستی مشروبات الكلی را برطرف می كند.

15)برای رفع التهاب و درد نوك انگشتان و ناخن باید یك مشت برگ باقلا را با نیم لیتر آب جوشانید و بگذارید كمی سرد شود و انگشتان خود را بمدت دو ساعت در آن قرار دهید تا برطرف شود.

16)نان خوشمزه بمقدر 2% در باقلا بآن اضافه كنید.

مضرات

باقلا در بعضی از اشخاص تولید نفخ و سنگینی سر و معده می‌کند. برای جلوگیری از این عوارض باید ابتدا باقلا را پوست کنده و بجوشانید و آب آنرا دور بریزید. سپس بان مقدری آب اضافه کرده و بعد از پختن با روغن بادام و ادویه گرم مانند دارچین و فلفل بخورید. مصرف باقلای تازه ممکن است تولید مسمومیت و حساسیت شدید بکند که گاهی موجب مرگ می‌شود بنابراین باید در خوردن باقلای تازه و خام احتیاط کنید.

گیاه شناسی سیر:سیر از خانواده لاله Liliaceae می باشد و نام علمی آن Allium sativum L است.بوته سیر به ارتفاع ۳۰ تا ۱۰۰ سانتى‌متر مى‌رسد و داراى پیازى است به‌صورت تخم مرغى و یا تخم مرغ کشیده که سطح آن صاف و صیقلى شده است. هر غده سیر از تعدادى غده کوچک‌تر که به آنها سیرچه گفته مى‌شود تشکیل شده است.

شرایط آب و هوایی کشت سیر:سیر گیاهی متعلق به فصل خنک و یخ بندان کمی مقاوم است بود مواد موجود در سیرهای مناطق جنوبی به مراتب بیشتر از مسیرهای شمال است. زمان کاشت در مناطق سرد سیری اوایل بهار است ولی در مناطقی که زمستان ملایم دارند، در هر موقع از پاییز می توان به کشت آن اقدام نمود. سیرهمانند پیاز معمولی برای تشکیل غده به دو عامل طول روز و حرارت نیازمند است و یک سبزی روزبلند می باشد و برای تشکیل غده حدود ۱۵ ساعت طول روز نیاز دارد بوته سیر در اوایل، رشد رویشی دارد (در موقعی که طول روز کوتاه است) به محض آنکه بوته شروع به تولید غده نمود (در زمانی که طول روز بلند است) رشد رویشی متوقف می شود که می توان گفت سیر در ابتدای فصل دمای خنک و در زمان رسیدگی هوای گرم نیاز دارد.سیر را مى‌توان در خاک‌هاى قوى و حاصلخیز که داراى پروفیل عمیق مى‌باشند کشت کرد. البته چون سیر به رطوبت زیاد حساس مى‌باشد در اراضى مرطوب پیاز سیر خیلى زود مى‌پوسد، بنابراین خاک‌هاى رسى سنگین چندان مناسب نیستند.برای تهیه بستر کاشت باید ابتدا زمین را متناسب با نوع آن با استفاده از شخم، دیسک و ماله کاملاً نرم و مسطح کرد و در مناطق خشک نسبت به نوع آبیاری که پشته بندی یا کرت بندی است آن را آماده نمود.

تناوب زراعت سیر:سیر را در تناوب بعد از یک گیاه وجینى که به آن کود حیوانى کافى داده‌اند مى‌کارند و در کاشت پائیزه سیر بعد از سیب‌زمینى بهترین نتیجه را خواهد داد. کاشت سیر بعد از گیاهان پیازى جایز نیست، زیرا باعث انتشار آفات و امراض خواهد شد.

نحوه کاشت سیربرای برداشت محصول زودرس باید سیر را در اواخر پاییز کاشت و اگر آن را زودتر بکاریم ممکن است پیش از زمستان جوانه بزند و یخ نابودش می کند. سیر را به دو روش کرتی وجوی پشته می کارند، بهترین روش برای کاشت سیر روش جوی پشته است که ابتدا سیرچه را از پیاز سیر جدا کرده، سیرچه های خیلی ریز را برای کاشت مناسب نبوده و از سیرچه متوسط برای کاشت استفاده کنید فاصلۀ خطوط کشت در حدود ۲۵ تا ۳۰ سانتیمتر و فاصلۀ هر سیرچه از یکدیگر ۷- ۱۰ سانتیمتر و عمق مناسب سیر ۵- ۳ سانتیمتر می باشد سیرچه را طوری در خاک قرار می دهید که نوک سیر به سمت بالا و انتهای سیرچه به سمت پایین قرار گیرد. مقدار مصرف سیرچه در یکصد متر مربع حدود ۱۵ سیر در نظر می گیرد یا به عبارتی دیگر هر ۳ کیلو سیر برای ۱۰ متر مربع زمین کافی است.

کوددهی گیاه سیراستفاده از انواع کود در بالا بردن میزان محصول نقش عمده ای دارد. کود دامی برای خاکهای رسی از اهمیت زیادتری برخوردار است. سیر به کود دامی زیاد احتیاج دارد، می توان گفت میزان مصرف کود حیوانی دو برابر سایر سبزیجات است، در خاکهای شنی کود شیمیایی بیشتر توصیه می شود اما بطور کلی کود از ته ۶۰- ۸۰ کیلوگرم و کود فسفر ۱۲۰ تا ۲۰۰ کیلوگرم در هکتار و کود پتاس ۱۰۰ کیلوگرم در هکتار برای مزرعه سیر مورد مصرف قرار می گیرد.

داشت سیردفع علفهای هرز و سله شکنی در طول دوره رویش گیاه بین ۲ تا ۳ بار انجام می گیرد از آنجائی که ریشه سیر سطحی است باید هنگام وجین و سله شکنی دقت فراوان نمود تا به ریشه ها صدمه ای وارد نیاید. از آفات سیر می توان مگس سیر (Hylermia antiqua) را نام برد که علاوه بر این گیاه به کیله گیاهان خانواده Liliaceae (مانند پیاز، تره، تره فرنگی و …) نیز خسارت وارد می کند. لارو این مگس در مزارع سیر و پیاز زندگی کرده و از ساقه ، برگ بویژه سیرچه ها تغذیه می کند. زمستان گذرائی این مگس در درون خاک است و در آنجا به صورت شفیره زمستان را گذرانده و پس از مساعد شدن هوا پرواز می کند. این مگس بر روی گیاه سیر تخم گذرانی کرده و سپس با ایجاد دالانهایی خود را به مرکز سیر می رساند و از داخل آن تغذیه می کند. بر اثر حمله این آفت رنگ برگ از حالت سبزی به زردی تغییر می کند. برای مبارزه با آن معمولاً بوته های آلوده را جمع آوری کرده و آنها را می سوزانند رعایت تناوب زراعی در دفع این آفت بسیار موثر است از آفات دیگر زنگ سیر میباشد که مولد آن قارچی بنام Puccinia allii که فعالیت آن در ماههای گرم و مرطوب تابستان شدید بوده و اسپور آن زمستان را روی میزبان سپری می کنند. برای مبارزه با آن باید در صورت امکان از سیرچه هایی که قبلاً به این بیماری مبتلاً نشده اند برای کاشت استفاده نمود. یا اینکه در صورت گسترش بیماری با سموم قارچ کش مانب (Maneb) و یا زینب (Zineb) به فاصله هر سه هفته یکبار سمپاشی گردد.

برداشت گیاه سیر:موقع برداشت سیر از اواخر بهار تا اوسط تابستان بنابه تاریخ کاشت تفاوت می کند. موقع برداشت سیر زمانی است که قسمتهای هوایی آن شروع به زرد و قهوه ای شدن می کنند. اگر مصرف از برداشت تازه خوری باشد نیاز به قطع برگهای سیر نیست ولی اگر مصرف خشک کردن و نگهداری در انبار باشد بعد از خارج کردن سیر برگها از ۳-۱ سانتیمتر بالای غده قطع می کنیم، غده ها به مدت ۱ الی ۲ هفته در مقابل آفتاب در مزرعه قرار می دهیم تا رطوبت به حداقل برسد، این کار قدرت انبارداری سیر را افزایش می دهد. پس از آن سیرهای سالم را در درجه حرارت صفر درجه سانتیگراد با رطوبت نسبی بسیار پایین و تهویه مناسب می توان آنها را برای مدتی انبار کرد.

تربچه گیاهیست از لحاظ مصرف یکساله ، از لحاظ تهیه بذر دوساله ، این گیاه از ترب کوهی وحشی که اصلاح و تربیت شده بدست آمده است .

محققین گیاه شناسی محل اولیه و اصلی آن را کشورهای مصر و یا چین می دانند .

این گیاه دارای انواع و اقسام فراوانی بوده برگ‌های آن بیضی شکل و کشیده هستند و اطراف برگ دارای بریدگی و شکاف بوده و زبر(خشن) میباشد .

برگ‌ها مستقیم از ریشه خارج می شوند . قسمت اصلی و خوراکی تربچه برجستگی انتهایی برگ‌ها است که به رنگ‌های مختلف ، سفید ، قرمز ، و دورنگ دیده می شود .

تربچه ، یکی از سبزیهای اشتها آور است که در اکثر خانواده‌ها آن را مصرف می کنند . برگ آن نیز خوراکی می باشد .

عده زیادی از مردم تربچه را در منزل می کارند و در سر سفره اغلب خانواده‌ها دیده میشود .

اصولا این گیاه را به دو نوع تقسیم می کنند و کلیه انواع این گیاه را در این دو دسته قرار می دهند .

۱ – تربچه نقلی یا تربچه چهار فصل : این قسم تربچه خیلی زود سبز شده و محصول آن در مدت زمان کوتاهی بدست می آید .

تربچه به شکل و رنگ‌های : گرد قرمز ، گرد ارغوانی / گرد سفید ، گرد بنفش ، گرد قرمز نوک سفید ، تربچه نیمه بلند قرمز ، نیمه بلند قرمز نوک سفید ، نیمه بلند ارغوانی ، نیمه بلند سفید ، تربچه بلند قرمز ، تربچه بلند سفید و بلند بنفش وجود دارد .

۲ – ترب یا تربچه درشت : برای بدست آوردن محصول ترب ، مدت زمان بیشتری لازم است .

بوته‌های ترب ، بزرگتر از تربچه می باشد .

لذا بایستی فاصله بوته‌ها از یکدیگر بیشتر باشد تا فضای لازم برای رشد گیاه وجود داشته باشد .

ترب ، به دو رنگ ، سفید و سیاه وجود دارد که به نامهای : ترب سفید و ترب سیاه نامیده می شوند .

آب و هوا و خاک : تربچه در هر آب و هوا و خاکی می روید ، لکن در هوای گرم زود خَشَبی ( خشک و چوبی ) و پوک شده از مرغوبیت آن کاسته میشود . از نظر خاک ، زمان کشت را باید در نظر داشت ، باین معنی که برای کشت بهاره ، زمین شنی و سست بهتر از زمین رسی و شنی سخت می باشد .

بعکس برای کشت انواع تابستانه در زمین‌های رسی و شنی و نمدار بهترین محصول بدست می آید .

روش کاشت و ازدیاد تربچه و ترب : تکثیر تربچه ، وسیله بذر می باشد.

بذر تربچه ، قرمز رنگ ، کروی شکل و نسبتا ریز است .

قوه نامیه بذر تربچه ( قدرت سبز شدن بذر ) در حدود ۵ سال است .

به این معنی که بذر تهیه شده از تربچه برای کاشت بعدی حد اکثر تا ۵ سال قابل استفاده می باشد . ولی بهترین محصول از بذرهای جوان که حد اکثر ۳ ساله باشند بدست می آید .

بذر تربچه ۴ تا ۷ روز بعد از کاشت سبز می شود .

بذر مورد نیاز برای ۱۰۰ متر مربع زمین از انواع تربچه نقلی یا ریز ۲۵۰ تا ۳۰۰ گرم و برای انواع درشت ۱۰۰ تا ۱۵۰ گرم می باشد .

معمولا تربچه نقلی را به صورت نوبر می کارند . به این منظور از آبانماه به بعد تربچه را در زیر نایلون ، یا شاسی ، یا گلخانه کاشته ، در زمستان برداشت می نمایند .

تربچه را در هوای آزاد و فضای باز می توان بجز در طول زمستان در همه فصول کاشت .

کشت تربچه ، به دو طریق خطی ( ردیف کاری ) ، دستپاش ( کرتی ) انجام می شود .

زمان کاشت تربچه ، در فضای باز بنا به سردی هوا از اول اسفند ماه تا اول آبانماه توصیه می شود و می توان پیاپی آن را کاشت و برداشت نمود .

میزان مصرف بذر در زمان کاشت بستگی مستقیم به دقت و توجه فردی دارد که بذر را می کارد .

اگر به صورت فشرده کاشته شود ، مقدار بذر مورد نیاز بیشتر و اگر تُنُک و کم پُشت کاشته شود ، میزان بذر مورد مصرف کم خواهد بود .

( تذکر : آنچه در مورد نحوه کشت و مراقبت تربچه بیان شد شامل ترب، نیز می شود . فقط فاصله بین بوته‌های ترب ، بیشتر از تربچه خواهد بود همچنین مقدار بذر مصرفی ترب ، کمتر از تربچه ، بوده و مدت زمان سبز شدن ترب طولانی تر از تربچه خواهد بود .)

روش خطی ( ردیفکاری ) : در روش خطی ، بهتر است به ترتیبی بذرها را در شیارها قرار داد که فاصله بذرها از یکدیگر ۱ تا ۲ سانتیمتر ، فاصله شیارها از هم ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر باشند . سپس خاک اطراف شیارها را بروی بذرها بخوابانند .

روش کرتی ( دستپاش ) : در روش کرتی ، بایستی دقت شود بذرها بطور یکنواخت در زمین پخش شوند .به این منظور می توان مقدار بذر مورد نیاز برای کاشت را با ۲ تا۳ برابر خاک نرم و یا ماسه مخلوط نموده ، توامآ در زمین پاشید سپس با ماله چوبی یا شن کش روی آنها را پوشانید تا بذرها زیر خاک رفته و در معرض تابش مستقیم آفتاب و هوای آزاد قرار نگیرند همچنین در دسترس پرندگان نباشند .

کود دادن : تربچه از لحاظ احتیاج به مواد غذایی و کود خیلی قانع است به نحوی که در زمینی با حد اقل مواد غذایی می توان دو نوبت متوالی در سال تربچه را کاشت . لکن برای برداشت محصول خوب و مرغوب تقویت زمین ضرورت دارد .

تذکر : چون تربچه معمولا پس از ۱۸ تا ۲۵ روز از تاریخ کاشت بذر ، قابل برداشت خواهد بود ، توصیه می شود که بذر آن را با سایر سبزیها بکارند تا زمین بخاطر کشت تربچه معطل نماند .

به این منظور می توان تربچه را با سبزیهایی مانند : هویج درر یک زمان و یک محل کاشت زیرا در حالی که تربچه برداشت می شود ، هویج شروع به رشد میکند و از زمین حد اکثر استفاده خواهد شد .

بذر گیری : برای آن که شخصا بتوان بذر خوب تهیه نمود و بذر مورد نیاز سال بعد را تامین کرد . از آخرین محصول پاییزه تربچه‌های سالمتر و خوش فرم تر را جدا کرده ، جمع آوری می نمایند و در زیر خاک خشک کنار هم به صورت ردیف می خوابانند . در طول زمستان آنها را به همین شکل نگهداری نموده در اسفند تا فروردین ماه بتدریج آنها را از زیر خاک خشک خارج کرده ، به فواصل ۴۰ تا ۵۰ سانتیمتر از یکدیگر می کارند . پس از مدتی شاخه گل آنها از خاک خارج شده گل می دهد . در تیرماه و مرداد ماه بذرآنها می رسد . پس از رسیدن بذرها ، شاخه‌های حامل بذرها را که در غلاف ( غلاف بذرها را در داخل خود نگهداری می کند ) قرار دارد قطع نموده و دسته می کنند و در محل خشکی که هواگیر باشد خشک می کنند . پس از آنکه غلاف‌ها خشک شدند آنها را با ملایمت و به آهستگی به زمین می زنند ( می کوبند ) تا بذرها از داخل غلاف‌ها خارج شوند .آنگاه بذرها را از خاشاک جدا ساخته و در قوطی ، جعبه و یا پاکت در محل مناسبی نگهداری می کنند

در مورد تربچه‌های زمستانه بایستی از بذر تربچه‌های پائیزه بذر تهیه نمود.(مهندس منوچهر کارگر+پرورش و تولید گل های اپارتمانی وفضای باز)

شاهی ، گیاهیست یک ساله که وسیله بذر تولید و تکثیر می شود .

شاهی را اغلب به صورت خام مصرف می کنند .

محل اصلی و اولیه این گیاه دقیقا مشخص نشده لکن مسلم است که از نواحی سرد معتدل و مرطوب مانند ، اروپا به سایر نقاط جهان انتقال یافته است.

این گیاه در نواحی و مناطق گرم ، قبل از آن که برگ‌ها نمو کامل بنمایند به گل نشسته و تولید بذر می کند .

به همین دلیل بایستی بذر آن را خیلی زود و در اوایل بهار کاشت .

البته بنا به شرایط آب و هوا در هر محل این زمان تغییر می کند .

شاهی احتیاج به آب و رطوبت زیاد دارد و باید هر ۳ تا ۴ روز یک مرتبه آبیاری شود و در زمین‌های مرطوب و نمدار کاشته شود .

روش کاشت : این گیاه را به صورت دستپاش ( کَرتی ) می کارند و برداشت محصول آن به صورت برش شاخ و برگ انجام می گیرد .

همانطور که قبلا اشاره شد این گیاه در مناطق گرم خیلی زود تولید بذر می کند و در مناطق سرد زمانیکه درجه حرارت هوا بالا برود و در واقع در اواسط تابستان بذرگیری امکان پذیر می گردد .

بذر شاهی خیلی ریز و قرمز رنگ است و درهر گرم ۴۰۰ تا ۵۰۰ دانه بذر دیده می شود .

برای کاشت ۱۰۰ متر مربع زمین حدود ۵۰ تا ۱۰۰ گرم بذر کافی خواهد بود .

ریحان ، گیاهیست یک ساله که محل اصلی و اولیه آن هندوستان میباشد .

برگهای ریحان ، به رنگ سبز یا بنفش و بسیار معطر و تُند است .

برگ این گیاه به صورت خام با غذاها مصرف می شود .

آب و هوا و خاک : این گیاه در بیشتر نقاط ایران کاشته می شود و معمولا بذر آن را از نیمه فروردین ماه تا اواخر خرداد ماه با توجه به آب و هوای مناطق می کارند .

ریحان ، احتیاج فراوان به آب دارد . در صورتی که با کمبود آب روبرو شود از بین خواهد رفت .

این گیاه درصورتی که در زمینی که مواد غذائی کافی داشته باشد کاشته شود ، محصول خوبی خواهد داد .

ترخون، گیاهیست دائمی که محل اصلی و اولیه آن را در سیبری ، اروپای شرقی و آسیای شمالی می دانند .

از ریشه این گیاه ، هرساله ساقه‌های زیادی می روید که گاهی بلندی آنها به ۷۰ تا ۸۰ سانتیمتر می رسد .

برگ این گیاه باریک و بلند و به رنگ سبز تیره بوده و مزه آن تُند و بسیار معطر میباشد .

ترخون را به عنوان سبزی خام مصرف می کنند و برای معطر ساختن خیارشور و سالاد و غیره استفاده می کنند .

نعناع

نعناع ، گیاهیست دائمی که به صورت خودرو ، می روید و به هیچ عنوان وسیله بذر کشت نمی شود .

نعناع با ریشه دوانیدن خود بخود زیاد می گردد .

برگ این گیاه سبز تیره و کنگره کنگره و بسیار معطر می باشد .

مصرف آن به دو صورت خشک شده و تازه بوده و تازه آن همراه خوراکی‌ها ، مصرف می شود .

برای معطر ساختن شیرینی و تُرشی بکار می رود و خشک شده آن را برای معطر ساختن دوغ و ماست و خیار نیز مصرف می کنند .

انواع مختلفی از این گیاه وجود دارد . در ایران ۱ تا ۲ قسم آن بیشتر کاشته نمی شود .

مَرزِه

مرزه گیاهیست یک ساله ، محل اصلی و اولیه این سبزی را قسمت‌های جنوبی کشور فرانسه می دانند .

روی ساقه‌های مرزه شاخه‌های زیادی می روید و بوته آن به ۲۵ تا ۳۰ سانتیمتر می رسد .

برگ‌های آن باریک وکشیده بوده و بسیار خوشبو و معطر می باشند .

این گیاه برای معطر ساختن غذاها و به صورت خام مصرف می شود .

گل‌های این گیاه ریز و صورتی رنگ می باشند .

چگونه فلفل پرورش دهیم

پرورش فلفل در منزل مانند تهیه یک محصول ارگانیک و سالم است. فلفل سرشار از ویتامین ث می باشد و سبزی خوش طعمی است که در بسیاری از غذاها و سالاد ها مورد استفاده قرار گرفته و ارزش غذایی آن ها را بالا می برد؛ علاوه بر اینکه ویتامین موجود در آن ها برای جلوگیری از سرماخوردگی و نیز برای در مان آفت بسیار توصیه شده است. این چگونه به شما می گوید چطور در خانه فلفل خوبی پرورش دهید.

1- درست است که فلفل را به راحتی می توانید بخرید، اما اگر خودتان دانه ی فلفل بکارید علاوه بر اینکه انواع مختلفی از آن را خواهید داشت، در هزینه هایتان صرفه جویی می کنید. پرورش فلفل در هوای سرد کار سختی است. اگر در فصل های سرد سال نیستید و احتمال یخ زدن فلفل ها وجود ندارد، می توانید آن ها را در باغچه تان بکارید. دانه ی فلفل برای رشد کردن (به اندازه ای که بتوان آن را جا به جا کرد و در جای دیگری کاشت) به 8 الی 10 هفته زمان نیاز دارد.

2- بعد از اینکه فلفل ها چند سری برگ دادند، می توانید آن ها را از محلی که تا الان در آن رشد کرده اند، جا به جا کنید و به ظرف هایی که برای پرورش شان انتخاب کرده اید انتقال دهید و ظرف ها را در ردیف هایی سه تایی کنار هم بچینید. اگر بخواهید تعداد زیادی فلفل بکارید به ظرف های زیادی احتیاج دارید. اما اگر تعداد فلفل هایی که می کارید کم باشد، می توانید آن ها را درون لیوان پلاستیکی قرار دهید و برای اینکه آب اضافه از زیرشان خارج شود، انتهای لیوان را سوراخ کنید.

3- فلفل، سبزی جالبی است. حتی زمانی که تازه آن را کاشته اید و کوچک است، برگ های سرسبز و شادابی دارد.

4- بعد از اینکه هوا گرم شد، می توانید فلفل ها را در باغچه بکارید. فلفل ها را برعکس گوجه فرنگی می توانید نزدیک به هم بکارید. دو فوت (6/96 سانتی متر) فاصله ی مناسبی است. اما در بعضی منابع یک فوت (30/48 سانتی متر) را فاصله ی مناسب می دانند. اگر آن ها را همان طور که گفتیم در قسمت های جداگانه و به فاصله ی 30/5 سانتی متری قرار دهید، زمانی که رشد کنند و بزرگ شوند، متوجه می شوید که این فاصله برای آن ها کم است و باعث شلوغ به نظر رسیدن فلفل ها می شود. بعد از چند هفته، یک تیر چوبی مستقیم را به عنوان تکیه گاه پشت ساقه اش قرار دهید و ساقه اش را به تیر محکم کنید.

5- وقتی فلفل کوچک است و برگ هایش به سرعت رشد می کنند، چون هنوز ساقه اش ضعیف است، تیر چوبی از آن محافظت می کند. بعد از چند هفته به مشکل دیگری برخورد می کنید. اکنون ساقه به اندازه ی کافی قوی شده ولی شاخه هایش گسترده تر و شکننده شده است. برای حل این مشکل می توانید گوشه های قسمتی که فلفل را در آن کاشته اید، بتون بریزید و داخل بتون چند میله قرار دهید و دور میله ها نوار یا طناب ببندید تا به این ترتیب از شاخه ها نیز محافظت شود.

6- فلفل ها در محل پرورشی که در باغچه تان برایشان در نظر گرفته اید به سرعت رشد می کنند. زیرا خاک علاوه بر اینکه دمای مناسبی برای رشدشان دارد، نرم نیز هست. دلیل دیگر این است که تیر چوبی و میله ها به خوبی از آن ها محافظت می کنند.

7-می توانید فلفل هایتان را به صورت تازه استفاده کنید یا با آن ها ترشی درست کنید، سرخ شان کنید، آن ها را خشک کنید، کباب کنید و یا داخلشان را با مواد دیگری پر کنید. مزه ی فلفل ها از شیرین و با تندی ملایم تا بسیار تند متغیر است. چیزی که در کاشت فلفل های گوناگون مشترک است این است که کاشت همه ی آن ها برای یک باغبان تازه کار هم نسبتاً آسان است.

منبع:phow.ir 

ریواس یا ریباس، گیاهی است از تیره ی ترشک ها ( هفت بندها ) و دارای ساقه های هوایی و برگ های آن محتوی مواد ذخیره ای و اسیدی است و به همین جهت مورد استفاده ی خوراکی قرار می گیرد.

ریواس هنگام بهار در نواحی گوناگون ایران، دامنه ی کوه ها، کنار رودخانه ها و مناطق برخوردار از آب های راکد می روید و برگ ضخیم و گوشت دار این گیاه مصرف غذایی دارد. تکثیر ریواس معمولاً با کشت در خزانه و انتقال به کشتزار و یا از طریق کشت بذر تازه صورت می گیرد.

[h=2]خواص درمانی[/h]ریواس طبیعت سرد دارد و دارای ویتامین ها و املاح معدنی گوناگونی است. برای تمامی اعضای بدن، ماده ی غذایی بسیار ممتازی شمرده می شود و اثر شگفت انگیز و معجزه آسایی دارد. قابض است و برای تقویت

ریواس خاصیت مسهلی، ضد التهابی و متعادل کننده ی عملکرد روده ها (درمان یبوست و اسهال) را داشته و در درمان یرقان، خونریزی معدی- روده ای، اختلال قاعدگی، ورم ملتحمه ی چشم، جراحات ناشی از ضربات و صدمات جسمانی،

[h=2]ارزش تغذیه ای 85 گرم ریواس[/h]انرژی ... 29 کیلو کالری

چربی ... 2/0 گرم

پروتئین ... 8/0 گرم

کربوهیدرات ... 7 گرم

افرادی که موی آن ها قهوه ای کم رنگ است، با استفاده از ریشه ی این گیاه می توانند به رنگ موی طلایی دست یابند. برگ های ریواس را می توان به عنوان حشره کش موثر برای دفع حشرات به کار برد.

ریواس با طعم منحصر به فرد خود، در بیشتر پس غذاها (

بادمجان ، گياهيست يک ساله با ساقه هاي قوي ، خشن و شاخه شاخه . اين گياه داراي برگ هاي پهن و کشيده و رنگ متمايل به خاکستري مي باشد و برگها گاهي داراي خار هستند .گل بادمجان ، شبيه گل سيب زميني ، ولي بزرگتر و رنگ آن بنفش کم رنگ مي باشد . اصل و قدمت گیاه اصل این گیاه در هندوستان می‌باشد و قدمت آن را به 1500 سال قبل یعنی قرن پنجم میلادی تخمین می‌زنند. قبل از اسلام به ایران وارد شده است. آب و هوای مطلوب بادمجان بادمجان حساس به سرما می‌باشد بنابراین برای حداکثر برداشت باید این گیاه را در نواحی گرمسیری و یا مناطقی که دارای تابستان طولانی می‌باشند کاشت ولی با کاشتن بذر بادمجان در نواحی سرد معتدل نیز می‌توان به کشت این گیاه اقدام کرد. خاک مطلوب بادمجان بادمجان را در هر خاکی می‌توان کاشت. ولی بهترین زمین برای کاشت این گیاه زمینهای دارای شن و رس که PH آن کمتر از 5/6 نباشد می‌باشد. تنها دو عامل در انتخاب زمین در زراعت بادمجان مهم است یکی نمدار بودن خاک یا قدرت نگاهداری رطوبت است و دیگری حاصلخیزی زیاد آن. بادمجان برای رشد مناسب و حصول حداکثر محصول احتیاج به حاصلخیزی خاک و تغذیه کافی دارد زمین بادمجان باید دائم نم دار و مرطوب باشد. بهترین خاک برای بادمجان خاکهای شنی لومی (sandy Loam) است. همچنین خاک آن باید عمیق ، حاصلخیز و زهکشی خوبی داشته باشد. بادمجان از جمله سبزیهایی است که مواد غذایی زیادی از زمین جذب می کند، به همین دلیل استفاده از کودهای دامی به میزان 30 تا 40 تن در هکتار توصیه می شود چنانچه زمین شنی و یا ضعیف باشد باید به میزان 40 تا 50 تن و حتی 70 تن در هکتار کود دامی به زمین داد چنانچه کود دامی در دسترس نباشد می توان برای تقویت خاک به کاشت گیاهان خانواده بقولات به عنوان کود سبز در سال قبل از کاشت اقدام نمود استفاده از کودهای کامل ازت فسفر و پتاسیم باید در برنامه کودی و آماده کردن زمین قرار گیرد. در آمریکا کودهای شیمیایی کامل را تا میزان 800 تا 1100 کیلوگرم در هکتار قبل از آماده نمودن خاک در زمین پخش می کنند از طرفی چون این گیاه زمین را برای مدت طولانی اشغال می کند و محصول می دهد لذا مصرف کودهای ازته به صورت سرک 2 تا 3 نوبت برای آن توصیه می گردد میزان مصرف کود ازته سرک در هر نوبت حدود 30 تا 40 کیلوگرم در هکتار می باشد. اولین نوبت کود ازته سرک 3 تا 4 هفته بعد از کاشت است. pH مناسب خاک بین 5/5 تا 8/6 می باشد.

مشخصات: برگ های این گیاه مستطیلی و به رنگ سبز روشن و گل ها به رنگ سفید گاهی مایل به ارغوانی است. میوه کاپسیکوم دارای تنوع رنگ زیادی است و جلوه ای خاص به این گیاه زینتی آپارتمانی می دهد.

این گیاه می تواند میوه هایی به رنگ قرمز، زرد، سبز، بنفش، صورتی، نارنجی و... تولید کند. اسم علمی فلفل زینتی Capsicum annuum، از خانواده solanaceae می باشد. گونه مذکور، یکساله بوده و بومی نواحی گرم امریکا است. برگهای فلفل زینتی سبز نسبتا روشن و مستطیلی شکل می باشند. کولتیوارهای گوناگون این گونه دارای میوه هایی به اشکال مختلف مستقیم یا آبشاری است. رنگ میوه های یک بوته ممکن است قرمز، زرد و یا سبز باشد.

دما : این گیاه حرارت بالا و گرما را دوست دارد به نحوی که در مناطق سرد سیر گیاهان گلدانی فلفل زینتی را می توان فقط در فصل تابستان، خارج از گلخانه نگاهداری کرد.

کود: کود مورد نیاز فلفل زینتی را نمی توان به میزان ۳ گرم در لیتر، هر دو هفته یکبار، از اردیبهشت تا شهریور، مصرف نمود.

کاشت :

بهترين استفاده از اين گياه كاشت در فلاورباكس‌هاي پارك و باغ و نيز در داخل ساختمان (به صورت دائمي) مي‌باشد.در باغچه‌هاي منازل و پاركها به صورت توده‌اي در داخل چمن مي تواند مورد استفاده قرار گيرد.

خاک: مخلوطی از دو قسمت کود دامی پوسیده، یک قسمت خاک باغچه و ماسه برای پرورش این گیاه مناسب و مطلوب می باشد.

ازدیاد: برای تکثیر این گیاه، می توانید بذرها را در اواخر زمستان و اوایل بهار در طرف کم عمقی، حاوی کمپوست مخصوص بذر بکارید و خاک را مرطوب نگاه داشته و روی آن را با شیشه یا پلاستیک بپوشانید. بعد از رشد نشاءها آنها را به گلدان اصلی حاوی کمپوست گلدانی منتقل کنید.

منابع : aftabir.com - golestan-ali.com - beytoote.com - bostane.ir

خوشبختانه بذر بيشتر سبزيجات در هر شرايطي پرورش مي‌يابد و براي اين منظور مي‌شود از جعبه‌هاي چوبي، سطل‌هاي پلاستيكي، گلدان‌هاي بزرگ و كوچك، انواع ظروف مايع ظرف‌شويي و حتي بطري‌هاي نوشابه خانواده استفاده کرد. مهم، عمق گلدان و آبياري به موقع و تنظيم برنامه كوددهي آنها است.

نشاها را می‌توان به‌صورت‌های زیر کاشت نمود:

1. مربع مستطیل: فاصله ردیف بیشتر از فاصله بوته است.
   
2. مربع: فواصل با هم مساوی‌اند.
   
3. مثلثی: کاشت به‌صورت متناوبی انجام می‌گیرد به‌طوری که ردیف دوم نشاء در جای خالی ردیف اول کاشت می‌شود و در نتیجه فضای بیشتری در اختیار قسمت‌های هوایی گیاهان قرار می‌گیرد.
   

عمل نشاء را می‌توان با روش دستی و هم روش مکانیکی انجام داد که امروزه در بیشتر سبزیکاری‌های بزرگ و مکانیزه کاشت نشاء را با ماشین نشاکار انجام می‌دهند که دارای مزایایی به شرح زیر است:

• باعث تسریع در امر نشاء می‌شود.
  
• نشاءها در عمق مناسب و ثابتی در خاک قرار می‌گیرند.
  
• با عمل فوق نشاها سریع‌تر رشد می‌کنند.
  

در سبزی‌های دوساله کاشت نشاهای بزرگتر و زود کاشتن نشاء باعث Bolting می‌شود.

مسائل مربوط به کاشت

عملیات مربوط به کاشت سبزی‌ها: قبل از کاشت سبزی‌ها لازم است که بستری خوب و شرایط مناسبی برای جوانه‌زنی و رشد و نمو بذر مهیا شود. تهیه بستر کاشت، زمان کاشت و روش‌های کاشت بذر عملیاتی هستند که در این رابطه انجام می‌گیرند.

تهیه بستر بذر و نشاء در پاییز با شخم‌زدن آغاز می‌شود. زمان شخم‌زدن به زمان بذرپاشی و یا نشاکاری دارد. علاوه بر آن شرایط اقلیم منطقه، جنس و میزان رطوبت خاک نیز در تعیین زمان شخم دخالت دارند. شخم پاییزه در مناطقی که یخبندان زمستانه شدیدی ندارند، به علت شستشو و فرسایش زمین‌های شیب‌دار ارزش چندانی ندارد. شخم بهاره را نباید خیلی زودتر از موعد کشت انجام داد. زمان کاشت بستگی به نوع محصول و زمان انتقال نشاء به زمین اصلی دارد. در بعضی از اوقات قبل از کاشت نشاء در زمین اصلی، آنرا از خزانه اول به خزانه دوم و یا سوم انتقال می‌دهند که در این صورت باید فاصله بیشتری بین بذر پاشی تا موقع انتقال نشاء به زمین اصلی در نظر گرفت. این فاصله بین ۳ تا ۸ هفته و در خزانه هوای آزاد کمی بیشتر است. بذر انواع سبزی‌ها برای جوانه‌زنی به دمای مختلفی دارد. که بسته به نوع و رقم سبزی حداقل بین ۲ تا ۱۲ درجه سانتی‌گراد متفاوت است. بنابراین برای بذر پاشی سبزی‌ها تاریخ تقویم سال ملاک نیست بلکه گرمای زمین در درجه اول تعیین کننده زمان کاشت است. از طرفی گرمای زمین نیز بستگی به ماکروکلیما، آب و هوای سالانه و خواص فیزیکی خاک دارد. کاشت قبل از موعد مقرر می‌تواند همواره با خسارت همراه باشد.

10 تا از بهترین سبزی های خوراکی از گلدان خانه تا درون غذا

با فرا رسیدن فصل زمستان سبزی هایی در خانه تان پرورش دهید که از طعم و مزه شان در وعده های غذایی خود حتی وقتی که برف پشت پنجره آشپزخانه تان نشسته، استفاده کنید. لازم نیست نور زیادی در خانه تان برای رشد این گیاهان به وجود بیاورید فقط کافی است آن ها را پشت پنجره نور گیر قرار دهید.

بهترین سبزی های خوراکی

با خواندن این مطلب با بهترین سبزی ها برای رشد کنار پنجره و تکنیک های هوشمندی برای شاد و سالم نگه داشتنشان تا زمانی که بتوانید دوباره بیرون بکاریدشان آشنا خواهید شد.

ریحان

دانه های ریحان را در گلدانی کنار پنجره رو به جنوب بکارید این گیاه دوستدار نور خورشید و گرمای فراوان هست.

برگ بو

گیاه با دوامی هست که در طول سال درون گلدان رشد می کند. گلدان را رو به پنجره ی شرقی یا غربی قرار دهید، اما جای خفه ایی نباشد، این گیاه برای سالم ماندن به گردش هوا نیاز دارد.

جعفری فرنگی

دانه های جعفری فرنگی در اواخر تابستان جوانه می زنند. به خوبی در نور کم رشد می کنند اما به درجه حرارتی بین 18 و 21 سانتیگراد برای رشد نیاز دارند.

پیازچه

خوشه ای از پیازچه ها را پایان فصل بهار درون گلدانی در باغچه ای بیرون از خانه بکارید. بعد از ریختن تمام برگ ها و در آمدن برگ های جدید گلدان را از خاک در بیاورید. اوایل زمستان، گلدان را در خنک ترین نقطه ی خانه تان مثل زیرزمین تا چند روز قرار دهید، و نهایتا کنار نور گیرترین پنجره درون خانه قرار دهید.

پونه کوهی (اورگانو )

بهترین شرط این است که از نوک گیاه پونه واقع در باغچه برشی بردارید و داخل گلدان بکارید. گلدان را پشت پنجره رو به جنوب قرار دهید.

رزماری

با برشی از رزماری شروع کنید، و تا زمانی که ریشه در آورد درون آب بدون خاک نگه دارید. بهترین رشد را کنار پنجره ی رو به جنوب خواهد داشت.

جعفری

شما می توانید با کاشت دانه این گیاه و یا کاشت خوشه ای از آن در باغچه خود پایان این فصل شروع کنید. جعفری دوستدار آفتاب کامل است، اما به آرامی کنار پنجره ی شرقی یا غربی رشد خواهد کرد.

درمنه- مریم گلی

از نوک این گیاه برشی از باغچه بردارید و در خانه بکارید. قادر به تحمل آب و هوای خشک هوای داخل ساختمان است، اما نیازمند آفتاب قوی پنجره ای رو به جنوب هست.

ترخون

یک دوره ی خواب زمستانی در اواخر پاییز یا اوایل زمستان برای رشد ترخون داخل خانه ضروری هست. گلدانی از این گیاه بالغ پر کنید و تا زمان ریختن برگ ها و رشد مجدد صبر کنید. بعد تا چند روز در خنکترین نقطه ی خانه تان قرار دهید، و نهایتا رو به پنجره ی جنوبی که بیشترین نور ممکن را دارد قرار دهید. اضافه کردن کود طبیعی مایع نیز پیشنهاد می شود.

آویشن

شما می توانید در داخل خانه آویشن را با برش نوک نرم ریشه آن و یا با حفر گیاه در گلدان درون باغچه بکارید. آویشن دوستدار آفتاب کامل است اما پشت پنجره رو به شرق یا غرب به خوبی رشد خواهد کرد.

منبع: ladieez.com

اين گياه اولين بار حدود 4000 سال پيش در خاور ميانه کاشته شد.

شلغم در قرون وسطي توسط اروپايي‌ها به مقدار زياد مصرف مي‌شد و بعدها توسط مهاجرين انگليسي و فرانسوي به آمريکا برده شد .

امروزه اين گياه در تمامي نقاط دنيا کشت شده و مورد مصرف قرار مي‌گيرد، زيرا در هر نوع خاکي به راحتي رشد کرده و مدت ماندگاري آن نيز به نسبت زياد است.

ریشه شلغم برای تغذیه انسان مورد استفاده قرار میگیرد و دارای خواص بسیار زیادی میباشد و برگهای آن توسط دامها مورد مصرف قرار میگیرد.

ارقام شلغم:

بر اساس رنگ گوشت ریشه ارقام شلغم به دو دسته تقسیم می شوند دسته اول دارای گوشت سفید و دسته دیگردارای گوشت زرد می باشند معمولاً ارقام، دارای گوشت سفید در سطح بیشتری نسبت به گوشت زرد کاشته می شوند،‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ چون اولاً کیفیت ریشه آنها بهتر است و ثانیاً از برگ آنها استفاده غذایی می شود مهمترین ارقام شلغم دارای گوشت سفید عبارتند از:پورپل تاپ وایت گلاب، اسنوبال، تو کیوکراس، وایت فلت داچ و وایت میلان

از ارقام دارای گوشت زرد می توان از بلوآبردین،جاست رایت وگلدن بال نام برد. بعضی از ارقام شلغم را فقط به خاطر استفاده از برگ شان می کارند مانند: سون تاپ وژپو نیز شو گواین

شلغم گیاهی است دارای رشد سریع که به صورت یک ساله کاشته میشود .

این گیاه بین 40 تا 100 سانتیمتر ارتفاع دارد ،دارای برگهای کشیده بوده که این برگها پوشیده از کرکهای ریز می باشد.

ساقه گل دهنده آن از ریشه خارج شده طول آن به 60تا 80سانتی متر می رسد.گل آن به صورت خوشه ای است و به رنگ زرد نمایان است .

گل ها از اردیبهشت تا خرداد بر روی گیاه ظاهر میشوند و هم زمان هم نر هستند و هم ماده و دارای 4 گلبرگ میباشند و طولی در حدود یک سانتیمتر دارند .

میوه آن به صورت غلاف بوده و حاوی 15 تا 20عدد بذر است ریشه آن متورم و قسمتهایی از آن تا عمق 60 الی 90 سانتی متر در خاک فرو می رود.

میوه شلغم بین 5 تا 6 سانتمتر طول دارد .

گرده افشانی توسط زنبورها و پروانه ها صورت میگیرد

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]شرایط محیط رشد گیاه شلغم به شرح زیر میباشد:

خاک : خاک شنی، ماسه ای ، لومی مرطوب و خوب زهکشی شده.

ph خاک بهتر است بین 6 تا 7.5 باشد .

این گیاه در اکثر خاکها به راحتی رشد میکند.

نور:آفتابی- نیمسایه

دما:بهتر است دما کمتر از 10 درجه نباشد .

شلغم در مناطقی که یخ بندانهای شدید زمستانه ندارد به عنوان محصول تابستانه کشت می شود . خود را با هر نوع آب و هوائی وفق می دهد اما بهترین رویش در دمای متوسط و رطوبت نسبی زیاد رخ می دهد از آنجا که محصول فصل خنک است نسبت به یخبندان کمی مقاوم و لی نسبت به سرما حساس است.

آبیاری : این گیاه به آبیاری زیاد نیاز دارد .

کودها و مواد غذایی:استفاده ازکودهای دامی و شیمیایی، مقدار 20 تا 40 تن در هکتار کود دامی مناسب است کود دامی تازه نباید مصرف نمود همچنین کودهای شیمیایی باید دارای عناصرازت فسفر و پتاسیم باشند.

خواص داروئی:

شلغم از نظر طب قدیم ایران گرم و تر است.

خواص شلغم آنقدر زیاد است كه می توان گفت این گیاه برای هر دردی درمان است و اگر مردم می دانستند كه این گیاه چقدر فایده درد تمام باغچه های خانه خود را شلغم میكاشتند و هر روزه از آن استفاده می كردند .

1)شلغم مقوی است.

2)شلغم اشتها آور است.

3)شلغم ضعف جنسی را درمان كرده و اسپرم را زیاد می كند.

4)شلغم سرفه را تسكین می دهد.

5)ترشی شلغم بهترین نوع ترشی است زیرا مقوی معده و روده ها و اشتها آور است.

6)آب شلغم قند خون را پائین می آورد.

7)تخم شلغم را اگر سرخ كرده و بخورید برای ضعف جنسی موثر است.

8)اگر گلو درد دارید آب پخته شلغم را قرقره كنید.

9)خوردن آب شلغم درمان كننده جوش صورت است.

10)آنهایی كه حافظه ضعیف دارند حتما باید شربت بخورند زیرا ثابت شده است كه شلغم حافظه را تقویت می كند.

11)شلغم شب كوری را درمان می كند.

12)شلغم بعلت داشتن ویتامین B1 علاج كم خونی است.

13)شلغم برای رشد و نمو استخوانها مفید است بنابراین زنان باردار وشیرده حتما باید از آن استفاده كنند .

14)زن حامله ای كه در مدت بارداری شلغم خورده باشد بچه اش زودتر رشد كرده ، زودتر حرف می زند و حتی زودتر راه می افتد و در مقابل امراض مقاومت بیشتری خواهد داشت .

15)آنهایی كه غده تیروئیدشان كم ترشح می كند باید حتما شلغم بخورند زیرا شلغم بعلت داتشن ید فراوان ترشحات غده تیروئید را تنظیم می كند .

16)شلغم مهمترین گیاه ضد سرطان است و حتی گسترش سرطان را متوقف می كند .

17)شلغم درمان بسیاری از بیماریهای پوستی است.

18)شلغم پخته بهترین دارو برای برونشیت است.

و بالاخره سعی كنید كه در فصل زمستان برای پیشگیری از سرماخوردگی و بیماریهای تنفسی اقلا چند بار در هفته شلغم بخورید شلغم پخته بهترین صبحانه است . بدن را تمیز كرده و مواد سمی را ازبدن خارج می سازد .همانطور که در بالا گفته شد آب شلغم خام خواص بیشتری از شلغم پخته دارد بشرطی كه معده شما را ناراحت نكند .

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]بیماریها و آفات: بیماری ها و آفات شلغم همان بیماری ها و آفاتی هستند که به انواع کلم حمله می کنند از بیماریهای مهم کلم می توان از پوسیدگی سیاه و بیماری کلاب روت نام برد. عامل بیماری اخیرنوعی قارچ به نام Plasmodiomphora brassicaاست که باعث تورم و از هم پاشیدگی ریشه توقف رشدسبز کم رنگ شدن برگهای شلغم می گردد.

در ضمن این قارچ به کلیه گیاهان تیره چلیپاییان حمله می کند.

ازآفات مهم این گیاه می توان از شته کلم، ساس قرمزکلم، انواع مگس کلم که برگهارا می خورند نام برد برای مبارزه با آنها از انواع سموم حشره کش استفاده می شود.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

تکثیر این گیاه به روش کاشت بذر صورت میگیرد :

این گیاه مستقیماً در محل اصلی کاشت می شود کاشت بذر با دست یا با ماشین بذر کار انجام می گیرد. نشا کردن بوته ها سبب بد شکل شدن ریشه ها می گردد. چون شلغم خیلی سریع الرشد است کشت تابستانه آن در اوایل تابستان بوده به این ترتیب ریشه شلغم برای اوایل پاییز آماده برداشت می باشد در مناطقی که زمستانهای ملایم دارند در مهر و آبان اقدام به کشت این گیاه میشود و به این ترتیب در طول مدت زمستان می توان آنرا برداشت کرد.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify][/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]گیاه Beta vulgaris ( چغندر قند ) ، متعلق به خانواده Amaranthaceae ( اسفناج ) میباشد که بومی اروپا است .

این گیاه به علت داشتن خواص دارویی و خوراکی امروزه در سراسر جهان کشت میشود و مورد توجه میباشد.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

چغندر قند معمولاً در آب و هوای کوهستانی از رشد و کیفیت خوبی برخوردار است و در کشور ما ایران در مناطقی چون شهرستان اقلید و شهرکرد و تربت حیدریه بالاترین سطح کشت را دارند.

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]چغندر دو نوع است: يک نوع آن چغندر معمولي است به رنگ بنفش تيره و يا قرمز (لبو) و نوع ديگر آن چغندر قند است و به رنگ زرد روشن که اين چغندر به مقدار بسيار زياد در نقاط مختلف دنيا براي استفاده از شکر آن، کشت مي شود.

چغندر خوب زیاد در خاک نباید بماند زیرا سفت خواهد شد .

از این گیاه در آش ها و خورش ها استفاده میشود و گاهی همراه ماست مصرف میشود

Beta vulgaris ، گیاهی است 2 ساله که ساقه آن ارتفاعی بین 1 تا 2 متر دارد .

برگهای این گیاه پهن و درشت و قلبی شکل میباشند و طولی بین 5 تا 20 سانتیمتر دارند .

گل ها در خوشه هایی متراکم تولید میشوند ، هر گل بسیار کوچک میباشد و بین 3 تا 5 میلی متر قطر دارد و به رنگ سبز و یا سبز مایل به قرمز میباشند .

هر گل دارای 5 گلبرگ بوده و گرده افشانی توسط باد صورت میگیرد.

برگ و ریشه این گیاه مورد مصرف قرار میگیرد.

شرایط محیط رشد گیاه چغندر قند :

چغندر قند سازگاری وسیعی به شرایط محیط متنوع دارد به سرما و گرما نسبتاً مقاوم است تحمل خشکی را دارد به شوری خاک نیز مقاوم است .

عوامل محیطی مانند حرارت، نور، طول روز و رطوبت خاک تا حد زیادی تعیین کننده نحوه رشد و ذخیره قند در ریشه می باشد.

خاکهای بارور، دارای زهکشی خوب، بافت متوسط و اسیدیته خنثی تا کمی قلیایی برای چغندر قند ایده‌آل است . عملکرد در خاکهای نیمه سنگین بشرط وجود زهکشی خوب نیز مطلوب می باشد .

خاک : خاک شنی ، ماسه ای ، بارور ، خوب زهکشی شده و کمی قلیایی .

نور: آفتابی - نیمسایه.

دما : دمای بین -8 تا 34 درجه .

آبیاری : به صورت متوسط صورت گیرد.

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]چغندر از قدیم شناخته شده بوده است و از چهار قرن قبل از میلاد انسانها با خواص این گیاه آشنا بوده اند.

((ترکيبات غذايي – شيميايي چغندر))

چغندر داراي پروتئين – چربي – ويتامينهاي A، B1، B2، B3 و C – مواد ازته – مواد قندي و املاح معدني چون فسفر، کلسيم و آهن است.

((خواص غذايي – دارويي چغندر))

1- طبيعت چغندر گرم و تر است.

2- مصرف چغندر بيماري جذام را از بين مي برد.

3- چغندر، عقل را زياد مي کند.

4- شيره چغندر يکي از بهترين شيره هاي سبزي است که به ساختن گلبولهاي قرمز خون کمک مي کند، خون را تصفيه کرده و جريان خون را بهبود مي بخشد. از اين رو مصرف چغندر به خانمها بسيار توصيه مي شود.

5- چغندر قرمز يا لبو به دليل داشتن فيبر فراوان که خاصيت کاهش چربي خون را دارد و همچنين اسيد فوليک، بهتر است در سبد غذايي بيماران قلبي و زنان باردار قرار بگيرد.

6- لبو داراي مقادير فراوان آهن در کنار ويتامين ((ث)) و اسيد فوليک است که از بروز کم خوني در افراد بويژه دختران جوان ممانعت مي کند.

7- املاحي که در شيره چغندر وجود دارد، يک پاک کننده بسيار عالي براي کبد، کليه و کيس? صفراست.

8- چغندر ملين، نرم کنند? و ادرارآور است و در رفع يبوست نقش عمده اي را ايفا مي کند. همچنين اهميت به سزايي در دستگاه گوارش دارد.

9- درمان کننده التهاب مجاري ادرار است.

10- چغندر براي درمان التهاب مثانه، بواسير و بيماريهاي پوستي بسيار مفيد است. اشتها را نيز زياد مي کند.

11- چغندر مانند هويج داراي کاروتن است که در معده تبديل به ويتامين Aمي شود.

12- خوردن چغندر پخته، براي رعشه مفيد است خصوصاً اگر برگ آن سرخ رنگ باشد.

13- برگ چغندر خام ورم طحال را بهبود مي بخشد.

14- چغندر مخلوط با آب هويج دفع کننده سنگ کيسه صفراست.

15- خوردن چغندر، در هواي خشک خصوصاً در فصل زمستان مؤثر تر است و به همه، خصوصاً پيران بسيار توصيه مي شود.

16- شستشوي سر با جوشانده برگ چغندر، شوره و چربي مو را از بين مي برد و ضد شپش است.

17- قرار دادن دست و پاي ترک خورده در آب گرم شده برگ چغندر، موجب بر طرف شدن عارضه مي شود.

18- ضماد برگ چغندر با عسل جهت رفع طاسي و زگيل مؤثر مي باشد و چنانچه با حنا مصرف شود براي روياندن مجدد مو و نکويي آن تأثيربه سزايي خواهد داشت.

19- مصرف چغندر براي درد مفاصل و نقرس مفيد مي باشد چون مقدار زيادي آنتي اکسيدان دارد.

20- در استعمال خارجي براي پانسمان زخم و درمان تاول استفاده مي شود.

21- شربت چغندر بهترين نوشابه و تقويت کننده بدن و دافع سموم بدن است (براي تهيه شربت چغندر، با آبميوه گيري آب سه تا چهار عدد چغندر خام را بگيريد و آن را با يک ليوان آب معدني مخلوط کنيد).

تذکر:

1- زياده روي در مصرف آن براي معده مضر است و همچنين موجب دل پيچه مي گردد. براي اجتناب از اين مساله چغندر را همراه عدس بپزيد.

2- براي پختن چغندر از ظروف آلومينيومي استفاده نکنيد.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35][/TD]

[TD=align: justify]آفات عمومی:

شته سیاه باقله با نام علمی Aphis fabae از افات عمومی محصولات زراعی است این شته بین ۵/۲ تا ۳ ملیمتر طول داشته و به رنگ سیاه براق و گاهی تا سبز زیتونی دیده می شود این شته از شیره پرورده گیاه تغذیه و باعث پیچیدگی، پژمردگی و زردی برها و حتی خشکیدن آنها می گردد با این آفت می توان با سموم متاسیستوکس، دیمتوات و سوپر اسید مبارزه کرد .

بیماری لکه گرد:

بیماری لکه گرد برگ چغندر یکی از بیماریهای مهم چغندر در نواحی گرم و مرطوب است که توسط قارچی بنام Cercospora beticola ایجاد می شود . علائم بیماری پیدایش لکه های گرد کوچکی به قطر ۲ تا ۵میلیمتر به رنگ خاکستری یا قهوه ای مایل به خاکستری با حاشیه قرمز متمایل به قهوه ای روی برگها می باشد . کنترل بیماری با ضد عفونی بذر با فرمالین و سمپاشی مزرعه با ترکیبات مس مانند کوپر اویت انجام می شود. بیماری پوسیدگی ریشه چغندر قندر ظاهراً توسط قارچهای مختلفی تولید می شود این بیماری پس از تشکیل ریشه غده ای به چغندر حمله و موجب پوشیدگی ریشه در ناحیه طوقه می گردد.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

تکثیر گیاه چغندر قند به روش کاشت بذر میباشد که به یکی از 2 روش زیر صورت میگیرد :

-روش سنتي (كرتي):

در اين روش پس از اتمام عمليات تهيه زمين، به وسيله بيل يا مرزكش، در زمين كرتهايي ايجاد مي شود. نكته مهم اين است كه بايد سطح كرتها حتما" صاف باشد. وجود پستي و بلندي در زمين، منجر به نرسيدن آب به نواحي بلند و همچنين جمع شدن آب در نواحي گودتر مي شود كه اين كار سبب هدر رفتن مقدار زيادي آب مي شود. تجمع آب در مزرعه سبب خفگي ريشه ها و افزايش فعاليت قارچ هاي ايجاد كننده پوسيدگي ريشه مي شود. پس از تهيه كرتها، بذرها با دست در داخل كرتها پاشيده شده و تا عمق 2 تا 3 سانتيمتري با خاك مخلوط مي شوند.افزايش مقدار بذر مصرفي، بالا رفتن ميزان مصرف آب، شديدتر شدن بيماري پوسيدگي ريشه، عدم امكان استفاده از ادوات مكانيزه براي انجام فعاليت هاي مربوط به داشت و برداشت و در نهايت بالا رفتن هزينه هاي توليد، از مهم ترين معايب اين روش كشت هستند. به طور كلي كشت چغندرقند به اين روش به علت وجود مشكلات فراوان توصيه نمي شود.

-روش مكانيزه:

در اين روش بذور چغندرقند در وسط و يا طرفين پشته ها كشت مي گردند و به روش نشتي و يا باراني آبياري مي شوند. در اين حالت آب هيچگاه پاي گياه نمي رسد و در نتيجه سطح خاك سله نمي بندد. از طرفي امكان گسترش و ايجاد بيماريهاي گياهي (به خصوص پوسيدگي ريشه) بسيار كمتر خواهد بود. از مهم ترين مزاياي اين روش آسانتر شدن عمليات كاشت، داشت و برداشت و در نتيجه كاهش هزينه هاي توليد و همچنين كاهش مصرف آب و بالا رفتن راندمان آبياري است.

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

چین از قرن نهم هجری شروع به كشت و زرع این گیاه كرد‌.

تجار انگلیسی این گیاه را در قرن هفدهم میلادی از گینه وارد انگلستان كردند و آن را به‌نام كدوی گینه‌ای می‌نامیدند‌.

بادمجان در تمام مدت سال وجود دارد و در آمریكا‌، ایالات فلوریدا‌، تگزاس‌، لویزیانا و نیوجرسی بیشتر محصول بادمجان آمریكا را كشت می‌كنند‌.

بادمجان گیاهی است یكساله و دارای ساقه نسبتاً ضخیم و پوشیده از كرك.

ارتفاع ساقه آن تا ۷۰ سانتی‌متر می‌رسد‌.

برگ‌های آن بیضی شكل با نوك باریك میباشند ، این برگهای درشت بین 10 تا 20 سانتیمتر طول و بین 5 تا 10 سانتیمتر عرض دارند .

گل‌های آن بنفش و یا سفید رنگ است‌.

میوه این گیاه دراز و باریك و یا گرد‌، به رنگ‌های بنفش‌، سیاه‌، زرد و سفید دیده می‌شود‌.

بادمجان بسیار خوش عطر و طعم است و این میوه دارای گوشتی سفید است که پس از برش به سرعت قهوه ای رنگ خواهد شد .طول میوه این گیاه بین 12 تا 30 سانتیمتر است و قطر آن 3 سانتیمتر میباشد .

شرایط رشد گیاه بادمجان به شرح زیر است :

خاک : خاک شنی ، ماسه ای ، غنی وخوب زهکشی شده.

نور :آفتاب کامل .

دما : دمای بین 21 تا 46 درجه .

بادمجان در تمام فصول موجود میباشد فقط نباید در معرض سرما قرار داشته باشد.

آبیاری : به طور متوسط صورت گیرد

خواص داروئي:

از نظر طب قديم بادمجان گرم و خيلي خشك است . بادمجان بر خلاف آنچه كه عوام اعتقاد دارند كه بي بو و خاصيت است داراي خواص زيادي است .

مهمترين خاصيت آن كم كالري بودن آن است كه غذاي بسيار خوبي براي كساني است كه مي خواهند وزن كم كنند زيرا داراي ويتامين و مواد معدني نيز مي باشد .

- بادمجان را حتما بايد بحالت كاملا رسيده مصرف كرد زيرا خام آن طعم تلخ درد و در آنهائيكه آسم و برونشيت دارند باعث تحريك اين بيماريها مي شود.

-بادمجان اثر نرم كننده و مدر درد .

-بادمجان بعلت درا بودن آهن در رفع كم خوني داروي موثري است .

-بادمجان را مي توان براي از بين بردن ورم و التهاب روي عضو ملتهب گذاشت .

-دانه بادمجان ايجاد يبوست مي كند .

-ريشه بادمجان و شاخه هاي خشك شده و برگهاي آن اثر بند آورنده خون را دراست و قابض بوده و مي توان در آن براي درمان احتلام بانه و انواع خونريزيها استفاده كرد.

-بادمجان پادزهر خوبي براي مسموميت هاي حاصل از خوردن قارچ سمي است .

-خوردن بادمجان گرفتگي رگها را باز مي كند و شخص را از خطر سكته قلبي محفوظ مي درد .

-بادمجان برطرف كننده يبوست است .

-برگها و پوست سياه بادمجان را اگر بجوشانند اين جوشانده درمان اسهال خوني است .

-جوشانده ريشه بادمجان درمان بيماري آسم است.

-بادمجان مقوي معده است .

-آب زردرنگي كه در موقع نمك زدن و گذاشتن بادمجان از آن خارج مي شود براي خشك كردن عرق دست و پا بهترين دارو است و اشخاصي كه دست و پايشان مرتب عرق مي كند بايد دست و پاي خود را با آن چند بار در روز بشويند تا از شر اين مرض آسوده شوند.

-اگر بادمجان را بسوزانند و خاكستر آن را با سركه خمير كنند و به زگيل بمالند زگيل كنده خواهد شد .

- از بادمجان مي توان به عنوان مسكن براي تسكين در استخوان شكسته و ضرب خورده استفاده كرد بدين طريق كه بايد بادمجان را در فر بگذاريد كه نيم پز شود و سپس آب آنرا با فشار بگيريد و بعد بمقدر نصف اين مقدر آب به آن شكر قهوه اي اضافه كنيد آنرا هم بزنيد و بنوشيد.

-با تحقيقاتي كه جديدا روي موشهاي آزمايشگاهي انجام شده نتيجه گرفته اند كه بادمجان داراي يك ماده ضد تشنج است كه در درمان بيماري صرع اثر بسيار خوبي درد . بنابراين اشخاصي كه تشنج دارند و يا مبتلا به اين بيماري مي باشند بهتر است كه از بادمجان استفاده كنند.

بهترين طريقه پخت بادمجان آب پز كردن و يا پختن در فر است زيرا سرخ شده آن سنگين شده و براي معده هاي ضعيف مناسب نيست .

مضرات :

بادمجان با همه خواصي كه گفته شد نبايد مورد استفاده اشخاصيكه بواسير و يا درد چشم دارند قرار گيرد زيرا بيماري آنها را تشديد مي كند .

اينگونه اشخاص اگر مي خواهند بادمجان بخورند بهتر است آنرابا گوشت و روغن و يا سركه بپزند و بخورند .

تکثیر گیاه بادمجان به روش کاشت بذر و به شرح زیر میباشد :

تهیه خاک یا بستر کاشت: بهتر است 3 پیمانه ماسه بادی به اضافه 2 پیمانه خاک زراعتی سطح الارض به اضافه یک پیمانه کود حیوانی کهنه گاوی یا گوسفندی را با هم مخلوط نموده سپس با الک یا وسیله ای سرند نموده و در گلدان تا نصفه پر نمود و پس از صاف کردن سطح گلدان ها روی سطح خاک را با ماده ای به نام کوکو پیت (فرآورده نرم از پوسته های رشته ای نارگیل) یا خک برگ نرم یا پیت ماس پوشانده و بذر را در سطح صاف پیت ماس یا کوکوپیت می پاشیم و روی بذور را مجددا در حد نیم تا یک سانتیمتر توسط کوکو پیت یا خاک برگ می پوشانیم.

گلدان های کاشته شده را بلافاصله با یستی با آب پاش و آب اسپری شده آبیاری و در محلی گرم مانند گلخانه قرار داد(درجه حرارت گلخانه در شبهای سرد از 15 درجه سانتی گراد نبایستی پایین بیاید).بذور کاشته شده پس از جوانه زنی و رشد کامل در حد 10 cm در گلخانه تا اوسط فروردین ماه نگهداری و برای کاشت در محل مناسب و جوی پشته های احداثی نشاء های داخل گلدان می بایستی اقلا به مدت یک هفته تا 10 روز در بیرون از گلخانه و فضای باز در مقابل تابش نور خورشید بماند تا ساقه های علفی بوته ها حالت خشبی به خود بگیرد و به اصطلاح کشاورزان ساقه ها چوبی شود و از شکنندگی آنها کم شود.

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

"پونارناوا" گیاهی از خانواده گل کاغذی است. این گیاه هم به عنوان یک گیاه دارویی برای درمان و کاهش درد استفاده می شود و هم به عنوان یک نوع سبزی در بخش هایی از هند مصرف می گردد.

این گیاه عمدتاً یک گیاه خودرو است که در هند، اقیانوس آرام و جنوب ایالات متحده آمریکا گسترش دارد. پراکنش آن به وسیله میوه های چسبناکش صورت می گیرد که این میوه ها به پرندگان مهاجر می چسبند و توسط انها به نقاط دیگر کره زمین منتقل می شوند.

خصوصیات گیاهشناسی:

پونارناوا گیاهی علفی و چندساله از تیره گل کاغذی است که دارای ریشه های مخروطی شکل می باشد. ساقه ها بصورت خزنده یا بالارونده، به طول 4 تا 10 دسی متر، نازک و دارای انشعابات فراوان هستند. برگ ها متقابل یا نیمه متقابل، تخم مرغی شکل و پهن یا نیمه کروی، دارای حاشیه ی گرد یا در ابتدا بصورت نیمه کنگره دار می باشد. گل ها دارای دمگل و بصورت خوشه ای در خوشه های بلند و باریک که بصورت جانبی یا انتهایی روی شاخه قرار می گیرند. میوه ها واژتخم مرغی یا نیمه بیضوی، در قسمت بالایی بصورت میخی شکل و در قسمت پایین بصورت نوک تیز، دارای پنج شیار و دارای غدد ترشحی زیاد هستند.

این گیاه، در شرایط آب و هوایی هندوستان، در تمام سال می تواند گل و میوه تولید کند.

شرایط محیط رشد:

اطلاعات در مورد شریط کشت این گیاه بسیار اندک است. ولی در نواحی معتدل می تواند در هوای آزاد رشد کند. در باغ های استرالیا، حداقل تا دمای -7 درجه را می تواند تحمل کند. این گیاه به شرایط آفتاب کامل در خاک های خوب آبیاری شده نیاز دارد.

خواص درمانی و کاربردهای صنعتی:

تمام قسمت های این گیاه اعم از بخش های هوایی و ریشه ها کاربرد دارویی و خوراکی دارند.

پونارناوا به دلیل برگ های سبز به عنوان یک نوع سبزی خوراکی در بخش هایی از آسیا و حتی آفریقا کاربرد دارد. همچنین می توان از آن به عنوان غذای دام ها و احشام نیز استفاده کرد.

اعتقاد بر این است که این گیاه بینایی را افزایش می دهد. همچنین ادرار آور بوده و برای افراد دیابتی جهت کاهش قند خون نیز مفید است. پونارناوا خاصیت آنتی باکتریایی دارد، بخصوص علیه باکتری های گرم منفی. عصاره ی برگ های این گیاه دارای خواص آنتی اکسیدانی بوده و در داروسازی بسیار کاربرد دارد. پونارناوا یک منبع بسیار غنی آنتی اکسیدانی به شمار می آید و ممکن است بر علیه سم آرسنیک فعالیت کند. مطالعات نشان داده که این گیاه همچنین دارای خواص محافظت از قلب و عضلات قلبی نیز می باشد.

ترکیبات شیمیایی:

بوراوینون های G و H دو ترکیب از روتنوئیدهای موجود در پونارناوا هستند. همچنین دارای آلکالوئید کینولین و لونامارین می باشد.

سایر ترکیبات شیمیایی مهم این گیاه شامل: آلانین، آراشیدیک اسید، آسپارتیک اسید، بیهنیک اسید، بوراوینون A تا F، بوراویک اسید، بوراوین، بوراوون، کامپسترول، داکوسترول، اکدیسون، فلاونون ها، گالاکتوز، گلوتامیک اسید، گلوتامین، گلیسین، هپتادی سایکل اسید، هیستیدین، هیپوگزانتین، لیریودندرین، اولئیک اسید، اگزالیک اسید، پالمتیک اسید، پرولین، پونارناوین، سرین، سیتوسترول ها، استئاریک اسید، سیرینگا رزینول، ترئونین، تریاکونتان، اورسولیک اسید و والین می باشد.

تکثیر:

تکثیر این گیاه توسط کشت بذرهای آن در بهار صورت می گیرد. بذرها در میوه هایی محصور شده اند که این میوه ها بسیار چسبناک هستند و به همین دلیل، می توانند به راحتی به حیوانات و پرندگانی که روی آن راه می روند، چسبیده و پراکنده شوند.

[TABLE]

[TR]

[TD=class: protected, colspan: 2, align: right][TABLE]

[TR]

[TD][TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35, align: center] [/TD]

[TD=align: justify] تکثیر:

تکثیر این گیاه توسط کشت بذرهای آن در بهار صورت می گیرد. بذرها در میوه هایی محصور شده اند که این میوه ها بسیار چسبناک هستند و به همین دلیل، می توانند به راحتی به حیوانات و پرندگانی که روی آن راه می روند، چسبیده و پراکنده شوند.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[TR]

[TD=colspan: 2, align: right]

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[TR]

[TD=colspan: 2, align: right]

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

کدو قلیانی، گونه ای از کدوئیان است که دارای پوست زرد و میان بر کم ضخیم می باشد و کمتر به مصرف تغذیه می رسد. این گیاه دارای یک سر کاملاً بزرگ و یک سر کوچک و کمری باریک است. وجه تسمیه ٔ این کدو به دلیل شکل آن است . در قدیم سر آن را سوراخ و بجای ته قلیان از آن استفاده می کردند و نیز به عنوان ظرفی جهت نگهداری حبوبات و چیزهای دیگر از آن در آشپزخانه استفاده می شده است.

خصوصیات گیاهشناسی:

کدو قلیانی گیاهی یکساله و بالارونده است که تا 9 متر نیز رشد می کند. این گیاه بسیار سریع الرشد می باشد. زمان گلدهی این گیاه از ماه آگست تا سپتامبر می باشد. گل ها یک پایه هستند و گل های نر و ماده بصورت جدا از هم و روی یک پایه قرار دارند. گرده افشانی این گیاهان توسط حشرات انجام می شود. گرده افشانی دستی این گل ها نیز می تواند میزان میوه های تولیدی و محصول را افزایش دهد. تحقیقات نشان داد که هر بوته ی سالم می تواند حدود 40 گل نر و 3 تا 4 گل ماده تولید کند. میوه تازه دارای پوستی نرم و براق و سبز رنگ و گوشتی به رنگ سفید است.

ساقه ها بصورت رونده، نازک، ترد و شکننده، شیاردار با کرک های نرم می باشند.

برگ ها ساده، بیش از 400 میلیمتر طول و 400 میلیمتر پهنا دارند. این برگ ها، تخم مرغی شکل یا قلوه ای یا قلبی شکل و دارای کرک های کوتاه و نرمی می باشند. برگ های این گیاهان دارای عطر بسیار قوی هستند که برای برخی افراد ممکن است خوشایند نباشد.

شرایط محیط رشد:

این گیاه بیشتر در نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری جهان کشت می شود. این گیاه در آسیا، اروپا و آمریکا از هزاران سال پیش کشت می شد.

کدو قلیانی برای رشد بهتر به خاک هایی با بافت سبک، متوسط یا کمی سنگین نیاز دارد. و خاک های به خوبی آبیاری شده را بیشتر می پسندد. در خاک هایی با پی اچ های کمی اسیدی، خنثی و یا کمی قلیایی رشد می کند.

این گیاه به آفتاب کامل نیاز دارد و نمی تواند در شرایط سایه به خوبی رشد کند. ولی در شرایط بسیار گرم و آفتاب شوزان می توان برای جلوگیری از آسیب رسیدن به گیاه از سایبان استفاده کرد.

کدو قلیانی در مناطقی با تابستان های گرم، محصول خوبی تولید می کند. این گیاه به بارندگی حدود 400 تا 600 میلیمتر در سال نیاز دارد.

کاربردها:

کدو قلیانی معمولاً برای استفاده از میوه هایش کشت می شود. می توان آن را در مرحله نارس برداشت کرد و به عنوان سبزی مصرف نمود یا اینکه در مرحله بلوغ برداشت کرد، خشک کرد و به عنوان بطری، لوازم آشپزخانه یا قلیان مورد استفاده قرار داد.

مانند دیگر اعضای خانواده کدوئیان، کدو قلیانی نیز حاوی کوکوربیتاسین است که به عنوان یک ماده سمی شناخته می شود. کوکوربیتاسین های موجود در میوه و اندام های رویشی خانواده کدوئیان، مسئول طعم تلخ در این گیاه هستند که در برخی افراد ممکن است ایجاد زخم معده کند. و اگر در دوزهای بالا استفاده شود، می تواند خطر مرگ را نیز در برخی افراد بخصوص افراد دیابتی و مسن، به دنبال داشته باشد. بنابراین تلخی می تواند دلیلی بر وجود سمیت در گیاه باشد.

علاوه بر میوه ها، شاخه ها و برگ های این گیاه نیز ممکن است به عنوان یک سبزی، به مصرف تازه خوری برسد.

در برخی نواحی از این گیاه در ساخت گیتار، سه تار و دیگر آلات موسیقی نیز استفاده می شود.

آفات و بیماری ها:

این گیاه معمولاً فاقد بیماری یا آفت خاصی است که این امر ممکن است به دلیل بوی بسیار تند و قوی برگ های آن باشد که دفع کننده ی حشرات است.

تکثیر:

تکثیر این گیاه از طریق کشت بذرهای آن صورت می گیرد. این بذرها در بهار در گلخانه و در خاک غنی از نظر مواد غذایی کشت می شوند. می توان 2 تا 3 بذر در یک گلدان کشت کرد و در نهایت نشای قوی تر را به زمین منتقل نمود. این گیاهان پس از رفع خطر یخبندان به سرعت رشد می کنند.

بذرها در دمای 25 درجه سانتیگراد به خوبی جوانه می زنند. خیساندن بذرها در آب گرم به مدت 12 ساعت می تواند درصد جوانه زنی آنها را افزایش دهد.

هشدار:

1- یک بخش کوچکی از میوه را بریده و پس از مزه کردن، اگر ایجاد تلخی نکرد می توان آن را در نوشیدنی ها استفاده کرد.

2- تمام بخش هایی از گیاه که بیش از حد تلخ هستند را دور ریخته و نباید مصرف نمود.

3- آب کدو را با آب میوه های دیگر مخلوط نکنید زیرا در صورت وجود تلخی ممکن است در مخلوط با آب میوه های دیگر مزه تلخ آن از بین برود در صورتی که سمیت همچنان وجود خواهد داشت.

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

بوته فلفل توليد شاخه‌هاى فرعى زيادى مى‌کند که هر کدام به‌ يک غنچه گل ختم شده و به گياه فرم چترى مى‌دهد. برگ‌هاى فلفل اغلب کشيده يا قلبى شکل با لبه صاف مى‌باشند و به‌وسيله دم‌برگ نسبتاً بلندى به ساقه متصل مى‌شوند. گل‌هاى فلفل دوجنسى يعنى نر و ماده بوده و علاوه‌بر اينکه در غنچه انتهائى ظاهر مى‌شوند، اغلب به‌صورت تکى و گاهى به‌طور دوتائى در زاويه برگ و شاخه‌ها به‌وجود مى‌آيند. ظهور گل‌ها به‌تدريج انجام مى‌گيرد و از مرحله گل تا شروع برداشت ۴ تا ۶ هفته طول مى‌کشد.

میوه این گونه ها از نظر رنگ، اندازه و شکل متفاوت هستند. یکی از تفاوتهای اصلی در بین فلفلها میزان کاپسیسین است که بر اساس واحد گرمای Scoville اندازه گیری می شود. در حال حاضر تندترین فلفل Carolina Reaper نام دارد که بیش از 2 ملیون SHU کاپسیسین دارد. گونه های مختلف Capsicum عبارتند از: 1. Capsicum annuum L. 2. Capsicum baccatum L. 3. Capsicum buforum Hunz. 4. Capsicum campylopodium Sendtn. 5. Capsicum cardenasii Heiser & P. G. Sm. 6. Capsicum ceratocalyx M.Nee 7. Capsicum chacoense Hunz. 8. Capsicum chinense Jacq. 9. Capsicum coccineum (Rusby) Hunz. 10. Capsicum cornutum (Hiern) Hunz. 11. Capsicum dimorphum (Miers) Kuntze 12. Capsicum dusenii Bitter 13. Capsicum eximium Hunz. 14. Capsicum flexuosum Sendtn. 15. Capsicum friburgense Bianch. & Barboza 16. Capsicum frutescens L. 17. Capsicum galapagoense Hunz. 18. Capsicum geminifolium (Dammer) Hunz. 19. Capsicum havanense Kunth 20. Capsicum hookerianum (Miers) Kuntze 21. Capsicum hunzikerianum Barboza & Bianch. 22. Capsicum lanceolatum (Greenm.) C.V.Morton & Standl. 23. Capsicum leptopodum (Dunal) Kuntze 24. Capsicum lycianthoides Bitter 25. Capsicum minutiflorum (Rusby) Hunz. 26. Capsicum mirabile Mart. ex Sendtn. 27. Capsicum mositicum Toledo 28. Capsicum parvifolium Sendtn. 29. Capsicum pereirae Barboza & Bianch. 30. Capsicum pubescens Ruiz & Pav. 31. Capsicum ramosissimum Witasek 32. Capsicum recurvatum Witasek 33. Capsicum rhomboideum (Dunal) Kuntze 34. Capsicum schottianum Sendtn. 35. Capsicum scolnikianum Hunz. 36. Capsicum spina-alba (Dunal) Kuntze 37. Capsicum stramoniifolium (Kunth) Standl. 38. Capsicum tovarii Eshbaugh et al. 39. Capsicum villosum Sendtn

فلفل از سبزیهای فصل گرم می‌باشد و نسبت به سرما و یخبندان و دماهای کمتر از 15درجه سانتیگراد بسیار حساس است و دمای پایه برای رشد فلفل در حدود 18درجه سانتیگراد مناسب می‌باشد. رطوبت کم باعث ریزش گل و رطوبت زیاد باعث ریزش برگ می‌شود. فلفل را می‌توان در خاکهای شنی سبک تا رسی سنگین کشت نمود. خاک مناسب برای کشت آن خاکهای لوم یا لوم شنی است. شدت نور کم باعث ریزش گل می‌شود. بطور کلی با افزایش شدت نور در زمان گلدهی اگر کمبود رطوبت وجود نداشته باشد عملکرد افزایش خواهد یافت.

فلفل نباید هرگز در معرض خشکی و سرما قرار بگیرد

یکی از مهمترین خواص فلفلها که در نتیجه حضور کاپسیسین است، جلوگیری و یا توقف حمله های قلبی است. علاوه بر این، این ترکیب می تواند باعث رقیق شدن خون شده و از سکته جلوگیری کند. یکی دیگر از خواص فلفل این است که به عنوان یک ضد عفونی کننده دستگاه گوارش عمل کرده و می تواند روده ها را ضدعفونی کند. فلفل می تواند باعث تسکین دردها شود. این گیاه می تواند گلو درد ناشی از سرماخوردگی را کاهش دهد. از سویی دیگر برای درمان سرماخوردگی و آنفولانزا نیز مفید است. فلفلها سرشار از ویتامین C هستند. از اینرو می توانند برای درمان عفونتهای تنفسی، درمان سرماخوردگی ها و تقویت سیستم ایمنی مورد استفاده قرار گیرند. ترکیب دیگر در فلفلها capsaicinoids است که تصور می شود در مبارزه با سرطان مفید باشد.

از عصاره بدست آمده از این گیاه وسایلی برای دفاع شخصی تهیه می شود. نیروهای پلیس نیز برای از بین بردن آشوبها از این ماده استفاده می کند. از سویی دیگر از این عصاره به عنوان یک حشره‌کش طبیعی هم استفاده می شود.

از بیماری های مهم فلفل پوسیدگی ریشه است که ناشی از آلودگی به فیتوفترا است. این بیماری در هوای گرم و رطوبت بالا ایجاد می شود. آفت مهم دیگر در مورد فلفل قارچ ورتیسیلیوم و نماتدها هستند.

تکثیر فلفل از طریق کشت بذرها در محیطی گرم و آفتابی است. روی بذرها نباید پوشانده شوند. جوانه‌زنی طی 16 تا 20 هفته انجام می شود.

در صورت مصرف زیاد می تواند باعث التهاب دستگاه گوارش، سوزش قلب، اسهال زخم معده، دل درد و حساسیت روده شود. از اینرو بیماران مبتلا به بیماری های گوارشی باید با احتیاط از این گیاه استفاده کنند. جویدن فلفل باعث از بین رفتن مینای دندان می شود. در صورت تماس با پوست سبب سوزش، التهاب، خارش، اگزما، افزایش حساسیت به درد و التهاب بافتهای عصبی پوست می شود. فلفل سبب تحریک غشای مخاطی شده و می تواند سبب عطسه، سوزش گلو و اختلال در تنفس شود. فلفل قرمز میزان خونریزی و فشار خون را افزایش می دهد. فلفل با داروهایی مانند آسپرین و theophylline که بر روی خون تاثیر می گذارند تداخل دارویی دارد. درباره تاثیر این گیاه در دوران بارداری اطلاعات کمی وجود دارد ولی در دوران شیردهی نباید از این گیاه استفاده کرد زیرا از طریق شیر می تواند به بدن نوزاد منتقل شده و باعث التهاب دستگاه گوارش نوزاد شود.

[TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

امروزه این گیاه به علت داشتن غده های خوراکی در اکثر مناطق دنیا از جمله چین ،هندوستان و سایر مناطق اسیا و افریقای شمالی و اروپا كاشته می شود .

در کشور ما ،ایران در بلوچستان می روید و در برخی مناطق دیگر نیز كاشته می شود.

خانواده نیلوفر صحرایی شامل 500 گونه گیاه یک ساله و چندساله میباشد که اکثرا تاک مانند میباشند.

سیب زمینی شیرین به جز مصرف خوراکی، از آنجایی که دارای برگهای زیبا و رنگارنگ میباشد به عنوان گیاه پوششی و برای مرزبندی و کاشت در باغ نیز مورد استفاده قرار می گیرد.

sweet potato گیاهی است چند ساله که معمولا به صورت یکساله نگهداری میشود .

دارای شاخه های دراز و خزنده روی زمین میباشد که ساقه ها تا 4 متر نیز رشد میکنند ، ریشه آن متورم ، دراز و شیرین می باشد.

این گیاه دارای سرعت رشد سریعی میباشد.

برگهای آن قلبی شكل مخروطی موجدار با دمبرگ دراز و به رنگهای بنفش ، ارغوانی و گاهی سفید دیده میشوند.

گلهای آن منظم ، جام گلها به شكل قیف است، این گلها به رنگهای سفید، صورتی و یا بنفش میباشند.

محصول این گیاه معمولا قسمت زیر زمینی آن است كه نوعی غذه كاذب می باشد چون متورم است و محتوی نشاسته و مواد غذایی و مواد شیرین است.

این گیاه دارای ارقام مختلفی است كه بر حسب رنگ و بزرگی و كوچكی غذه آنها مشخص می شود . از جمله سیب زمینی شیرین با غده قرمز خاكستری ، سیب زمینی شیرین زرد رنگ ، نوعی با غده ریز به نام Pataate minime كه در اسپانیا كاشته می شود. و پر محصول است و سرانجام نوعی با غده درشت Patate igname كه وزن هر غده آن تا چند كیلو گرم نیز می شود و رنگ گوشت آن سفید است .

نگهداری سیب زمینی شیرین در انبار خیلی مشكل است . زیرا زود فاسد می شود و در درجه حرارت كمتر از 5 درجه در مجاورت رطوبت هوا خراب می شود و در درجه حرارت بالا و رطوبت نیز مدت زیاد به صورت غده نمی توان نگه داشت. به همین دلیل برای نگهداری غده ها به منظور كشت بهترین را ه این است كه در ماسه و جای بسیار سالم و مناسبی حفظ شود تا در بهار سال بعد مورد استفاده قرار گیرد

شرایط محیط رشد گیاه Ipomoea batatas به شرح زیر میباشد :

خاک : خاک باغچه مخلوط با خاک برگ و مرطوب و خوب زهکشی شده.

این گیاه در برابر خاک خشک نیز مقاوم میباشد.

نور: آفتاب کامل.

سیب زمینی شیرین نباید در محل سایه و نیمسایه قرار داشته باشد زیرا رشد خوبی نخواهد داشت.

دما: دمای بین 21 تا 34 درجه برای رشد این گیاه مناسب است .( البته سیب زمینی شیرین در برابر سرما نیز مقاوم میباشد.)

آبیاری : به طور متوسط انجام شود.

کوددهی :کوددهی باعث رشد بهتر گیاه خواهد شد.

سیب زمینی شیرین در حدود 10 درصد قند و 15 درصد فكول ( نشاسته سیب زمینی ) دارد.

طبق تجزیه ای كه به عمل آمده روشن شده است كه علاوه بر قند و نشاسته ، سیب زمینی شیرین دارای مقداری مواد چرب و ایپومائین ، فیتوسترول ، كاروتن ، كلروژنیك اسید ، و ویتامینهای A,B,C می باشد.

خواص و کاربرد گیاه سیب زمینی شیرین :

در چین از غده آن به عنوان مقوی برای معده و طحال و كلیه استفاده می شود.

در هندو چین برای تقویت اشخاصی كه دوره نقاهت بیماری را می گذرانند و همچنین برای اشخاص مبتلا به بیماری دریا گرفتگی تجویز می شود. در شبه جزیره مالایا از آن مشروبی درست می كنند كه برای رفع تشنگی درموارد تب می خوردند.

در اندونزی برگهای خرد شده آن راروی محل سوختگی و مفاصل سفت شده می مالند . ساقه ها و شاخه های آن را روی مفاصل روماتیسمی سفت شده می بندند .

نوعی از ان كه دارای غده قرمز قهوه ای رنگ است كه برای اسهال خونی مفید است. و شیره غده خام گیاه را روی سوختگی می مالند تسكین می دهد. از عده ارغوانی رنگ آن در موارد بیماری قند به كار برده می شود .

در هندوستان از ریشه گیاه به عنوان ملین استفاده می شود و از سر شاخه های له شده گیاه به صورت ضماد برای رسانید دمل استفاده می شود.

آفات و امراض : در مورد گیاه سیب زمینی شیرین باید مراقب سوسک کک ، بیماری قارچی برگها ، پوسیدگی ساقه و بیماری لکه برگی باشید.

تکثیر : برای تکثیر این گیاه میتوانید به 2 روش اقدام کنید.

1- کاشت بذر : برای این منظور در فصل بهار اقدام کنید و ابتدا بذرها را به مدت 24 ساعت در آب قرار دهید و سپس اقدام به کاشت کنید.

2- قلمه زدن : ساده ترین روش برای تکثیر این گیاه قلمه زدن میباشد .

ابتدا قطعاتی از ساقه رونده گیاه به طول 30 سانتیمتر را از آن جا کنید و تمامی برگها بجز برگهای کوچک انتهایی را جدا کرده و قلمه ها را در خاک قرار دهید ، پس از مدتی گیاه شروع به رشد خواهد کرد .

(فصل بهار یا تابستان برای قلمه زدن مناسب است .)

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

"گوش فیل (تارو)" گیاهی علفی و چندساله، مخصوص نواحی گرمسیری است که برای کورم های خوراکی اش کشت می شود. این کورم ها دارای پوستی قهوه ای رنگ و گوشتی سفید یا صورتی رنگ می باشند. ریزوم های این گیاه دارای شکل ها و اندازه های مختلفی هستند.

برگ ها به ابعاد 40 در 24.8 سانتیمتر، تشکیل شده از جوانه های روی ریزوم، در سطح بالایی به رنگ سبز تیره و در سطح زیرین به رنگ سبز روشن، به شکل مثلثی-تخم مرغی، نیمه گرد و نوک تیز در انتها، انتهای لُب ها گرد یا نیمه گرد می باشد. برگ ها دارای دمبرگ هایی به طول 0.8 تا 1.2 متر است. دمبرگ ها ضخیم، آبدار و به رنگ سبز مایل به ارغوانی می باشند. این دمبرگ ها تقریباً به مرکز برگ ها متصل می شوند. اسپات ها نیز بیش از 25 سانتیمتر طول دارند.

گل های این گیاه بیش از 8 میلیمتر قطر دارند. به رنگ زرد مایل به نارنجی بوده و طی ماه های تابستان یا اوایل پاییز شکوفا می شوند.

حدود 200 کولتیوار از این گیاه وجود دارد که اغلب برای تولید کورم های خوراکی و یا به عنوان یک گیاه زینتی (به دلیل برگ های زیبا) کشت می شوند.

شرایط محیط رشد:

این گیاه در زمین های پست و مرطوب بهتر رشد می کند. این گیاه دارای نیاز آب فراوانی است و فصل رشد طولانی دارد و در مکان هایی رشد می کند که برای مدت طولانی در سال دارای آب و رطوبت فراوان باشند.

این گیاه می تواند به راحتی در زمین های آبگیر که محصولات دیگر گیاهی قادر به رشد نیستند، رشد کند. همچنین به خاک کمی اسیدی و غنی از مواد غذایی، موا آلی و هوموس نیاز دارند.

از نظر نیاز نوری نیز به شرایط آفتاب کامل تا نیمه سایه نیاز دارد.

خواص درمانی و کاربردهای صنعتی:

در ابتدا از برگ ها و کورم های این گیاه به عنوان خوراکی استفاده می شد. اگر به صورت خام مصرف شود دارای ماده سمی اکسالات کلسیم است. به هر حال میزان سم موجود در غده ها می تواند با پختن آنها یا غوطه ور ساختنشان در آب سرد به مدت یک شب، کاهش یابد و طعم آن نیز بهتر گردد.

شاخه ها و برگ های آن به عنوان سبزی و سالاد نیز کاربرد خوراکی دارند.

کورم های کوچک در اندازه های مختلف، پوست کنده شده و جوشیده می شوند و سپس به صورت فریز شده یا کنسروی یا بسته بندی به فروش می رسند.

برگ های این گیاه نیز غنی از ویتامین هایی مانند ویتامین ث و مواد معدنی هستند. کورم ها و ریشه ها نیز غنی از مواد نشاسته ای مانند آمیلازها (28%) و آمیلوپکتین (72%) می باشند.

این گیاه همچنین به عنوان یک گیاه زینتی آبزی نیز به فروش می رسد.

آفات و بیماری ها:

از جمله آفات و بیماری هایی که ممکن است به این گیاه حمله کنند شامل بیماری هایی مانند پوسیدگی ریشه، آفتاب سوختگی برگ ها و آفاتی نظیر پروانه های بال سفید و عنکبوت ها می باشند.

تکثیر:

گیاه گوش فیل نواحی گرمسیری را می توان با استفاده از تقسیم ریزوم یا کورم در طی فصول زمستان یا اوایل بهار تکثیر نمود.

هشدار:

بخش هایی از کورم این گیاه دارای ماده ی سمی اکسالات کلسیم است و در مصرف آن باید دقت نمود و بصورت خام مصرف نکرد.

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

کدو ماری گیاهی رونده از خانواده کدوئیان است که میوه ای دراز و ماری شکل تولید می کند. این گیاه مخصوص نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری است. و به عنوان سبزی، دارو و به صورت سنتی در استرالیا به عنوان یکی از آلات موسیقی کاربرد دارد.

این گیاه به صورت وحشی در نواحی جنوب و جنوب شرق آسیا، مانند هند، بنگلادش، نپال، پاکستان، سریلانکا، اندونزی، مالزی، میانمار و جنوب چین یافت می شود. همچنین بیان شده که این گیاه بومی شمال استرالیا نیز می باشد. و در فلوریدا و بخش هایی از آفریقا نیز به صورت اهلی در آمده است.

کدو ماری دارای دو واریته شامل T. c. var. anguina (واریته اهلی شده) و T. c. var. cucumerina (واریته وحشی) می باشد.

خصوصیات گیاهشناسی:

کدو ماری، گیاهی یکساله، رونده و یک پایه است. برگ ها بصورت پنجه ای و لُبدار بوده که بیش از 25 سانتیمتر طول دارد. گل ها تک جنسی و سفید است که در شب باز می شود و دارای کرک ها و تارهایی روی حاشیه ی گلبرگ ها است. این تارها در هنگام روز که گل ها بسته اند به صورت پیچ خورده می باشند ولی در شب، زمانی که گل ها باز می شوند از حالت پیچ خوردگی خارج شده و جلوه ی زیبایی به گل ها می دهند. میوه های این گیاه می تواند بیش از 200 سانتیمتر طول داشته باشد. این میوه ها در هنگام بلوغ به رنگ قرمز دیده می شوند و از شاخه های رونده آویزان می گردند.

گاهی به دلیل شباهت زیاد بوته ی این گیاه به گیاه کدو ماری چینی با نام علمی T. pilosa، به اشتباه آن را کدو ماری معمولی تلقی می کنند. درحالی که میوه کدو ماری چینی گرد و تخم مرغی شکل است و فقط تا 7 سانتیمتر طول می تواند داشته باشد.

شرایط محیط رشد:

کدو ماری برای رشد بهتر به خاک هایی با بافت سبک تا متوسط و گاهی سنگین نیاز دارد. خاک باید به خوبی آبیاری شده باشد. خاک های کمی اسیدی یا خنثی و یا کمی قلیایی را تحمل می کند. این گیاه برای رشد مطلوب به افتاب کامل نیاز دارد و در سایه نمی تواند رشد کند.

این گیاه بیشتر به کشت گلخانه ای نیاز دارد. و بهترین رشد را در طول روزهای بلند و دمای بالای 25 درجه سانتیگراد دارد.

کاربردها:

میوه ها، شاخه ها و برگ های این گیاه به مصرف می رسند.

این گیاه زمانی که بسیار جوان است به عنوان سبزی مصرف می شود اگرچه دارای مزه بسیار شیرینی است. زمانی که گیاه مسن تر می شود، گوشتش سفت و تلخ شده و پوست آن نیز به رنگ قرمز تیره و سخت در می آید. میوه دارای یک پالپ نرم، قرمز و گوجه ای شکل است که به عنوان جایگزینی برای گوجه می تواند پخته شود و مصرف گردد.

میوه های آن دارای خواص کشنده کرم روده، قی آور و مسهل هستند. بذرهای این گیاه دارای طبعی خنک هستند. آمینو اسیدهای موجود در این گیاه جهت سقط جنین نیز کاربرد دارند.

[TABLE]

[TR]

[TD=class: protected, colspan: 2, align: right][TABLE]

[TR]

[TD][TABLE=class: style4]

[TR]

[TD=width: 35, align: center]

[/TD]

[TD=align: justify] تکثیر:

تکثیر این گیاه توسط بذر و در گلخانه های گرم و در خاک های غنی از نظر مواد غذایی صورت می گیرد. 2 تا 3 بذر را در هر گلدان کشت کرده و در نهایت نشای قوی تر را جهت کشت در زمین انتخاب می کنند. رشد اولیه گیاه سریع است. این گیاه به یک اسکلت و چهارچوبی نیاز دارد تا شاخه های رونده روی آن حرکت کرده و گیاه به خوبی رشد کند.

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[TR]

[TD=colspan: 2, align: right]

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

[/TD]

[/TR]

[TR]

[TD=colspan: 2, align: right]

[/TD]

[/TR]

[/TABLE]

امروزه این گیاه در استرالیا و آسیا پرورش داده میشود و به طور عمده از کاستاریکا به اتحادیه اروپا صادر میشود .

در آسیای جنوب شرقی به وفور از میوه ، ساقه و برگ این گیاه در تهیه غذا استفاده میشود.

کشت این گیاه با اینکه به سالهای بسیار دور باز میگردد ، در قرن 18 میلادی توسط گیاهشناسی به نام Brown کشف و توسط نیکولاس یوزف نامگذاری شده است.

این گیاه دارای 2 نام متداول cho-cho و chayote میباشد.

چایوت ،گیاهی علفی ،تک پایه ، چندساله میباشد که تاک مانند بوده و دارای ساقه هایی توخالی میباشد که تا 10 متر نیز رشد میکنند .

ساقه های این گیاه پوشیده از کرک میباشد .

گستردگی گیاه بین 45 تا 60 سانتیمتر است و دارای رشدی به نسبت سریع میباشد .

ریشه ها گوشتی، باریک و بلند است و به شدت در معرض ابتلا به پوسیدگی میباشند.

فصل گلدهی گیاه ، اواخر پاییز و اوایل زمستان است .

گل ها کوچک و کرم رنگ هستند ، گل های نر به صورت خوشه ای و گل های ماده به صورت انفرادی ظاهر میشوند.

گرده افشانی توسط زنبورها و حشرات صورت میگیرد.

میوه معمولاً بشکل گلابی و با شیار ها و برجستگی و فرورفتگی های پوست همراه است و پوست سبز است ولی انواع کمرنگ و زرد نیز وجود دارد، پوست به گوشت میوه چسبیده است. قوام میوه رسیده بین سیب زمینی و خیار است.

میوه چایوت ،گوشتی سفید رنگ دارد، طول آن بین 10 تا 20 سانتیمتر است و منبع خوبی برای اسیدهای آمینه و ویتامین c به حساب می آید.

میوه چایوت معمولا به صورت پخته شده مورد استفاده قرار میگیرد و طعمی شیرین و کمی شبیه به کدو دارد البته به صورت خام نیز به سالاد و یا ماست میتوان آن را اضافه کرد.

هر میوه چایوت فقط دارای یک دانه میباشد .

شرایط محیط رشد گیاه Sechium edule به شرح زیر میباشد :

خاک : خاک شنی، ماسه ای ، مرطوب و خوب زهکشی شده .

ph خاک بهتر است بین 6 تا 7.5 باشد.

دما: همانطور که ذکر شد این گیاه متعلق به مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری میباشد و دمای بین 21 تا 34 درجه برای رشد آن مناسب است.

چایوت نباید در معرض سرما قرار گیرد زیرا ازبین خواهد رفت.

نور: آفتابی - نیمسایه.

در معرض آفتاب کامل این گیاه رشد بهتری خواهد داشت .

آبیاری : به طور متوسط صورت گیرد.

آفات و امراض : آفت و یا بیماری خاصی این گیاه را تهدید نمیکند فقط از آبیاری بیش از اندازه خودداری کنید زیرا باعث پوسیدگی ریشه خواهد شد .

کثیر :تکثیر این گیاه به روش کاشت بذر صورت میگیرد.

پس از اتمام فصل سرما ،بذرها را در محیطی بسته و گرم بکارید.

بین 2 تا 3 هفته جوانه زنی زمان میبرد .

هشدار : بهتر است هنگام دست زدن به دانه گیاه ، دستکش بپوشید زیرا در مواردی حساسیت های پوستی گزارش شده است .

: منابع [TABLE]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[TR]

[TD]

[/TR]

[/TABLE]

این گیاه یکی از مهمترین سبزیهایی است که قسمت متورم و گوشتی انتهائی آن مورد استفاده قرار می گیرد و همین قسمت گوشتی و مطبق را پیاز می نامند .

بذر این گیاه پس از کاشت در زمین ابتداء پیازهای کوچکی تولید می کند و در سال دوم اگر این پیازهای کوچک را بکارند آنها درشت شده و به عنوان پیاز مورد استفاده قرار می گیرند .

در صورتی که پیازهای دوساله را که درشت شده اند مجددآ در سال سوم بکارند ، بوته آن به گل مینشیند و تولید بذر می کند .

البته اگر در میان پیازهای کوچک سال اول پیازهای درشتری وجود داشته باشد ، آنها نیز در سال دوم ممکن است تولید گل و بذر نمایند .

ریشه های پیاز ، به صورت ساده و از انتهای ساقه خارج شده و در زمین فرو میروند .

در قسمت بالای ریشه های ساده گیاه ، پیاز که همان ورقه های گوشتی و مطبق گیاه است و شکل کُرَوی دارد قرار گرفته که تنها قشر روئی آن نازک و گاهی به رنگ های : سفید ، زرد ، قرمز و طلائی دیده می شود .

در سال دوم کشت از میان بوته پیاز ، ساقه گل خارج می شود و تا یک متر بلند شده و در انتهای ساقه ، گل پیاز ظاهر می گردد .

گل پیاز ، چتری شکل و به رنگ های : سفید مایل به سبز ، مایل به بنفش و یا ارغوانی می باشد

2-در چین از جوشانده ریشه،شاخه‌ها و برگ‌های مسن گوجه ‌فرنگی برای رفع دندان‌ درد استفاده می‌شود و خود گیاه نیز خاصیت حشره‌كش دارد.

3- لیكوپن موجود در گوجه‌فرنگی،نوعی آنتی‌اكسیدان است كه مانع ایجاد كلسترول بد خون می‌‌شود و به همین دلیل از بروز حملات و بیماری‌های قلبی جلوگیری می‌كند.توجه داشته باشید مصرف گوجه‌فرنگی پخته،موجب جذب لیكوپن بیشتری در بدن می‌شود.

4- گوجه ‌فرنگی حاوی انواع ویتامین‌های گروه ب است،به همین دلیل داروی مناسبی برای رفع عصبانیت‌های افراد است.مصرف مداوم گوجه ‌فرنگی همراه با غذا و به صورت سالاد، سیستم عصبی بدن را تقویت كرده و ‌آرامش را به همراه خواهد آورد.

5- گوجه‌فرنگی یكی از مهم‌ترین منابع ویتامین آ است.به همین دلیل درتقویت بینایی،تقویت و سلامتی پوست و مخاط ‌‌ها و رشد استخوان‌ها مفید است.

6- گوجه‌فرنگی به دلیل داشتن ویتامین‌های ث و آ فراوان دستگاه ایمنی بدن را تقویت كرده و بدن را در برابر امراض وبیماری‌های عفونی مقاوم می‌سازد.

7- اگر پوست شما كك و مك دارد،هر روز آن را با آب گوجه ‌فرنگی تمیز كنید،كم‌كم كك و مك‌ها را از بین می‌‌برد.

8- گوجه ‌فرنگی ورم مفاصل را برطرف می‌كند و برای مبتلایان به نقرس و رماتیسم مفید است.

9- گوجه‌ فرنگی به دلیل نداشتن سدیم و قند،غذای مناسبی برای افراد مبتلا به دیابت و فشار خون است.

10- توجه داشته باشید خوردن گوجه ‌فرنگی،برای بعضی بیمارانی كه دچار حساسیت یا آلرژی (خارش بدن،قرمز شدن پوست،آسم،كهیر و...) هستند،ضرر دارد.